Ο Νότιος Διάδρομος φυσικού αερίου και η σημασία του για τη ΝΑ Ευρώπη - Η νέα εποχή της ενεργειακής μετάβασης

​Λίγο πριν την έναρξη της πλήρους λειτουργίας του Νοτίου Διαδρόμου, ενός διεθνούς έργου που θα φέρει σημαντικές ανακατατάξεις στην περιοχή της ΝΑ Ευρώπης, οι Δρ. Κώστας Ανδριοσόπουλος, Καθηγητής Χρηματοοικονομικών & Ενεργειακής Οικονομίας, ECSP Business School, Εκτελεστικός Διευθυντής, Energy Management Center (EMC), Αντιπρόεδρος ΔΕΠΑ, Πρόεδρος Επιτροπής Ενέργειας του Ελληνοαμερικανικού Επιμελητηρίου και η κα. Gulmira Rzayeva, Ερευνητική Συνεργάτης, Oxford Institute for Energy Studies, καθώς και Ιδρυτή και Διευθύνων Σύμβουλο, Eurasia Analytics, επιμελήθηκαν ένα νέο βιβλίο με τίτλο «Ο Νότιος Διάδρομος Φυσικού Αερίου και η Σημασία του για τη ΝΑ Ευρώπη – Η Νέα Εποχή της Ενεργειακής Μετάβασης» (“The Southern Gas Corridor and its Importance for South - East Europe-The New Era of Energy Transition”). 

Το βιβλίο κυκλοφορεί από το Energy Management Centre (EMC) και το ESCP Business School. Ευγενικός χορηγός της έκδοσης είναι η BP Azerbaijan και η συγκεκριμένη πρωτοβουλία της εντάσσεται στις προσπάθειες που κάνει η επιχείρηση για την προώθηση της ενεργειακής μετάβασης.

Ο Δρ. Ανδριοσόπουλος μίλησε για τα θέματα που καλύπτονται στο βιβλίο και για τους λόγους που έχει σημασία μια διεισδυτική ματιά στα έργα φυσικού αερίου της περιοχής μας.

- Κ. Ανδριοσόπουλε καταρχήν πείτε μας πως φτάσατε στην απόφαση να συγγράψετε ένα βιβλίο για το Νότιο Διάδρομο και τη ΝΑ Ευρώπη.

- Το 2020 θα είναι το έτος κατά το οποίο ο Νότιος Διάδρομος θα ολοκληρωθεί στο σύνολό του μετά το πέρας της κατασκευής και του αγωγού ΤΑΡ. Ως εκ τούτου, η κα. Rzayeva και εγώ θεωρήσαμε ότι είναι μια ιδανική χρονική συγκυρία για να αναλύσουμε το τι σημαίνει αυτό το τεράστιο έργο φυσικού αερίου για την περιοχή της ΝΑ Ευρώπης στο σύνολό της, αλλά και για κάθε επιμέρους χώρα. Με τον τρόπο αυτό, ο σκοπός μας είναι να προσφέρουμε μια πλήρη θεώρηση στον αναγνώστη με λεπτομερή στοιχεία και δεδομένα. Θα ήθελα να προσθέσω πως το συγκεκριμένο project ξεκίνησε 2 χρόνια πριν, και πιο συγκεκριμένα στις αρχές του 2018. Στο σημείο αυτό, θέλω να ευχαριστήσω τη BP Azerbaijan για την ευγενική της χορηγία, καθώς και το ESCP Business School στο οποίο κατέχω την έδρα του Καθηγητή Χρηματοοικονομικών & Ενεργειακής Οικονομίας από το 2017 και το Energy Management Centre (EMC) για τη βοήθεια και υποστήριξη του συγκεκριμένου έργου.

- Ποια είναι τα επιμέρους θέματα που καλύπτει το βιβλίο;

- Τα επιμέρους κεφάλαια του βιβλίου έχουν επιμεληθεί 8 ακόμα ειδικοί, με ιδιαίτερα εξειδικευμένες γνώσεις σε όλους τους τομείς του ενεργειακού κλάδου. Πιο συγκεκριμένα οι ειδικοί που βοήθησαν στη συγγραφή είναι οι Δρ. Simone Tagliapietra, Δρ. Θεόδωρος Τσακίρης, Nicolo Sartori, Plamen Dimitrov, Mehmet Öğütçü, John Roberts, Jörg Himmelreich και ο Δρ. Leo Drollas.

Το βιβλίο αναλύει αρχικά το ευρύτερο πλαίσιο μέσα στο οποίο λαμβάνει χώρα η κατασκευή του Νοτίου Διαδρόμου, δηλαδή τις επιλογές της ΕΕ για την ενεργειακή της πολιτική, την απανθρακοποίηση και την απεξάρτηση από λίγους μόνο προμηθευτές και οδούς φυσικού αερίου. Παράλληλα, γίνεται λόγος για το σημαντικό ρόλο που αποκτά πλέον το LNG και το ρόλο που θα έχει μαζί με το φυσικό αέριο ως μεταβατικά καύσιμα.

