Skip to main content
Menu
English edition

Το μέτρο της διακοψιμότητας: Οι νομικές παράμετροι

Δημοσιεύθηκε πρόσφατα η Υπουργική Απόφαση για τη Διακοψιμότητα (ΦΕΚ Β’ 2861/28 Δεκεμβρίου 2015), με την οποία ρυθμίζονται οι λεπτομέρειες εφαρμογής της Υπηρεσίας Διακοπτόμενου Φορτίου (ΥΔΦ). Το εν λόγω μέτρο είχε κοινοποιηθεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή από το ελληνικό Δημόσιο προς αξιολόγηση του κατά πόσο συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του αρ. 107 παρ. 1 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ε.Ε. Η Επιτροπή με την απόφασή της S.A. 38711(2014/N) (15.10.2014 C (2014) 7374 final) κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το κοινοποιηθέν μέτρο δεν συνιστά μέτρο ενίσχυσης χορηγούν πλεονέκτημα σε συγκεκριμένους ηλεκτροπαραγωγούς και ως εκ τούτου δεν τυγχάνει εν προκειμένω εφαρμογής η προαναφερθείσα διάταξη της ΣΛΕΕ.

Η διακοψιμότητα συνιστά υπηρεσία συνιστάμενη στην παροχή δικαιώματος από τον Διακοπτόμενο Καταναλωτή στον Διαχειριστή του Συστήματος να επιβάλει πρόσκαιρο περιορισμό της ενεργού ισχύος του Διακοπτόμενου Καταναλωτή μέχρι μία συμφωνημένη μέγιστη τιμή (Μέγιστη Συμφωνηθείσα Ισχύς) μετά από προειδοποίηση, έναντι οικονομικού ανταλλάγματος. Με την Υπουργική απόφαση ρυθμίζονται οι κατηγορίες καταναλωτών που δικαιούνται να καταρτίσουν Συμβάσεις Διακοπτόμενου Φορτίου, οι προϋποθέσεις κατάρτισης, οι λόγοι ενεργοποίησης της Υπηρεσίας Διακοπτόμενου Φορτίου, ο τρόπος προσδιορισμού, καθώς και ο τρόπος, ο χρόνος και οι προϋποθέσεις καταβολής του οικονομικού αντισταθμίσματος των συμβαλλομένων σε αυτές καταναλωτών, η ανάκτηση από τον Διαχειριστή του Συστήματος των ποσών που καταβάλλονται ως οικονομικό αντιστάθμισμα και καθιερώνεται ο τύπος και το ελάχιστο περιεχόμενο των Συμβάσεων Διακοπτόμενου Φορτίου που συνάπτει ο Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΑΔΜΗΕ) («ο Διαχειριστής του Συστήματος») με τους καταναλωτές.

Ειδικότερα προβλέπεται ότι ο Διαχειριστής του Συστήματος δύναται να συνάπτει Συμβάσεις Διακοπτόμενου Φορτίου για παροχή ΥΔΦ για Συνολική Διακοπτόμενη Ισχύ μικρότερη ή ίση με 1GW ανά τύπο ΥΔΦ. Για κάθε τύπο ΥΔΦ ο Διαχειριστής του Συστήματος διενεργεί Δημοπρασία κατά την οποία οι Καταναλωτές καλούνται να υποβάλλουν οικονομικές προσφορές για κάθε τύπο ΥΔΦ. Ειδικότερα για την πρώτη Δημοπρασία της ΥΔΦ η Συνολική Διακοπτόμενη Ισχύς δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 500 MW ανά Τύπο ΥΔΦ και η Διάρκεια των Συμβάσεων Διακοπτόμενου Φορτίου είναι ένας μήνας. Η διάρκεια και οι λεπτομέρειες διενέργειας των Δημοπρασιών καθορίζονται από τον Διαχειριστή του Συστήματος.

