Ο Κάθετος Διάδρομος και οι ανάγκες της ΝΑ Ευρώπης «ζεσταίνουν» τα εγχώρια projects των FSRU - Οι επαφές για μακροχόνια συμβόλαια με μεγάλους πελάτες και τι ζυγίζουν οι «3» του χώρου

Ειδήσεις πρόκειται να «παράξει» το επόμενο διάστημα η αγορά των FSRU στην οποία ποντάρει πολλά το αμερικανικό σχέδιο για κυριαρχία στις χώρες του Κάθετου Διαδρόμου, αλλά και σε ένα τόξο από τα Δ.Βαλκάνια μέχρι την Ουγγαρία, αντικαθιστώντας με LNG ποσότητες 18 δισ κυβικών (bcm), όσο το ρωσικό αέριο που διακινείται σήμερα σε όλη τη ΝΑ Ευρώπη.

Στη κατεύθυνση αυτή και οι τρεις παίκτες, Gastrade (Θρακικό), Helleniq Energy (Θερμαικός) και Motor Oil (Αγ.Θεόδωροι), «ζεσταίνουν» τις μηχανές τους, χωρίς ωστόσο να είναι κανείς έτοιμος για ανακοινώσεις, καθώς λείπουν ακόμη κομμάτια από το παζλ, όπως αναγνωρίζουν στελέχη τους, παρά την εκδηλωμένη πρόθεση των Αμερικανών να μπουν ακόμη και μετοχικά, όπως λέγεται, σε κάποια εξ αυτών.

Το πόσο γρήγορα θα έρθουν οι ειδήσεις εξαρτάται από το ποια από τα 3 εγχώρια projects είναι πιο ώριμο, πότε θα κλείσουν τα πρώτα συμβόλαια για δέσμευση capacity, τι θα γίνει με τη χρηματοδότηση, αλλά και με τα ρυθμιστικά εμπόδια, όπως αυτά μεταξύ των χωρών της διαδρομής του Κάθετου Διαδρόμου.

Καταρχήν, για να να μπορούν να αποσβεστούν έργα της τάξης των 650 εκατ ευρώ, όσο κοστίζει σήμερα ένα πλοίο, όπως της Αλεξανδρούπολης, καθώς και για να είναι χρηματοδοτήσιμα χρειάζονται πολλά και μεγάλα μακροχρόνια συμβόλαια με «κλειδωμένους» πελάτες, τα οποία ακόμη δεν έχουν κλείσει.

«Αλλά ακόμη και αν μια εταιρεία του χώρου μαζέψει π.χ 100 εκατ. εγγυητικών από εταιρείες της Αν. Ευρώπης που θέλουν να κλείσουν capacity σε μελλοντικό FSRU, και πάλι τα ποσά θα υπολείπονται σημαντικά των 650 εκατ. που απαιτεί η ναυπήγηση ενός τέτοιου σκάφους», λέει άνθρωπος του χώρου που δεν κρύβει πάντως τη πρόθεση του να μπει στο παιχνίδι για το δεύτερο πλωτό ελληνικό terminal.

Ταυτόχρονα, οι ευρωπαικές τράπεζες, όπως η Ευρωπαική Τράπεζα Επενδύσεων (EBRD), στο όνομα των κλιματικών στόχων, έχουν πάψει εδώ και χρόνια να δανειοδοτούν projects πετρελαίου και φυσικού αερίου. Τούτων δοθέντων δεν είναι τυχαίες οι συζητήσεις ελλήνων παικτών με αμερικανικές τράπεζες, όπως η Development Finance Corporation (DFC), χωρίς όμως ακόμη οι επαφές να έχουν μετουσιωθεί σε απτές συμφωνίες.

Σε αυτή τη φάση βρίσκονται οι επιχειρηματίες του χώρου που ναι μεν δηλώνουν «ζεστοί» καθώς βλέπουν την ευκαιρία που διανοίγεται, ειδικά μετά και τις επαφές στο Διατλαντικό Συνέδριο του Ζαππείου, ταυτόχρονα ωστόσο ζυγίζουν τις δυσκολίες και κοιτάζουν πώς μπορούν να τις αντιμετωπίσουν, χωρίς ακόμη να είναι έτοιμοι για να εξαγγείλουν κάτι το συγκεκριμένο.

Σε τι φάση βρίσκονται τα σχέδια

Το σχέδιο για ένα δεύτερο FSRU στο Θρακικό θεωρείται πιο ώριμο από τα υπόλοιπα, καθώς η Gastrade αναμένει σύμφωνα με πληροφορίες τη περιβαλλοντική άδεια ακόμη και μέσα στο 2025 ή στις αρχές του 2026, γεγονός που θα επιταχύνει τις υφιστάμενες συζητήσεις με δυνητικούς πελάτες στην Αν.Ευρώπη, βάζοντας ενδεχομένως σε τροχιά υλοποίησης τη λήψη της τελικής επενδυτικής απόφασης.

