Ένας ορθολογικός Μηχανισμός Αποζημίωσης της Ευελιξίας χωρίς διακρίσεις στις τεχνολογίες

Σε έναν ορθολογικό μηχανισμό αποζημίωσης της υπηρεσίας ευελιξίας πρέπει να εξασφαλίζεται ότι οι συμβατικές μονάδες παραγωγής αμείβονται ανάλογα με την πραγματική αλλά και την εν δυνάμει συνεισφορά τους στην υπηρεσία. Επομένως η ισχύς UCAP κάθε μονάδας που αμείβεται για την υπηρεσία ευελιξίας πρέπει να αντανακλά αυτή την συνεισφορά.

Ο μηχανισμός αποζημίωσης της ευελιξίας πρέπει να διασφαλίζει ότι οι συμβατικές μονάδες παραγωγής αποζημιώνονται ανάλογα με τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της υπηρεσίας ευελιξίας που παρέχουν, χωρίς όρια που να εξαιρούν κάποιες τεχνολογίες. Ένα τέτοιο όριο για παράδειγμα είναι το όριο των 8 MW/min που έχει τεθεί στον Μεταβατικό Μηχανισμό Αποζημίωσης Ευελιξίας (ΜΜΑΕ) για τον ελάχιστο ρυθμό ανόδου/καθόδου των μονάδων που δικαιούνται αποζημίωσης από τον μηχανισμό. Το όριο αυτό, των 8 MW/min, εξαιρεί από τον ΜΜΑΕ όλες τις λιγνιτικές μονάδες.

Στα πλαίσια αυτά παρουσιάζεται συνοπτικά παρακάτω μια ορθολογική μεθοδολογία αποζημίωσης της ευελιξίας και υπολογισμού του UCAP των μονάδων, χωρίς διακρίσεις σε βάρος κάποιων τεχνολογιών. Υποθέτουμε ότι τόσο ο στιγμιαίος ρυθμός ανόδου/καθόδου όσο και ο 3ωρος συνεχής ρυθμός ανόδου/καθόδου των μονάδων είναι εξίσου σημαντικοί στην υπηρεσία διαθεσιμότητας της ευελιξίας.

Η προς αποζημίωση ισχύς UCAP των μονάδων για την παροχή της υπηρεσίας ευελιξίας δίνεται από την ακόλουθη σχέση:

UCAP (MW)=Pi*{α*[min(15Mi,Pi)/Pi]+β*[min(3Hi,Pi)/Pi]}*(1-EFORd)

Όπου:

• 15Mi: Μεταβολή ισχύος της μονάδας i μέσα σε 15 λεπτά (MW)
• 3Hi: Μεταβολή ισχύος της μονάδας i μέσα σε 3 ώρες (MW)
• Pi: Καθαρή ισχύς της μονάδας (MW)
• EFORd: Effective Forced Outage Rate δηλ. Τρέχων Ρυθμός Εξαναγκασμένης Εξόδου της Μονάδας.
• α και β:  Συντελεστές βαρύτητας που εκφράζουν την σχετική συνεισφορά του στιγμιαίου και του 3ωρου συνεχούς ρυθμού ανόδου/καθόδου των μονάδων. Το άθροισμα των δύο συντελεστών ισούται με 1, δηλ. α+β=1

Η παραπάνω σχέση είναι το σταθμισμένο άθροισμα δύο ξεχωριστών στοιχείων:

• Στοιχείο Στιγμιαίου Ρυθμού Ανόδου/Καθόδου (ΣΣΡΑΚ)

Το στοιχείο αυτό σχετίζεται με τον στιγμιαίο ρυθμό ανόδου/καθόδου της μονάδας. Ισούται με τον λόγο της μεταβολής ισχύος που μπορεί να επιτύχει η μονάδα μέσα σε 15 λεπτά προς την καθαρή ισχύ της μονάδας.

• Στοιχείο 3ωρου Συνεχούς Ρυθμού Ανόδου/Καθόδου (ΣΤΩΣΡΑΚ)

Το στοιχείο αυτό σχετίζεται με την δυνατότητα της μονάδας να φορτιστεί (αποφορτιστεί) πλήρως μέσα σε ένα συνεχόμενο 3ωρο. Ισούται με τον λόγο της μεταβολής ισχύος που μπορεί να επιτύχει η μονάδα μέσα σε ένα 3ωρο προς την καθαρή ισχύ της μονάδας.

Η εφαρμογή των παραπάνω σε όλες τις τεχνολογίες των συμβατικών μονάδων παραγωγής του Ελληνικού Συστήματος δίνει τα παρακάτω αποτελέσματα όσον αφορά τις μέσες τιμές των δύο στοιχείων ΣΣΡΑΚ και ΣΤΩΣΡΑΚ.

Όσον αφορά τα UCAP και με α=β=0,5 οι υπολογισμοί για το έτος 2015 δίνουν τα παρακάτω αποτελέσματα ανά τεχνολογία:

Στην περίπτωση του νέου ΜΜΑΕ που η αποζημίωση σε €/MW/έτος θα είναι προιόν δημοπράτησης  με βάση την τιμή προσφοράς (pay as bid) και ανώτατη τιμή προσφοράς τα 39000 €/MW/έτος , κάθε μονάδα θα μπορούσε να συμμετέχει για συνολική ισχύ ίση με το UCAP όπως υπολογίζεται παραπάνω. Οι συντελεστές βαρύτητας  α και β θα μπορούσαν να έχουν τιμές διαφορετικές από το 0,5 ανάλογα με την σχετική βαρύτητα που θα ήθελε να δώσει ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ στα δύο στοιχεία του στιγμιαίου και του 3ωρου συνεχούς ρυθμού ανόδου/καθόδου των συμβατικών μονάδων παραγωγής σε σχέση με την υπηρεσία ευελιξίας.

-------------------------------

Ο κ. Μιχαήλ Κουναλάκης είναι Διπλωματούχος Μηχανολόγος Μηχανικός ΕΜΠ, Δρ. Αεροδιαστημικής Μηχανικής Πανεπιστημίου MichiganΗ.Π.Α., Επικεφαλής Μόνιμης Ομάδας Ρυθμιστικού Πλαισίου & Αγοράς / Γενική Διεύθυνση Παραγωγής της ΔΕΗ