Προϋπόθεση συμμετοχής των καταναλωτών στις Δημοπρασίες για την Υπηρεσία Διακοπτόμενου Φορτίου και τη σύναψη Σύμβασης Διακοπτόμενου Φορτίου με τον Διαχειριστή του Συστήματος είναι η εγγραφή των Καταναλωτών στο Μητρώο Διακοπτόμενου Φορτίου που τηρεί ο Διαχειριστής του Συστήματος. Επιπλέον, για την εγγραφή των Καταναλωτών στο Μητρώο Διακοπτόμενου Φορτίου απαιτείται να συντρέχουν σωρευτικά οι ακόλουθες προϋποθέσεις: (α) οι εγκαταστάσεις τους να είναι συνδεδεμένες στο Διασυνδεδεμένο Σύστημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας ή/και στο Δίκτυο Μέσης Τάσης εκτός των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (β) Το Μέγιστο Προσφερόμενο Φορτίο ανά θέση Κατανάλωσης και ανά Τύπο Υπηρεσίας Διακοπτόμενου Φορτίου να ανέρχεται κατ’ ελάχιστον σε 5 ΜW το οποίο μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να μειωθεί μέχρι τα 3 MW (γ) να υπάρχει δυνατότητα τηλεμέτρησης της εγκατάστασης του Καταναλωτή.

Επιπλέον καθορίζονται δύο Τύποι Υπηρεσιών Διακοπτόμενου Φορτίου, ο Τύπος ΥΔΦ 1 και ο Τύπος ΥΔΦ 2 οι οποίοι διακρίνονται ανάλογα με τον χρόνο προειδοποίησης, δηλαδή την προκαθορισμένη χρονική διάρκεια από τη στιγμή έκδοσης μίας Εντολής Περιορισμού Ισχύος εντός της οποίας ο Διακοπτόμενος Καταναλωτής οφείλει να συμμορφωθεί με την Εντολή Περιορισμού Ισχύος, τη Μέγιστη Διάρκεια Εντολής και τη Μέγιστη Συνολική Διάρκεια ανά έτος. Η Υπηρεσία Διακοπτόμενου Φορτίου 1 χαρακτηρίζεται ως διακοψιμότητα μεγαλύτερης διάρκειας για την οποία ο Διαχειριστής χρησιμοποιεί μέτρα μείωσης φορτίου, για να μειώσει το συνολικό κόστος διακοπών παροχής ισχύος και η Υπηρεσία Διακοπτόμενου Φορτίου 2 χαρακτηρίζεται ως άμεση διακοπή μικρής διάρκειας.

Οι καταναλωτές που συνάπτουν με τον Διαχειριστή του Συστήματος Σύμβαση Διακοπτόμενου Φορτίου δικαιούνται οικονομικό αντιστάθμισμα μόνο για τη διαθεσιμότητα παροχής της υπηρεσίας, το οποίο θα καταβάλλει ο Διαχειριστής του Συστήματος στον Διακοπτόμενο Καταναλωτή αποκλειστικά από τα έσοδα του Ειδικού Λογαριασμού Αποθεματικού Ασφάλειας Εφοδιασμού του άρθρου 143 Γ του Ν. 4001/2011 που τηρεί ο ΑΔΜΗΕ για την καταβολή του εν λόγω αντισταθμίσματος στο πλαίσιο σύναψης συμβάσεων διακοπτώμενου φορτίου σύμφωνα με το άρθρο 143 Α του Ν. 4001/2011. Στην εν θέματι Υπουργική απόφαση καθορίζεται ο τρόπος υπολογισμού του οικονομικού αντι-σταθμίσματος. Οι αναγκαίοι πόροι για την καταβολή του οικονομικού αντισταθμίσματος για την παροχή της Υπηρεσίας Διακοπτόμενου Φορτίου προέρχονται από το Μεταβατικό Τέλος Ασφάλειας Εφοδιασμού (ΜΤΑΕ), το οποίο προβλέπεται στο άρθρο 143 Β του Ν. 4001/2011. Το ΜΤΑΕ επιβάλλεται σε όλες τις μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που είναι συνδεδεμένες στο Διασυνδεδεμένο Σύστημα και Δίκτυο, τόσο συμβατικές όσο και ΑΠΕ, και διαφοροποιείται ανά κατηγορία μονάδων παραγωγής βάσει του Πίνακα Συντελεστών Διαφοροποίησης, ο οποίος προβλέπεται στην Υπουργική απόφαση (αρ. 9 παρ. 4 της ΥΑ). Όπως προβλέπεται στο Νόμο 4001/2011 (αρ. 143 Β), η διαφοροποίηση λαμβάνει χώρα κατά τρόπο ώστε η κατ΄ιδίαν χρέωση να λαμβάνει υπόψη την επίδραση της κάθε κατηγορίας Μονάδων Παραγωγής στην ασφάλεια εφοδιασμού ηλεκτρικής ενέργειας και να εξισορροπεί τις οικονομικές συνέπειες μεταξύ των διαφόρων κατηγοριών παραγωγών ενέργειας.

