Αυτοκατανάλωση με μηδενική έγχυση: Το αυγό του Κολόμβου

Αν και αμφισβητείται η αυθεντικότητα της ιστορίας  για το “”αυγό του Κολόμβου” (που δημοσιεύτηκε από τον Ιταλό ιστορικό Girolamo Benzoni, στο έργο του “Ιστορία του Νέου Κόσμου” του 1565), καθώς μοιάζει αρκετά με μια άλλη περιγραφή που δημοσιεύτηκε δεκαπέντε χρόνια νωρίτερα, θα ξεπεράσουμε την πατρότητα της αφήγησης και θα μείνουμε στην ίδια την εξιστόρηση.

Ο Κολόμβος, λέει η αφήγηση, ζήτησε να του φέρουν ένα αυγό και απευθύνθηκε σε όλους: 

“Υπάρχει κανείς από εσάς, αξιότιμοι κύριοι, που να μπορεί να κάνει αυτό το αυγό να σταθεί όρθιο;”

Ένας-ένας όσοι ήταν στο δωμάτιο δοκίμασαν την τύχη τους χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία. Το αυγό κατέληξε στον Κολόμβο ο οποίος έσπασε λίγο το κάτω μέρος του, δημιουργώντας μια οριζόντια επιφάνεια που ήταν ικανή για να σταθεί το αυγό όρθιο. 

“Κύριοι.. αυτό ήταν το πιο απλό πράγμα στον κόσμο ενώ το θεωρήσατε ακατόρθωτο. Αρκεί κάποιος να σας δείξει πως να το κάνετε”.

Η διδακτική αυτή ιστορία μπορεί να μας φανεί χρήσιμη στην περίπτωση της αυτοκατανάλωσης. Επί μήνες, αίτημα της αγοράς ήταν η βελτίωση της υπουργικής απόφασης για την αυτοκατανάλωση (που την αποκαλούμε όλοι υπουργική απόφαση για το net-billing, ενώ στην ουσία το net-billing είναι μόνο μία από τις μορφές αυτοκατανάλωσης). Όχι γιατί δεν χρειάζεται πράγματι βελτίωση, αφού όλοι οι εμπλεκόμενοι (ΔΕΔΔΗΕ, ΔΑΠΕΕΠ, πάροχοι, ΦοΣΕ, αγορά) εξέφρασαν ενστάσεις για το αρχικό κείμενο και με αφορμή ή/και δικαιολογία αυτές τις ενστάσεις καταλήξαμε σε μεγάλες καθυστερήσεις. Είναι χαρακτηριστικό ότι από την ψήφιση του ν.5037/2023 (28.3.2023) έγιναν 5.427 αιτήσεις net-billing στον ΔΕΔΔΗΕ (362,78 MW), οι 4.373 (250,4 MW)  εκ των οποίων από την υπογραφή της ΥΑ ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/93976/2772 (5.9.2024). Από τα μεγαβάτ αυτά μόνο 2% μετουσιώθηκαν σε διασυνδεδεμένα έργα ως τον Οκτώβριο του 2025. Έτσι άρχισε ένα blame game μεταξύ των εμπλεκομένων, με τελικό χαμένο τους καταναλωτές.

Κι όμως η ίδια η υπουργική απόφαση του 2024 δίνει τη λύση, η οποία μάλιστα θα μπορούσε να εφαρμοστεί άμεσα. Η λύση είναι τα συστήματα ιδιοκατανάλωσης με μηδενική έγχυση (zero feed-in), που παρέχουν εξοικονόμηση χωρίς περιττή γραφειοκρατία και επιπλέον ενισχύουν την αγορά της οικιακής και εμπορικής αποθήκευσης, αφού με την προσθήκη μπαταρίας μπορούμε να αυξήσουμε το ποσοστό ταυτοχρονισμού, δηλαδή την ιδιοκατανάλωση. Σημειωτέον ότι το μεγάλο όφελος το έχει ο αυτοκαταναλωτής από την ιδιοκατανάλωση της ενέργειας και δευτερευόντως από την  πώληση της περίσσειας (net-billing).

Σύμφωνα με τη σχετική νομοθεσία, ο αυτοκαταναλωτής με μηδενική έγχυση δεν υπογράφει σύμβαση συμψηφισμού. Απαλλάσσεται έτσι από διαδικασίες που θα τον ακολουθούσαν για μια εικοσαετία (όσο διαρκεί η σύμβαση συμψηφισμού). Ο μόνος φορέας που έρχεται σε επαφή είναι ο ΔΕΔΔΗΕ για να καταγράψει το σύστημα και να διασφαλίσει την εφαρμογή της μηδενικής έγχυσης. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν χρειάζεται ένα πλήρες θεσμικό πλαίσιο για την αυτοκατανάλωση. Οι υπόλοιπες ρυθμίσεις της υπουργικής απόφασης μπορούν να εφαρμοστούν για όσους επιθυμούν να ενταχθούν σε καθεστώς net-billing και κυρίως στην περίπτωση του virtual net-billing.

Η νομοθεσία προβλέπει ότι ο ΔΕΔΔΗΕ διαθέτει περιθώριο απορρόφησης ισχύος δέκα μεγαβάτ (10 MW) ανά υποσταθμό, πλέον του υφιστάμενου περιθωρίου, αποκλειστικά για την εγκατάσταση σταθμών Α.Π.Ε. από αυτοκαταναλωτές. Έτσι, ακόμη και όταν σε ένα υποσταθμό υπάρχει πρόβλημα με τη στάθμη βραχυκύκλωσης, μπορεί μια επιχείρηση να αιτηθεί zero feed-in για φωτοβολταϊκό μέχρι και 200 kW ανά παροχή και μέχρι να εξαντληθεί το επιπλέον περιθώριο ανά υποσταθμό.

Έτσι ικανοποιούνται οι καταναλωτές και κινείται άμεσα η αγορά. Απλό σαν... το αυγό του Κολόμβου.