GREGY, CCS και LNG τα πεδία για την ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας Ελλάδας-Αιγύπτου – Υπό συζήτηση η αποθήκευση CO2 σε τρίτες χώρες εκτός ΕΕ – Η συσχέτιση με τον «Vertical Corridor»

Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Αιγύπτου καθώς και συνέργειες που δύναται να αναπτυχθούν στο κομμάτι της διαμετακόμισης φυσικού αερίου και της αποθήκευσης CO2 βρέθηκαν στο επίκεντρο συνάντησης που είχε ο Υπουργός ΠΕΝ Θεόδωρος Σκυλακάκης με κυβερνητικούς αξιωματούχους της Αιγύπτου στα πλαίσια του «East Mediterranean Gas Forum» που πραγματοποιήθηκε εχθές στην Αθήνα.

Ειδικότερα, όπως αναφέρουν πληροφορίες, τόσο η εγρήγορση της χώρας να αξιοποιήσει συνέργειες όσο και ο μετασχηματισμός του EMGF με την ενσωμάτωση πρωτοβουλιών που στενότερα συνδέονται με την ενεργειακή μετάβαση (βλέπε υδρογόνο και CO2) διαμορφώνουν προϋποθέσεις ώστε η Ελλάδα αφενός να διαδραματίσει ενεργότερο ρόλο στη περιοχή και αφετέρου να βαθύνει την συνεργασία της με μια σειρά χώρες στην περιφέρεια όπως είναι η περίπτωση της Αιγύπτου. Το έργο GREGY συνιστά ένα σημαντικό έργο, ενταγμένο στην συνολικότερη ενεργειακή στρατηγική της Ευρώπης για την απανθρακοποίηση της ευρωπαϊκής οικονομίας και την απεξάρτησή της από το ρωσικό αέριο.

Στην ίδια κατεύθυνση δύναται να λειτουργήσει το project του Κάθετου Διαδρόμου που σε συνδυασμό με την θέση σε λειτουργία του LNG της Αλεξανδρούπολης το αμέσως επόμενο διάστημα «ανοίγει τον δρόμο» ώστε η παραγωγός χώρα Αίγυπτος να προωθήσει ποσότητες LNG προς την ευρωπαϊκή αγορά. Υπό το πρίσμα αυτό, όπως σημείωσε σε δήλωσή της, η Διευθύνουσα Σύμβουλος του ΔΕΣΦΑ, Maria Rita Galli, οι δύο πρωτοβουλίες λειτουργούν άκρως συμπληρωματικά, στηρίζοντας και ενισχύοντας η μία την άλλη.

Χρειάζεται να σημειωθεί ότι η προοπτική του αιγυπτιακού LNG προς την ευρωπαϊκή αγορά αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα αν συνυπολογίσει κανείς την προσπάθεια απεξάρτησης της Ευρώπης από το ρωσικό φυσικό αέριo και επομένως την ανάγκη αναπλήρωσης σημαντικών ποσοτήτων. Παραμένει βέβαια ερωτηματικό η διαθεσιμότητα ποσοτήτων, δεδομένου ότι η Αίγυπτος, λόγω αυξημένης κατανάλωσης, απορροφά αυτή την στιγμή όλες τις διαθέσιμες ποσότητες που παράγονται στα κοιτάσματά της για εγχώρια κατανάλωση. Σε κάθε περίπτωση, η Ελλάδα με δεδομένη την ύπαρξη αλλά και ανάπτυξη μιας σειράς υποδομών στο έδαφός της αλλά και την γεωγραφική της θέση, δύναται να αποτελέσει «LNG corridor», όπως αναφέρθηκε, προς την Κεντρική και Βόρεια Ευρώπη.

Σε δεύτερο χρόνο την συνάντηση απασχόλησε το ζήτημα της αποθήκευσης CO2 με την ελληνική πλευρά να υποστηρίζει την προοπτική ανάπτυξης τέτοιων υποδομών στην Αίγυπτο. Όπως αναφέρθηκε, η υπό ανάπτυξη υποδομή αποθήκευσης στο Πρίνο δεν επαρκεί για να καλύψει τις ανάγκες της χώρας και αναλόγως ισχύει για την διαθεσιμότητα χώρων στις υπόλοιπες γειτονικές ευρωπαϊκές χώρες. Ενδεικτικά αναφέρθηκε ότι ο Πρίνος μπορεί να καλύψει λιγότερη από την μισή ζήτηση για αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα σε εθνικό επίπεδο.

Χρειάζεται ωστόσο να σημειωθεί ότι το υφιστάμενο ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο δεν επιτρέπει την εξαγωγή CO2 για αποθήκευση σε τρίτες χώρες εκτός ΕΕ, πράγμα που η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ έχει ήδη επικοινωνήσει στην Κομισιόν με σκοπό την άρση του περιορισμού. Η περίπτωση της Αιγύπτου εμφανίζει σημαντικά πλεονεκτήματα, καθώς όπως ανέφερε σε δήλωσή της, η Υφυπουργός ΠΕΝ Αλεξάνδρα Σδούκου, «η Αίγυπτος λόγω της ωριμότητας που έχει στην έρευνα και ανάπτυξη υδρογονανθράκων διαθέτει τεχνικά τους γεωλογικούς σχηματισμούς όπου θα μπορούσε να αναπτυχθούν εκεί υποδομές αποθήκευσης CO2».

Συμπλήρωσε ότι το συγκριτικό πλεονέκτημα της Ελλάδας σε αυτό το κομμάτι είναι η μεγαλύτερη πρόοδος στο θεσμικό κομμάτι που βρίσκεται υπό επεξεργασία και επομένως θα μπορούσε να βοηθήσει σε αυτό την γείτονα χώρα. Σύμφωνα με την ίδια, οι διμερείς συζητήσεις περιλαμβάνουν το τεχνικό σκέλος του θέματος και επεκτείνονται και στο θεσμικό κομμάτι, χωρίς ωστόσο ακόμη να έχει προκύψει κάποια απόφαση.