Ραδιενεργά

Δουλειά από το σπίτι όταν δεν είναι απαραίτητη η αυτοπρόσωπη παρουσία. Αυτή την αρχή ακολουθούν από σήμερα πολλές ενεργειακές εταιρείες υπό το φόβο εξάπλωσης του κορωνοϊού. Το κλίμα έχει αλλάξει δραματικά από τη στιγμή που ελήφθη η απόφαση για κλείσιμο των σχολείων, η ευαισθητοποίηση είναι πολύ υψηλότερη και οι επικεφαλής των επιχειρήσεων εφαρμόζουν πλέον για τα στελέχη και το προσωπικό τους, πρακτικές που δεν τις είχαν καν φανταστεί…

Όπως και να έχει, όλα τα projects στη χώρα μας που αφορούν επενδυτική συμμετοχή ξένων, συναντούν πλέον δυσκολίες λόγω του κορωνοϊού. Δεν είναι μόνον ότι πολλές ξένες εταιρείες, κυρίως δε τα επενδυτικά funds, έχουν πάθει μεγάλες ζημιές, οπότε το ενδιαφέρον τους είναι στραμμένο εκεί, είναι επιπλέον ότι έχει δυσκολέψει η μετακίνηση των στελεχών. Και όπως λέει έμπειρος περί τα deals, «με το skype δεν κλείνονται δουλειές».

Από το Σπύρο Παλαιογιάννη, πρώην Διευθύνοντα Σύμβουλο της ΔΕΠΑ λάβαμε την εξής δήλωση σχετικά με την πληρωμή των αναδρομικών από την BOTAS στη ΔΕΠΑ: «Νοιώθω ιδιαίτερα ευτυχής για την έκβαση αυτής της μακροχρόνιας διαφοράς μεταξύ της ΔΕΠΑ και της BOTAS, αφού το Διεθνές Διαιτητικό Δικαστήριο της Στοκχόλμης αποφάσισε τελικά υπέρ της ΔΕΠΑ στο θέμα της τιμής προμήθειας του φυσικού αερίου από την Τουρκία, δικαιώνοντας έτσι τις σχετικές προσπάθειες των διοικήσεων της εταιρίας, των στελεχών της και των εξωτερικών της συμβούλων σε έναν αγώνα που χρονολογείται στο 2011.

Προσωπικά έχω έναν παραπάνω λόγο να είμαι περήφανος για την όλη εξέλιξη, έχοντας συμμετάσχει τόσο στην σύναψη της αρχικής Σύμβασης Προμήθειας (ως επικεφαλής μάλιστα της Ομάδας Διαπραγμάτευσης της ΔΕΠΑ) όσο και στη λήψη των βασικών αποφάσεων για το χειρισμό της υπόθεσης επίλυσης της διαφοράς με την BOTAS.

Σε τελική ανάλυση η Σύμβαση Προμήθειας Φυσικού Αερίου με την τουρκική BOTAS αποδείχθηκε ιδιαίτερα πετυχημένη και επωφελής για τους καταναλωτές, την ελληνική οικονομία και φυσικά για την ίδια τη ΔΕΠΑ».

Νομίζω ότι σας έχουμε προϊδεάσει για το γεγονός ότι οι ΦΟΣΕ (Φορείς Συλλογικής Εκπροσώπησης) των σταθμών ΑΠΕ είναι μια σοβαρή δραστηριότητα που ήδη συγκεντρώνει το ενδιαφέρον μεγάλων και μικρότερων παιχτών. Μαθαίνω για παράδειγμα ότι η Elpedison, εκτός από την άδεια που πήρε για 500 MW, έχει καταθέσει αίτημα για επέκταση, ώστε να φτάσει στα 1500 MW που θα την κάνουν και πρώτη από πλευράς δυναμικότητας. Δεν είναι βεβαίως το βασικό αυτό, απλά δείχνει τη δυναμική του τομέα, όπου περιμένουμε και άλλες κινήσεις.

