Γιατί η κερδοσκοπική ώθηση στο TTF είναι καταδικασμένη να αποτύχει

Η Ευρώπη βρίσκεται για άλλη μια χρονιά κοντά στο 100% όσον αφορά τις αποθήκες φυσικού αερίου, λίγο καιρό πριν την έναρξη της χειμερινής περιόδου.

Στο μεταξύ, η κατανάλωση αερίου περιορίστηκε σε ετήσια βάση τον Αύγουστο, όπως και η ζήτηση για LNG όπου παρατηρείται έντονη πτώση φέτος.

Η κατανάλωση ηλεκτρισμού στην ήπειρο ενισχύθηκε τους τελευταίους μήνες λόγω της υψηλής θερμοκρασίας, όμως εξυπηρετήθηκε από πράσινες μονάδες και όχι από μονάδες αερίου. Παρά την πτώση των υδροηλεκτρικών, η εικόνα στην παραγωγή ηλεκτρισμού είναι καταπληκτική φέτος στην Ευρώπη και οι βροχές που έφερε ο Σεπτέμβριος θα τη βελτιώσουν κι άλλο.

Εντούτοις, η ευρωπαϊκή βιομηχανία βρίσκεται σε ύφεση εδώ και 26 συνεχείς μήνες. Έχουμε, λοιπόν, το φαινόμενο ότι η αποθήκευση αερίου είναι άψογη, η καθαρή ηλεκτροπαραγωγή "πετάει", η ζήτηση για αέριο και LNG μειώνεται και η κρίση στη βιομηχανία συνεχίζεται. Άρα, γιατί το TTF έχει αυξηθεί 50% το τελευταίο εξάμηνο;

Ο μόνος λόγος για αυτή την άνοδο είναι οι τεράστιες ποσότητες αερίου που απορροφούν τα κερδοσκοπικά κεφάλαια στο TTF. Σήμερα κατέχουν 268 τεραβαβατώρες φυσικών συμβολαίων, δηλαδή 10% περισσότερες από την αθροιστική κατανάλωση των Κροατία, Βουλγαρία, Δανία, Λετονία, Πορτογαλία, Τσεχία και Σουηδία.

Η δόμηση αυτών των θέσεων έγινε σιωπηλά και κάτω από το βομβαρδισμό απαισιόδοξων και πληρωμένων ειδήσεων στα ΜΜΕ. 

Αν κοιτάξουμε τα στοιχεία, το αφήγημα έκανε λόγο για έντονο ανταγωνισμό μεταξύ Ευρώπης και Ασίας στο LNG, κάτι που διαψεύδουν τα στοιχεία των τελευταίων τεσσάρων μηνών αφού η ζήτηση μειώθηκε. Σύμφωνα με το GECF, η παγκόσμια ζήτηση για LNG ενισχύθηκε κατά 30 τεραβατώρες το πρώτο επτάμηνο του 2024, όμως οι θέσεις των επενδυτικών ταμείων στο TTF είναι 10,6 φορές μεγαλύτερες από αυτή την άνοδο. 

Αυτό σημαίνει ότι η αύξηση της παγκόσμιας ζήτησης για LNG δεν μπορεί να έχει μεγαλύτερη επίδραση στο TTF από τις θέσεις των επενδυτικών ταμείων, κάτι που αποδεικνύουν και τα ιστορικά στοιχεία. Συγκεκριμένα, μπορείς να προβλέψεις με πιθανότητα 40% την εξέλιξη του TTF βασιζόμενος στην παγκόσμια ζήτηση LNG, αλλά μπορείς να το κάνεις με 80% αν λάβεις υπόψη τις επενδυτικές θέσεις.

Πρέπει, όμως, να επιστρέψουμε στην αναλογία Χ 10,6 που αναφέραμε νωρίτερα. Αν ένας έμπορος κοιτάξει την άνοδο της ζήτησης φέτος και αγοράσει 268 TWh προθεσμιακών συμβολαίων στην Ευρώπη, ξέρετε τι θα συμβεί; Το κόστος της άποψής του θα εξωτερικευτεί στην κοινωνία. Ξαφνικά σχολεία, νοσοκομεία, εργοστάσια κτλ πρέπει να πληρώσουν παραπάνω διότι αυτός ο έμπορος ανέβασε την τιμή κατά 50%.

Γιατί πρέπει να το θεωρούμε αυτό φυσιολογικό; Αυτό είναι το ερώτημα που πρέπει να απαντήσουν όσοι νομιμοποιούν και δικαιολογούν αυτή τη συμπεριφορά στην αγορά. Όταν τα κερδοσκοπικά κεφάλαια καθοδηγούν τις τιμές ενός εμπορεύματος που θεωρείται δημόσιο αγαθό, τότε τα όρια των θέσεων είναι ήδη υπερβολικά υψηλά.