Αν ληφθεί η απόφαση θα μιλάμε για ένα έργο δυναμικότητας γύρω στα 6 bcm/έτος, με προϋπολογισμό 600 - 650 εκατ. για το οποίο λέγεται ότι έχει εκφράσει ενδιαφέρον να το χρηματοδοτήσει, ακόμη και να μπει μέτοχος στο σχήμα, η αμερικανική Development Finance Corporation (DFC). Η τελευταία πάντως φέρεται να έχει κάνει συζητήσεις και με άλλους παίκτες.

Σημειωτέον ότι η παραγγελία του υφιστάμενου πλοίου είχε κοστίσει 489 εκατ ευρώ, για τα οποία η εταιρεία είχε λάβει επιδότηση 210 εκατ. Στο ήδη υπάρχον FSRU τα slots είναι δεσμευμένα έως το 2031 δείγμα του ζωηρού ενδιαφέροντος των χρηστών. Στα σχέδια για το 2ο FSRU αναμένεται να τοποθετηθεί τη Δευτέρα σε προγραμματισμένη συνάντηση με δημοσιογράφους ο πρόεδρος του ομίλου, Δημήτρης Κοπελούζος.

Στη περίπτωση του FSRU της Enerwave (πρώην Elpedison) στη Θεσσαλονίκη που έχει έτοιμη άδεια από το 2022, είναι η δεύτερη φορά μέσα στο τελευταίο μήνα που μιλά δημόσια για το έργο η διοίκηση Σιαμίσιη της Helleniq Energy, με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει. Η πρώτη ήταν στις 13 Νοεμβρίου κατά το rebranding της Elpedison και την εκδήλωση που ανακοινώθηκε η μετονομασία της σε Energywave, όταν ο CEO δεν είχε αποκλείσει να «ξεπαγώσει» το σχετικό σχέδιο.

Η δεύτερη ήταν προ ημερών από τη Νέα Υόρκη και το βήμα του 27ο Capital Link Invest in Greece Forum, όπου ο αναπληρωτής CEO Γιώργος Αλεξόπουλος, αναφέρθηκε στο project, συνδέοντας το με την ενίσχυσή της «δυνατότητας της χώρας να διαχειριστεί μεγαλύτερες ροές φυσικού αερίου, ιδιαίτερα LNG από τις ΗΠΑ». Στο ερώτημα πάντως κατά πόσο η Enerwave έχει ξεκινήσει συνομιλίες με πιθανούς πελάτες, πηγές του ομίλου Helleniq Energy απαντούν πως είναι ακόμη νωρίς γι' αυτό το βήμα.

Τέλος, για το αδειοδοτημένο και δοκιμασμένο μέσω του market test «Διώρυγα» Gas», η Motor Oil φαίνεται να αναμένει να ξεκαθαριστεί το τοπίο γύρω από τη χρηματοδότηση. Σε εκείνο, οι δεσμεύσεις capacity από πιθανούς πελάτες είχαν φτάσει μέχρι και τα 25 έτη από την εκτιμώμενη έναρξη της εμπορικής λειτουργίας της Διώρυγα Gas και μέχρι τα 2 δισ. κυβικά μέτρα ανά έτος.

Το έργο είχε συμπεριλάβει κατά την πρόσφατη παρουσίαση της επικαιροποιημένης στρατηγικής του ομίλου έως το 2030, ο αναπληρωτής CEO Πέτρος Τζαννετάκης, ωστόσο είχε απενταχθεί από το νέο Δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2025–2034 που έβγαλε σε διαβούλευση στις αρχές Δεκεμβρίου ο ΔΕΣΦΑ. Σύμφωνα με πληροφορίες, η «Διώρυγα Gas» πρόκειται σύντομα να τοποθετηθεί για το θέμα στη διαβούλευση και να αμφισβητήσει την πρόταση του Διαχειριστή, ενώ όπως θυμίζουν πηγές της εταιρείας, «το ζήτημα είναι αρμοδιότητα και της ΡΑΑΕΥ».

Στην ανάγκη να αποκτήσει η Ελλάδα και δεύτερο πλωτό terminal αποθήκευσης και επαναεριοποίησης πριν το 2030, προκειμένου να δημιουργηθεί ένας νέος διάδρομος που θα αυξήσει τη διέλευση LNG προς Ρουμανία, Ουκρανία και Μολδαβία, αναφέρθηκε προ ημερών μιλώντας στο Bloomberg και ο CEO της AKTOR, Αλέξανδρος Εξάρχου.