Ο εκσυγχρονισμός και η απλοποίηση του υφιστάμενου πλαισίου για την περιβαλλοντική αδειοδότηση των επιχειρήσεων που ετοιμάζει το ΥΠΕΝ είναι κάτι ευρύτερο, αλλά έχει άμεση και κομβική εφαρμογή στις επενδύσεις ΑΠΕ. Σύμφωνα με τον Χατζηδάκη: Με το πρώτο νομοσχέδιο (το Μάρτιο) θα έχουμε ουσιαστικά (και κυρίως) την κατάργηση της υποχρέωσης λήψης άδειας παραγωγής. Με το δεύτερο (περί τον Ιούνιο) νομοθέτηση απλοποιητικών διαδικασιών στις άλλες φάσεις της αδειοδότησης. Παράλληλα θα έχουν γίνει αλλαγές στην περιβαλλοντική αδειοδότηση, συνολικά. Με όλα αυτά, πάντα κατά τον υπουργό, μπορούμε να φτάσουμε το χρόνο αδειοδότησης των ΑΠΕ στα 2 χρόνια που είναι και η ευρωπαϊκή πρακτική. Καταγράφουμε κι εμείς τα λεχθέντα... Να σημειώσουμε πάντως, ότι οι μήνες περνάνε εύκολα... Αρχικά το πρώτο νομοσχέδιο θα ερχόταν μέσα στον Ιανουάριο. Ήδη πάμε για το Μάρτιο...

Σας μεταφέρω σχόλιο από ενδιαφερόμενο παράγοντα της αγοράς: Οι άδειες παραγωγής για τις (πολλές) αιτήσεις που έχουν γίνει στη ΡΑΕ για υβριδικά έργα σε νησιά δεν προχωρούσαν επειδή δεν υπήρχε πλαίσιο για την τιμολόγηση της παραγόμενης ενέργειας. Τώρα που το ένα θέμα διαχωρίστηκε από το άλλο, με νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης, και συνεπώς δεν απαιτείται να έχει προηγηθεί απόφαση για την τιμολόγηση, γιατί πάλι δεν προχωρούν οι αδειοδοτήσεις ώστε τουλάχιστον να κερδίζουν χρόνο οι επενδυτές;

Πολύ ενδιαφέρουσες (από όλες τις πλευρές) υποψηφιότητες έχουν κατατεθεί, όπως μαθαίνω, για την κάλυψη των θέσεων του προέδρου και των μελών Διοικητικού Συμβουλίου της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥ). Δεσμεύομαι και δεν μπορώ να γράψω ονόματα, αλλά νομίζω ότι, κάποια τουλάχιστον, θα συζητηθούν. Αν κρίνω δε από κάποια σχόλια που ακούω, οι κρίνοντες θα πρέπει να δείξουν ιδαίτερη επιδεξιότητα ώστε να εξασφαλίσουν καθολική αποδοχή και να μην μπλέξουν οι αποφάσεις τους σε παλιές και νέες επιχειρηματικές κόντρες...

Ντόρο προκάλεσε το πρόσφατο ρεπορτάζ του energypress για την πρόθεση της ΔΕΗ Ανανεώσιμες να καταθέσει αίτημα για το 1 GW του mega-φωτοβολταϊκού πάρκου της Μεγαλόπολης στον επόμενο κύκλο της ΡΑΕ. Φίλοι αναγνώστες από τη Μεγαλόπολη που επικοινώνησαν μαζί μας, μας εξέφρασαν μια απορία, που από μια πρώτη ματιά μοιάζει εύλογη: «Που ακριβώς θα χωρέσει το πάρκο; Υπάρχει αυτή τη στιγμή διαθέσιμη η απαιτούμενη έκταση; Κι αν πρόκειται το πάρκο να αναπτυχθεί στα εδάφη των ορυχείων, πότε θα έχει ολοκληρωθεί η αποκατάσταση των εδαφών, για την οποία χρειάζονται πολλά χρόνια»; Φανταζόμαστε, βέβαια, ότι η ΔΕΗ θα έχει απάντηση και το έργο δε θα καταλήξει σαν τα άλλα μεγαλεπήβολα από τα παλιά, που έμειναν στα χαρτιά…

Μετά την υπογραφή του μνημονίου που ανακοινώθηκε χθες, η ΔΕΗ Ανανεώσιμες και η «πράσινη» θυγατρική της Πορτογαλικής... ΔΕΗ (EDP Renewables) θα αρχίσουν τις εις βάθος συζητήσεις για τις δυνατότητες συνεργασίας. Για το ποιά έργα δηλαδή θα προχωρήσουν μαζί. Στις συνεργασίες αυτές (γιατί ως γνωστόν έχει ήδη υπογράψει μνημόνια και επίκεινται και άλλα), η ΔΕΗ ακολουθεί το μοτίβο «βάζεις εσύ ώριμα έργα που έχεις, βάζω κι εγώ από το δικό μου χαρτοφυλάκιο, και τα υλοποιούμε από κοινού». Κι αυτό γιατί ο στόχος της ΔΕΗ είναι να κάνει γρήγορα έργα και να αυξήσει έτσι, με ταχύ ρυθμό, το μερίδιό της στο χώρο των Ανανεώσιμων. Μην ξεχνάτε ότι, όπως λέει ο επικεφαλής της εταιρείας, μετά από κάποια χρόνια η επιχείρηση δεν θα ασχολείται, απλώς, και με τις ΑΠΕ. Θα είναι στραμμένη κατά κύριο λόγο, αν όχι αμιγώς, στις ΑΠΕ.