Το επόμενο επιχείρημα που στηρίζει την άνοδο είναι οι γεωπολιτικές ανησυχίες που για κάποιο λόγο επηρεάζουν μόνο τις τιμές του αερίου και όχι του πετρελαίου. Το "ρίσκο" αυτό είναι απλά ένα σύνθημα για τα πληρωμένα άρθρα στον Τύπο.

Πάμε να δούμε και την περίπτωση ενός δύσκολου χειμώνα: Αν η ζήτηση αυξηθεί κατά 25% σε σχέση με πέρυσι, τότε μιλάμε για άντληση 571 TWh από τις αποθήκες αερίου. Ακόμα και αν προσθέσουμε τη διακοπή των ρωσικών προμηθειών μέσω της Ουκρανίας, φτάνουμε στις 624 TWh, έναντι επιπέδου 1.130 TWh στις αποθήκες. Αυτό σημαίνει ότι θα τελείωναν το χειμώνα στο 44%.

Αν η κατανάλωση αυξηθεί κατά 60%, τότε οι αποθήκες θα φτάσουν το 30% το Μάρτιο, δηλαδή ένα ικανοποιητικό επίπεδο αν αναλογιστεί κανείς και όλη τη νέα παραγωγή αερίου που έρχεται διεθνώς το 2025.

Τέλος, η περιοχή της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης είναι προετοιμασμένη να αντιμετωπίσει πιθανό τέλος των ρωσικών προμηθειών. Ξέρουμε επίσης ότι η αύξηση της ζήτησης LNG μπορεί να καλυφθεί άνετα με τις υφιστάμενες ποσότητες, ενώ έρχονται νέες σύντομα. 

Καταλήγοντας, ο φετινός χειμώνας μοιάζει αρκετά άνετος. Η περίσσεια αερίου είναι ήδη εδώ, αν και καθυστέρησε λόγω των επενδυτικών ταμείων που ρούφηξαν 268 TWh από το TTF φέτος, αλλά ο χρόνος τους τελειώνει.

Το έχω πει πολλές φορές ότι η αναταραχή στο TTF δεν οφείλεται στη σπανιότητα του αερίου, αλλά στις τεράστιες ποσότητες απούλητου αερίου που αναζητούν νέο ιδιοκτήτη  στα μακροχρόνια συμβόλαια. Διότι όταν τεθεί σε λειτουργία το North Field στο Κατάρ στα τέλη του 2025 με τις πρώτες τέσσερις γραμμές παραγωγής, τότε το παιχνίδι φτάνει στο τέλος του.

Για να έχουμε ένα πλαίσιο σύγκρισης, ιδού ορισμένοι αριθμοί: Ξέρουμε ότι το 2024 η ζήτηση για LNG αυξήθηκε κατά 3,15 TWh/μήνα κατά μέσο όρο. Αν υποθέσουμε 4,1 TWh/μήνα για το σύνολο του έτους, τότε μιλάμε για 50 TWh περισσότερες φέτος. 

Στο μεταξύ, το North Field μπορεί να παράγει 462 TWh ετησίως. Μόνη της αυτή η μονάδα θα υπερκαλύψει τη νέα ζήτηση εννέα φορές!

Αν πιστέψουμε τις εκτιμήσεις ότι η παραγωγή στο Κατάρ στοιχίζει 0,3$/mmBtu έναντι μέσου όρου διεθνώς στα 3-5$/mmBtu, τότε κανείς δεν θα την ανταγωνιστεί μέσα σε αυτό το περιβάλλον αναιμικής ανόδου της ζήτησης.

Τώρα καταλαβαίνετε γιατί η Ευρώπη δεν θα χρειαστεί να ξαναφτάσει το 90-100% στις αποθήκες της αφού η φυσική αγορά θα είναι γεμάτη διαθέσιμο αέριο σύντομα. 

Γιατί να θέλει κάποιος να αγοράσει τεχνητά αυξημένα προθεσμιακά συμβόλαια με έντονη κερδοσκοπία, ενώ μπορεί να βρει πολύ φτηνότερες ποσότητες στη φυσική αγορά;

Το κερδοσκοπικό τρένο στο TTF είναι καταδικασμένο να αποτύχει μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Το μόνο ερώτημα είναι πως ακριβώς θα ξεφουσκώσει. Βραχυπρόθεσμα η εικόνα είναι ευμετάβλητη, αλλά μακροπρόθεσμα τα πράγματα είναι σαφή. Θεωρώ ότι μετά το χειμώνα η τιμή του TTF θα είναι 20-23 ευρώ μέχρι τη λειτουργία του North Field. Από εκεί θα πάμε στο εύρος των 12-19 ευρώ/MWh.

(x.com @moldvayendre)