Στη συνέχεια, αφιερώνεται σημαντικό μέρος του βιβλίου στην ανάλυση των επιπτώσεων του Νοτίου Διαδρόμου για την κάθε χώρα της ευρύτερης περιοχής της ΝΑ Ευρώπης, δηλαδή τις Ελλάδα, Ρουμανία, Βουλγαρία, Κροατία, Ουγγαρία, Ουκρανία, Τουρκία, Σερβία, Αλβανία και Β. Μακεδονία. Στα πλαίσια αυτά γίνονται συγκρίσεις, καταγράφεται η εξέλιξη των τιμών και οι γεωπολιτικές προεκτάσεις.

Ένα ακόμα στοιχείο που μας ενδιέφερε ιδιαίτερα και θέλαμε να αναδείξουμε είναι το μέλλον των προμηθειών φυσικού αερίου από το Αζερμπαϊτζάν (και άλλες χώρες-παραγωγούς) με ορίζοντα το 2040. Για το λόγο αυτό συμπεριλάβαμε μια "ακτινογραφία" των κοιτασμάτων στη χώρα αυτή και των νέων έργων ανάπτυξής τους ώστε να υπάρχει μια σαφής εικόνα για το τι θα ακολουθήσει.

Όπως είναι φυσικό, οι Έλληνες αναγνώστες θα ενδιαφερθούν ιδιαίτερα για το ρόλο που θα παίξει η χώρα μας στην ευρωπαϊκή ενεργειακή στρατηγική μέσω του αγωγού ΤΑΡ και του Νοτίου Διαδρόμου και για το λόγο αυτό αφιερώσαμε ξεχωριστό κεφάλαιο στο εν λόγω θέμα.

Τέλος, σημασία δόθηκε και στη σχέση μεταξύ του φυσικού αερίου και του πετρελαίου, αλλά και στο έργο του αγωγού Nord Stream 2 που περιπλέκει τις σχέσεις της Ρωσίας με την ΕΕ και τις ΗΠΑ.

- Ποιο είναι το βασικό μήνυμα που επιδιώκει να μεταδώσει το βιβλίο στον αναγνώστη;

- Η περιοχή της ΝΑ Ευρώπης αποτελεί ενεργειακά ένα μεγάλο "παζλ" με χώρες που έχουν σε ένα βαθμό διαφορετικές ανάγκες και προτεραιότητες, ενώ παρατηρείται διαχρονικά και μια έλλειψη διασυνδέσεων στο φυσικό αέριο που δεν επιτρέπει την ανάπτυξη των αγορών.

Ο Νότιος Διάδρομος μαζί με άλλα έργα που κατασκευάζονται ή δρομολογούνται αυτή την εποχή (όπως ο IGB, το LNG της Αλεξανδρούπολης και άλλα) έρχονται να δώσουν λύση σε αυτή την κατάσταση και να δημιουργήσουν μια πιο ενιαία περιφερειακή αγορά με οφέλη για τις χώρες και τους καταναλωτές.

Στο βιβλίο σκοπός μας είναι πρώτον, να δείξουμε πως ακριβώς θα συμβεί αυτό το αποτέλεσμα στην πράξη και δεύτερον, να μεταδώσουμε μια εικόνα από το μέλλον που θα περιλαμβάνει νέες προμήθειες από νέους παραγωγούς με ανταγωνιστικότερες τιμές. Με τον τρόπο αυτό ο αναγνώστης ελπίζουμε ότι θα αποκτήσει μια σφαιρική άποψη για το Νότιο Διάδρομο και τις ενεργειακές εξελίξεις της περιοχής μας.

Η επίσημη παρουσίαση του βιβλίου πραγματοποιήθηκε από την BP Azerbaijan σε διαδικτυακή εκδήλωση την Παρασκευή 24/07. 

Το βιβλίο αποτελεί μια έκδοση του Energy Management Center (EMC) και του ESCP Business School, ενώ ευγενικός χορηγός της έκδοσης είναι η ΒΡ Azerbaijan. Η επίσημη έκδοση του βιβλίου είναι διαθέσιμη δωρεάν και μπορείτε να την κατεβάσετε από την ιστοσελίδα του Energy Management Center (EMC) https://www.energymanagementcentre.eu/.

- Ο Δρ. Κώστας Ανδριοσόπουλος, είναι Καθηγητής Χρημ/κων & Ενεργειακής Οικονομίας - ESCP Business School; Αντιπρόεδρος - ΔΕΠΑ; Πρόεδρος - Επιτροπή Ενέργειας, ΕλληνοΑμερικάνικο Επιμελητήριο