Brussels Group: Προχωρούν η πώληση του ΔΕΣΦΑ και το άνοιγμα της αγοράς φυσικού αερίο

Δύο θέματα ενεργειακού ενδιαφέροντος συμπεριλαμβάνονται σε αυτά όπου υπάρχει σύγκλιση με τους εταίρους, με βάση τη χθεσινή πρόοδο στο Brussels Group, σύμφωνα με τις πληροφορίες που διοχετεύονταν από το οικονομικό επιτελείο αλλά και από τις Βρυξέλλες.

Πρώτον, το άνοιγμα της αγοράς αέριου όπως είχε γράψει προ ημερών το “Energypress”, και δεύτερον η πώληση του 49% του ΔΕΣΦΑ. 

Άγνοια πάντως δήλωναν χθες πηγές προσκείμενες στον Π. Λαφαζανη σχετικά με τις πληροφορίες για συγκλίσεις σε επιμέρους ανοιχτά μέτωπα της διαπραγμάτευσης που αφορούν στα της ενέργειας.

"Το υπουργείο δεν συμμετέχει στις συζητήσεις που γίνονται στο Brussels Group", ήταν η λακωνική απάντηση που έδιναν χθες κύκλοι του αρμόδιου υπουργείου Παραγωγικής Ανασυγκρότησης.

Παρ’ όλα αυτά, οι πληροφορίες επέμεναν πως καταγράφεται προσέγγιση όχι μόνο ως προς την απελευθέρωση της λιανικής αγοράς φυσικού αερίου, αλλά και γύρω από «κοινοτικές υποχρεώσεις» που έχει η Ελλάδα. 

Άγνωστο είναι αν αυτές αφορούν για παράδειγμα την πρόσβαση ιδιωτών σε λιγνιτική και υδροηλεκτρική ενέργεια, ζήτημα για το οποίο ο Π. Λαφαζάνης δεν έχει μέχρι σήμερα εκφράσει επίσημα θέση.

Δεν ετέθη σίγουρα θέμα ιδιωτικοποιήσεων για ΔΕΗ, ΑΔΜΗΕ, ΔΕΠΑ, ΕΛΠΕ και άλλων ενεργειακών εταιρειών δημοσίου συμφέροντος, ενώ προχωρά το ντιλ της πώλησης του 49% του ΔΕΣΦΑ έναντι του αρχικού 66%.

Το σπάσιμο του μονοπωλίου των ΕΠΑ

Στο πρώτο από τα δύο θέματα ενεργειακού ενδιαφέροντος, αυτό της απελευθέρωσης της αγοράς φυσικού αερίου, οριστική συμφωνία με τους «θεσμούς» σημαίνει πως θα πρέπει να επανέλθει στο προσκήνιο, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, το νομοσχέδιο που είχε ετοιμάσει η προηγούμενη κυβέρνηση.

Το νομοσχέδιο δεν είχε περάσει ποτέ από την Βουλή, καθώς οι πολιτικές εξελίξεις επιταχύνθηκαν με την επίσπευση της διαδικασίας εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας και τις εκλογές που ακολούθησαν.

Συνοπτικά, η ευρωπαϊκή νομοθεσία επιβάλλει τη δημιουργία ανταγωνισμού στη λιανική αγορά, που σημαίνει ότι πρέπει να σπάσει το μονοπώλιο των τριών ΕΠΑ (Αττικής, Θεσσαλίας και Θεσσαλονίκης).

Κατ΄εξαίρεση από την κοινοτική νομοθεσία, οι τρεις εταιρείες διατηρούν μονοπωλιακό δικαίωμα στην προμήθεια και διανομή αερίου. Για να εναρμονιστεί με το κοινοτικό δίκαιο, η κυβέρνηση πρέπει να προχωρήσει σε ιδιοκτησιακό διαχωρισμό δραστηριοτήτων των τριών ΕΠΑ και σε πρόσβαση τρίτων στον τομέα της προμήθειας.

Σοβαρό αγκάθι είναι οι απαιτήσεις των μετόχων των τριών ΕΠΑ, δηλαδή της Shell και της ΕΝΙ. Απαιτήσεις που αφορούσαν αποζημιώσεις από το Δημόσιο ως αντάλλαγμα για τη κατάργηση του αποκλειστικού δικαιώματος που τους παραχωρήθηκε μέσω των συμβάσεων που υπέγραψαν με την είσοδό τους στην ελληνική αγορά στις αρχές του 2000.

Κρατά το 17% του ΔΕΣΦΑ η κυβέρνηση

Στο άλλο θέμα αυτό της εξαγοράς του ΔΕΣΦΑ από την Αζερική SOCAR, θα είναι από τις αποκρατικοποιήσεις που θα προχωρήσουν, όπως είχε δηλώσει ο Πρωθυπουργός κατά την περίφημη συνέντευξή του στο Ν. Χατζηνικολάου.

Προϋπόθεση φυσικά είναι να υπάρξει συμφωνία με τους θεσμούς, οπότε και η χώρα μας θα υλοποιήσει (ως μια από τις παραχωρήσεις που θα κάνει), πρόγραμμα αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας.

Όπως είχε δηλώσει ο κ. Τσίπρας, η ελληνική πλευρά έχει κάνει πρόταση (προφανώς στους Αζέρους και στην Κομισιόν που ερευνά το ζήτημα) να κρατήσει το Δημόσιο το 17% από το 67% του ΔΕΣΦΑ που είχε βγεί στο διαγωνισμό. 

Με τον τρόπο αυτό ικανοποιείται αφενός η απαίτηση της Κομισιόν να μην ξεπερνάει το ποσοστό των Αζέρων το 50%, αφετέρου η νέα «μεθοδολογία» της κυβέρνησης που προβλέπει, αντί των κλασικών αποκρατικοποιήσεων, την αξιοποίηση δημόσιας περιουσίας με συμμετοχή του Δημοσίου.

Επίσης, όπως είχε αποκαλύψει ο επικεφαλής της αζέρικης SOCAR Ρ.Αμπντουλάγιεφ, η Κομισιόν σκοπεύει να δώσει παράταση ως τα τέλη του έτους στην απόφαση για την πώληση του ΔΕΣΦΑ.