Η επιλεγείς συντελεστής διαφοροποίησης για την κατανομή της επιβάρυνσης που συνεπάγεται το μέτρο ορίζεται με βάση το προαναφερθέν αρ. 9 παρ. 4 της ΥΑ για τα φωτοβολταϊκά στο 1,8 (ήτοι 3,6% επί του τζίρου των παραγωγών, εκτός των εξαιρουμένων της επιβάρυνσης οικιακών φ/β), 0,9 για τα αιολικά, 0,4 για τα μικρά υδροηλεκτρικά, 0,3 για τους σταθμούς γεωθερμίας και τους σταθμούς βιομάζας – βιοαερίου. Από τις θερμικές μονάδες 0,2 είναι ο συντελεστής για τις λιγνιτικές, 0,1 για τις μονάδες φυσικού αερίου και ΣΗΘΥΑ και 0,1 για τις πετρελαϊκές.

Όπως ορίζεται στην Υπουργική απόφαση, τα έσοδα από το ΜΤΑΕ δεν θα υπερβαίνουν το οικονομικό αντιστάθμισμα για την παροχή της Υπηρεσίας Διακοπτόμενου Φορτίου και ο Ειδικός Λογαριασμός Αποθεματικού Ασφάλειας Εφοδιασμού, ο οποίος τηρείται  από την ΑΔΜΗΕ Α.Ε., ισοσκελίζεται σε ετήσια βάση. Προβλέπεται επίσης ότι τυχόν πλεόνασμα που δημιουργείται στο τέλος του έτους επιστρέφεται αναλογικά στους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας.

Σε σχέση με τη νομικορυθμιστική και δικαιοπολιτική ορθότητα του μέτρου της διακοψιμότητας έχουν ήδη εγερθεί κατά κύριο λόγο εκ μέρους συλλογικών φορέων εκπροσώπησης παραγωγών ΑΠΕ μείζονες επιφυλάξεις, συν τοις άλλοις κατ΄επίκληση της άποψης ότι το περιθώριο της ανταπόκρισης των μεγάλων καταναλωτών σε εντολές μείωσης της κατανάλωσης από τον ΑΔΜΗΕ είναι κατ΄ ουσία εικονικό, καθότι στην πλειοψηφία της η μείωση είναι μόνιμη και όχι “on-demand”, οφειλόμενη στην ύφεση της οικονομίας από τα προ κρίσης υψηλά επίπεδα. Ειδικότερα, έχει υποστηριχθεί η θέση ότι με την διακοψιμότητα ουσιαστικά θα επιδοτείται η ύφεση της κατανάλωσης των βιομηχανικών καταναλωτών αποδεκτών του μέτρου και όχι η πραγματική δυνατότητά τους να ανταποκριθούν σε εντολές μείωσης φορτίου από τον ΑΔΜΗΕ χάριν της ευελιξίας του συστήματος. Υπό την έννοια αυτή έχει διατυπωθεί η άποψη ότι το μέτρο της διακοψιμότητας αποτελεί φόρο υπέρ τρίτων, μη σχετιζόμενο με την πραγματική ευστάθεια του ηλεκτρικού συστήματος.

Από την άλλη, η πλευρά των βιομηχανικών καταναλωτών, οι οποίοι θα επωφεληθούν κατά κύριο λόγο από τη θέσπιση του εν λόγω μέτρου,  υποστηρίζουν ότι δι’ αυτού εξυπηρετείται η πολλαπλώς επιβεβλημένη ελάφρυνση του ενεργειακού κόστους της χειμαζόμενης ελληνικής βιομηχανίας. Ενόψει των νομικών αμφισβητήσεων που έχει εγείρει η θέσπιση και η ad hoc διαμόρφωση του εν λόγω μέτρου δεν μπορεί να αποκλεισθεί το ενδεχόμενο η συμβατότητά του με διατάξεις υπέρτερου τυπικού κύρους του εθνικού και του ενωσιακού δικαίου να κριθεί δια της δικαστικής οδού, καθότι συλλογικοί φορείς των ΑΠΕ επιφυλάσσονται ήδη να προβούν στη δικαστική προσβολή του.

Επιμέλεια στήλης: «Μεταξάς & Συνεργάτες – Δικηγόροι & Νομικοί Σύμβουλοι» (www.metaxaslaw.gr)



ΑΦΗΣΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

-A +A

Σχετικά άρθρα