Ίσως πολλοί από εσάς να θυμάστε τον ενθουσιασμό με τον οποίο η ΔΕΗ είχε προαναγγείλει τη δραστηριοποίησή της στον τομέα των ενεργειακών υπηρεσιών και την έμφαση που θέλει να δώσει σε θέματα ενεργειακής απόδοσης. Οι… προληπτικοί, πάντως, μάλλον κρατούν αποστάσεις από την αισιοδοξία αυτή... Τουλάχιστον έτσι φανταζόμαστε, μιας και η  Εκτελεστική Επιτροπή της ΔΕΗ ενέκρινε πρόσφατα την παράταση της συνολικής προθεσμίας εκτέλεσης εργασιών κατασκευής της αρχικής Σύμβασης για την εκτέλεση του έργου «Ανακαίνιση και βελτίωση της ενεργειακής   απόδοσης κτιρίου της ΔΕΗ Α.Ε. επί των οδών Πρατίνου και Αμασείας στο Παγκράτι» κατά 140 ημερολογιακές ημέρες, χωρίς καμία οικονομική επιβάρυνση για την ίδια. Σημειωτέον, η εν λόγω σύμβαση υπογράφτηκε στις αρχές του 2016, δηλαδή 4 χρόνια πριν! Αν, λοιπόν, η ίδια η ΔΕΗ πέφτει «θύμα» καθυστερήσεων, τότε τι να περιμένουν όλοι οι υπόλοιποι…

Μάλλον μικρότερες από ότι αρχικά είχε εκτιμηθεί ήταν οι αντιδράσεις κατά την επίσκεψη του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κωστή Χατζηδάκη στην Πτολεμαΐδα και την υπόλοιπη περιοχή, επίσκεψη για την οποία είχε δεχθεί εισηγήσεις να μην την πραγματοποιήσει καθώς είχαν προαναγγελθεί συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας και οι συνδικαλιστές της ΔΕΗ με δηλώσεις τους έδειχναν ότι έχουν άγριες διαθέσεις. Τέλος πάντων ο κ. Χατζηδάκης έκανε την επίσκεψη στην περιοχή και μάλλον καλά έκανε. Στην Πτολεμαΐδα 5 τον περίμεναν συνδικαλιστές και εργαζόμενοι της ΔΕΗ με μαύρες σημαίες, που τελικά συζήτησαν με τον Υπουργό. Το μήνυμα του Χατζηδάκη προς τους εργαζόμενους της ΔΕΗ ήταν το εξής: «Όταν οι θέσεις της κυβέρνησης γίνουν  κατανοητές οι περισσότεροι από εσάς που τώρα αντιδράτε θα αλλάξετε γνώμη. Σε κάθε περίπτωση είμαι εδώ γιατί η κυβέρνηση είναι έτοιμη να εμπλουτίσει τις δικές της θέσεις με τις προτάσεις της τοπικής κοινωνίας και των εργαζομένων. Και τελικά το πρόγραμμά της θα είναι πρόγραμμα που θα στηρίξει την περιφέρεια της Δυτικής Μακεδονίας και τους εργαζόμενους είτε στη ΔΕΗ είτε στις επιχειρήσεις που συνδέονται με τη ΔΕΗ».

Υπήρξαν στιγμές έντασης στον διάλογο του υπουργού με τους εργαζομένους. Ξεχωρίζει όμως ο διάλογος με μαντινάδες που έγινε. Οι εργαζόμενοι της ΔΕΗ είπαν στον Χατζηδάκη την μαντινάδα «Θεριό δεν εγεννήθηκα, μα με θεριά τα βάνω και πάντα μου θα μάχομαι κι ας νικώ κι ας χάνω» και ο Χατζηδάκης τους απάντησε «Ποτέ σου να μη λησμονείς τα κάτω σκαλοπάτια γιατί εκεί πρώτα πατάς και μπαίνεις στα παλάτια». Η μαντινάδα αυτή, όπως είπε ο υπουργός σημαίνει ακριβώς ότι οι υπουργοί και οι βουλευτές δεν μπορούν να ξεχνάνε το λαό και γι’ αυτό το λόγο άλλωστε βρέθηκε στην Κοζάνη για να ακούσει και να κάνει διάλογο.

