RT- Ουκρανία: Το έλλειμμα αερίου στην ΕΕ και οι συνέπειές του

Οι χώρες της Ευρώπης άρχισαν να μειώνουν τις προμήθειες αντίστροφης τροφοδοσίας φυσικού αερίου προς την Ουκρανία. Αυτό θα οδηγήσει τελικά την ουκρανική εταιρεία Naftogaz σε συμφωνία με την Gazprom για την εξόφληση του χρέους (συνολικό χρέος, 5,296 δισ. δολάρια).

Οι αντίστροφες παροχές φυσικού αερίου από την ΕΕ στην Ουκρανία μειώθηκαν τις τελευταίες δυο εβδομάδες ως τα επτά εκατομμύρια κυβικά μέτρα την ημέρα, αντί των 18 εκατ. κ. μ. που αναμενόταν να παραδίδονται, δήλωσε ο υπουργός Ενέργειας και Καυσίμων της Ουκρανίας, Γιούρι Πρόνταν. Όπως υποστήριξε, στην ουκρανική πλευρά επικρατεί η άποψη ότι αυτό συνδέεται με συγκεκριμένες ενέργειες της Gazprom, μεταδίδει το πρακτορείο Interfax. Το πρόβλημα ίσως πάρει μεγαλύτερες διαστάσεις, καθώς, οι προμήθειες πιθανόν να διακοπούν πλήρως. Όπως ανέφερε στη ρωσική εφημερίδα Kommersant πηγή από το υπουργείο Ενέργειας της Ουκρανίας, «αρνήθηκαν να μας πωλήσουν αέριο όλοι οι ευρωπαίοι μεσάζοντες».

Ρώσοι αναλυτές αναφέρουν ότι η μείωση των προμηθειών μπορεί επίσης να συνδέεται με την εποχή. Ο Βασίλι Ουχάρσκι, αναλυτής της επενδυτικής εταιρίας UFS IC σε θέματα μακροοικονομίας, ανέφερε ότι «οι προμήθειες φυσικού αερίου από την Ευρώπη στην Ουκρανία μειώθηκαν λόγω της αύξησης συγκέντρωσης από πλευράς Ουγγαρίας αερίου στις υπόγειες δεξαμενές της. Αυτό συμβαίνει επειδή η χώρα άρχισε να προετοιμάζεται για τη χειμερινή περίοδο, καθώς και λόγω του ότι μεταξύ των χωρών της ΕΕ, τα ουγγρικά αποθέματα αερίου στις υπόγειες εγκαταστάσεις είναι από τα μικρότερα». Σύμφωνα με τον ειδικό, συγκριτικά, το επίπεδο πληρότητας των εγκαταστάσεων αποθήκευσης της Ουγγαρίας είναι περίπου 42%, ενώ στις άλλες χώρες της ΕΕ, 77%.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του γενικού διευθυντή της συμβουλευτικής εταιρίας East European Gas Analysis, Μιχαήλ Κορτσέμκιν, από την 1η Ιουλίου 2014, οι αντίστροφες προμήθειες από την Ουγγαρία ελαττώθηκαν στο 1/3 (από 9 σε 3 εκατ. κυβικά μέτρα την ημέρα), ενώ από την Πολωνία παρέμειναν στο ίδιο επίπεδο (4 εκατ. κυβ. μέτρα την ημέρα). «Όπως πάντα -εξηγεί ο Κορτσέμκιν- την πρώτη ημέρα του νέου τριμήνου άρχισαν για όλους τους καταναλωτές ρωσικού αερίου να ισχύουν νέες τιμές, και η μείωση των προμηθειών από την Ουγγαρία μπορεί να συνδέεται με την αλλαγή των τιμών».

 Όπως έχει επανειλημμένα αναφερθεί από την Gazprom, οι αντίστροφες προμήθειες ρωσικού αερίου στην Ουκρανία από την Ευρώπη παραβιάζουν τους όρους των συμβολαίων, διότι πριν από την παράδοση του αερίου στον τελικό καταναλωτή, διαχειριστής του είναι η Gazprom. Συγκεκριμένα, όπως ανέφερε ο επικεφαλής της Gazprom Αλεξέι Μίλερ, η φυσική μεταφορά αερίου από την Ευρώπη πίσω στην Ουκρανία είναι αδύνατη, αλλά το Κίεβο διαχειρίζεται παράνομα στον αγωγό του το ρωσικό αέριο που προορίζεται για τους ευρωπαίους αγοραστές.

