Μικρές και μεγάλες αλήθειες...

Μας το φέρνουν με το μαλακό. Σημαίνουσες φωνές στον διεθνή χώρο άρχισαν σιγά-σιγά να λένε ότι η λύση του πολιτικού προβλήματος είναι ο δρόμος για πραγματική ανάκαμψη της κυπριακής οικονομίας και ανάκτηση κυριαρχίας. Μόλις την περασμένη Τετάρτη, ο Επίτροπος Νομισματικών Υποθέσεων της ΕΕ, Όλι Ρεν, ο άνθρωπος που μας δίνει λεφτά από την Κομισιόν, είπε ότι είναι τώρα η κατάλληλη περίοδος για λύση του Κυπριακού.

Το εξέφρασε ως προσωπική άποψη, αλλά όλοι έπιασαν το νόημα. Προηγήθηκαν ο γ.γ. του ΝΑΤΟ, τα Ηνωμένα Έθνη, οι Αμερικανοί και οι Βρετανοί με ανάλογες προτροπές. Περίπου τα ίδια υποστηρίζουν σεβαστοί αρθρογράφοι και αναλυτές, μεταξύ τους και ο διευθυντής αυτής της εφημερίδας. Λένε οι άνθρωποι το αυτονόητο.

Αν φύγει το πολιτικό αγκάθι, αρχίζει ανοικοδόμηση στον βορρά, αποκτά αληθινή προοπτική η εκμετάλλευση του φυσικού αερίου και ανοίγει για την Κύπρο η αγορά της Τουρκίας. Μέχρι στιγμής οι παραινέσεις τους χτυπούν σε τοίχο φόβου ή εγγενούς αδιαλλαξίας. Οι σοβαροί στην κυβέρνηση κατά βάθος γνωρίζουν ότι η έναρξη διαδικασίας λύσης το φθινόπωρο είναι μονόδρομος.

Φοβούνται, όμως, ότι τους φέρνουν σε δύσκολη θέση η τραγική οικονομική θέση των Ε/κ, η απειρία του πολιτικού τους προσωπικού στα θέματα του αερίου και της ασφάλειας ενέργειας και η κινούμενη άμμος των γεωστρατηγικών ισορροπιών στην περιοχή μας. Προβληματίζει, επίσης, η εμφανής απροθυμία για συμβιβασμό και δίκαια μοιρασιά του αερίου με τους Τ/κ ακόμα και μεταξύ συγκυβερνώντων κομμάτων, όπως το ΔΗΚΟ και το ΕΥΡΩΚΟ.

Στο Προεδρικό και το Υπουργείο Εξωτερικών προτιμούν να αναβάλουν μια συνολική διαδικασία λύσης για δύο χρόνια. Ελπίζουν ότι το κράτος θα πατά τότε πιο γερά στα πόδια του και ο Ντερβίς Έρογλου θα έχει βγει στη σύνταξη. Στο μεταξύ, για να κερδίσουν χρόνο, προτείνουν σοβαρά μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης (ΜΟΕ), όπως η επιστροφή των Βαρωσίων με αντάλλαγμα το απευθείας εμπόριο και από το Ερτζάν. Μέτρα που μπορούν να συμβάλουν σε ταχεία οικονομική ανάπτυξη.

Η ειδοποιός διαφορά με άλλες περιόδους εκκίνησης διαδικασίας λύσης του Κυπριακού είναι η ελεγχόμενη χρεοκοπία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Μέχρι τώρα, με τον παρά μας μπορούσαμε να είμαστε ακόμα και αδιάλλακτοι. Μπορούσαμε να καταψηφίζουμε σχέδια λύσης που δεν μας άρεσαν, ανεξάρτητα αν σύσσωμη η διεθνής κοινότητα μας προέτρεπε να πούμε «Ναι». Οι συνομιλίες του Κυπριακού ήταν μεν μέρος της ζωής μας, αλλά ταυτόχρονα και μια αφηρημένη έννοια. Είχαμε λεφτά και οι συνεχείς αποτυχίες εξεύρεσης λύσης δεν επηρέαζαν την τσέπη μας.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα την γέμιζαν, πρόσκαιρα, ακόμα περισσότερο. Ακούγαμε κάμποσα «γαλλικά» για την ανυπαρξία βούλησης, αλλά δεν ίδρωνε το αφτί μας. Τα πράγματα άλλαξαν όταν, ως κράτος, ως νοοτροπία και ως σύστημα, αποδείξαμε περίτρανα πως δεν σκαμπάζουμε όχι μόνο από διπλωματία αλλά και από οικονομία. Τώρα που μείναμε ρέστοι, ακούμε παραινέσεις για έναρξη διαδικασίας λύσης του Κυπριακού και μας πιάνει τεταρταίος πυρετός.

H οικονομία, το φυσικό αέριο, το Κυπριακό και οι σχέσεις με τους γείτονες πάνε πλέον πακέτο. Πάντα ήταν πακέτο, αλλά για δεκαετίες είχαμε την άνεση και τη διεθνή ανοχή να το αγνοούμε. Τώρα αρχίζει να γίνεται αντιληπτό ότι, για να βγούμε από τα δύσκολα, απαιτούνται ορθοί και μελετημένοι χειρισμοί σε όλα τα ανωτέρω μέτωπα.

Όσο τα αντιμετωπίζουμε με φόβο, ή εμμένουμε σε παρωχημένη και επιζήμια αδιαλλαξία, χαμένοι θα είμαστε εμείς. Χρειάζεται επιτέλους να πούμε καθαρά τι θέλουμε και πώς ρεαλιστικά θα το πετύχουμε. Είναι καιρός να δούμε το μέλλον με γενναιότητα και ανοικτό πνεύμα. Οι οικονομικές συνέργειες, η επιχειρηματική δραστηριότητα από κοινού με τους Τ/κ, είναι ο καλύτερος τρόπος οικοδόμησης εμπιστοσύνης. Πετυχημένες κοινοπραξίες και στις δύο πλευρές της πράσινης γραμμής οδηγούν αναπόφευκτα και σε πολιτικές ρυθμίσεις. Ίσως όχι με τα μοντέλα που δοκιμάστηκαν μέχρι σήμερα.

Ενδέχεται ΜΟΕ, όπως τα προτείνει η κυβέρνηση, να αποδίδουν καλύτερα. Τέλος, είναι καιρός να αναλύσουμε σωστά τις προοπτικές εκμετάλλευσης του φυσικού αερίου. Είναι αφελείς και ως εκ τούτου εξαιρετικά επικίνδυνοι όσοι πιστεύουν ότι θα βγάλουμε αέριο χωρίς να λύσουμε το Κυπριακό. Ή τουλάχιστον χωρίς να έλθουμε σε μια επωφελή συνεννόηση με την Τουρκία και τους Τ/κ για τα θέματα ενέργειας. Είναι αφελείς και επικίνδυνοι όσοι πιστεύουν ότι το Ισραήλ θα τα βάλει με την Άγκυρα, μόνο και μόνο γιατί εμείς ζούμε σε αφαίρεση. Νομίζοντας πως θα τα καταφέρουμε με κόνξες και ξεπερασμένα κόλπα.