Ο Βενιαμίν Βουτιάνοφ, καθηγητής της έδρας κρατικής ρύθμισης της οικονομίας, του Διεθνούς Ινστιτούτου Δημόσιας Διοίκησης της Ρωσικής Ακαδημίας Οικονομικών παρά τω προέδρω της Ρωσίας, αναφέρει: «Το αέριο που μεταφέρεται μέσω του εδάφους της Ουκρανίας στην Ευρώπη, πριν φτάσει στον αγοραστή, σύμφωνα με τους όρους του συμβολαίου ανήκει στη Gazprom, και οι χώρες αυτές δεν μπορούν να το διαχειριστούν όπως αυτές επιθυμούν. Η Gazprom σε κάθε περίπτωση θα απαιτήσει από την πλευρά της στις συνομιλίες με τους πελάτες της τη διακοπή ανάλογων προμηθειών, καθώς αυτές είναι αντίθετες με τα όσα ορίζουν τα μακροπρόθεσμα συμβόλαια». Ωστόσο, οι Ευρωπαίοι δεν συμφωνούν με αυτή τη διατύπωση, υποστηρίζοντας ότι η αντίστροφη ροή του φυσικού αερίου προς την Ουκρανία πραγματοποιείται μέσω της Ουγγαρίας και της Πολωνίας. Το 2013, οι προμήθειες όπως αυτές έφτασαν τα 2,1 δις. κυβ. μέτρα.

Το θέμα του χρέους

Συν τοις άλλοις, αναφέρει ο Βουτιάνοφ, η ουκρανική πλευρά εξακολουθεί να υφαρπάζει αέριο από τη Gazprom, το οποίο δεν έχει εξοφληθεί βάσει των συμβολαίων. Τα στοιχεία της Gazprom δείχνουν ότι η Ουκρανία εισήγαγε τον Ιούνιο 1,7 δις. κυβ. μέτρα ρωσικού αερίου αξίας 838 εκατ. δολ., με αποτέλεσμα το συνολικό χρέος της χώρας απέναντι στη Gazprom να φτάσει τα 5,296 δις. δολ. Όπως επισημαίνει η εταιρία, η ποσότητα αυτή μπορεί να συγκριθεί με τις ετήσιες προμήθειες ρωσικού αερίου στην Πολωνία. Το υπόλοιπο αέριο η Ουκρανία το λαμβάνει από τις αντίστροφες προμήθειες απ’ την Ευρώπη.

 Ο Βουτιάνοφ αναφέρει ότι η αντίστροφη προμήθεια θα συνεχίσει να μειώνεται και οι ίδιες οι χώρες που προμηθεύουν το αέριο με τον συγκεκριμένο τρόπο, το κατανοούν, καθώς ο χειμώνας δεν είναι μακριά και αυτές θα πρέπει να γεμίσουν τις δεξαμενές τους. Εφόσον μάλιστα, όπως προσθέτει, η τιμή αντίστροφης προμήθειας φυσικού αερίου βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο με την πρόταση της Gazprom για την Ουκρανία, δηλαδή στα 380-390 δολ. τα χίλια κυβ. μέτρα. Συγκριτικά, το αέριο που περνά βάσει του συμβολαίου με την Gas de France μέσω της Ουγγαρίας, κόστιζε τον Μάιο για την Ουκρανία 385 δολ. τα χίλια κυβ. μέτρα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εφημερίδας Kommersant, στις διαπραγματεύσεις του Ιουνίου μεταξύ ΕΕ, Ουκρανίας και Ρωσίας για την τιμή του αερίου, η Gazprom πρότεινε τιμή χαμηλότερη από τα 380 δολ. για τα χίλια κυβ. μέτρα.

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι η άρνηση των ευρωπαϊκών εταιριών να τροφοδοτήσουν με αντίστροφη ροή αέριο την Ουκρανία, πιθανότατα θα οδηγήσει την ουκρανική Naftogaz να συνάψει νέο συμβόλαιο με τη Gazprom. «Η Gazprom είναι ένας αρκετά ελαστικός και αξιόπιστος εταίρος -αναφέρει ο Βουτιάνοφ- αλλά η ουκρανική πλευρά σε κάθε περίπτωση  θα αναγκαστεί να καταβάλλει το χρέος της σε αυτή. Η Ουκρανία δεν έχει άλλες επιλογές, πρέπει να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με τη Gazprom και να συμφωνήσει για την εξόφληση του χρέους, καθώς και για ένα συμβόλαιο με νέους όρους». Όπως λέει ο Βασίλι Ουχάρσκι, ο επόμενος γύρος των τριμερών διαπραγματεύσεων για το φυσικό αέριο μεταξύ Ρωσίας, Ουκρανίας και ΕΕ, έχει προγραμματιστεί για τον Αύγουστο.

(του Αλεξέι Λοσάν, Η Ρωσία Τώρα)