Αυτά για τα παραλειπόμενα της επίσκεψης. Για τα ουσιώδη θα διαβάσετε στις άλλες στήλες του energypress.

Θα προσέξατε υποθέτω  τη δήλωση του αμερικανού πρέσβη Τζέφρι Πάιατ μετά τη συνάντησή του με τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της ΔΕΠΑ Κωνσταντίνο Ξιφαρά: “Oι ΗΠΑ υποστηρίζουν ενθέρμως τη συμμετοχή της ΔΕΠΑ σε μείζονα έργα (… ) και ειδικά στον νέο Τερματικό Σταθμό LNG της Αλεξανδρούπολης και τους αγωγούς IGB, ΤΑP και  EastMed, έργα που κυριολεκτικά αλλάζουν τον ενεργειακό χάρτη της Ευρώπης”. Περισσότερο από προφανές ότι η δήλωση έγινε για να στηριχθεί το FSRU της Αλεξανδρούπολης. Όπως σας το είχα πεί, το θέμα ενδιαφέρει πολύ τους Αμερικανούς...  Όσο για τον Ξιφαρά; Λιτός, αλλά το έστειλε το μήνυμα...

Ίσως θα έχετε προσέξει τις μάχες που δίνονται στη δημόσια σφαίρα, άλλοτε καλυμμένα άλλοτε απροκάλυπτα, πότε για την ιδιωτικοποίηση της ΔΕΠΑ με φόντο την υπόθεση του FSRU της Αλεξανδρούπολης που προωθεί ο Όμιλος Κοπελούζου, πότε για το FSRU με φόντο τη ΔΕΠΑ… Με το market test να βρίσκεται σε εξέλιξη, υπάρχουν κάποια σημάδια που δείχνουν ότι στο παιχνίδι θα παίξει πιο δυνατά και η Αμερικανική πρεσβεία η οποία βεβαίως δεν έκρυψε ποτέ ότι στηρίζει το έργο της Αλεξανδρούπολης . Βλέπω για παράδειγμα ότι ο πρέσβης τουιτάρει άρθρο εφημερίδας με τίτλο «Το FSRU έρχεται σε μια εξαιρετικά ευνοϊκή συγκυρία», ενώ και ο επιτετραμμένος της πρεσβείας Ντέιβιντ Μπέργκερ δεν φείδεται καλών λόγων….

Το βλέπουμε κι εμείς ότι όταν γράφουμε για επέκταση του αερίου σε περιοχές της χώρας δεχόμαστε δεκάδες τηλεφωνήματα για περισσότερες επεξηγήσεις, πληροφορίες κ.λπ. Οι πολίτες έχουν πράγματι πολύ καλή εικόνα για το αέριο και έχουν επίσης προσδοκίες. Από την άλλη, «ζαλίζονται» όταν πας να τους εξηγήσεις ότι άλλη είναι η εταιρεία διανομής εδώ, άλλη εκεί, άλλο το επιχειρησιακό πρόγραμμα της μιας, άλλο της άλλης κ.λπ. Διαβάζω για παράδειγμα στο Σερραϊκόν Θάρρος: «Οι Θεσσαλοί έχουν φυσικό αέριο, όχι μόνον στις πρωτεύουσες των νομών, ακόμη και σε κωμοπόλεις, όπως για παράδειγμα στα Φάρσαλα. Δεν γνωρίζουμε με ποια κριτήρια προχωρούν οι διαγωνισμοί για την επέκταση των δικτύων σύνδεσης, αυτό που γνωρίζουμε είναι ότι για άλλον ένα χειμώνα οι Σερραίοι δεν είχαν φυσικό αέριο για να ζεσταθούν περισσότερο και οικονομικότερα». Άντε να τους εξηγήσεις ότι τα Φάρσαλα ανήκουν στην ΕΔΑ ΘΕΣΣ που δουλεύει χρόνια τις περιοχές της Θεσσαλίας (και τις δουλεύει καλά), ενώ οι Σέρρες ανήκουν στη ΔΕΔΑ που, όπως γράφαμε πρόσφατα, ξεκινάει μεν δυναμικά, αλλά είναι πολύ πίσω ακόμα…

Με τη δική του οπτική, ως εκπρόσωπος των ενεργοβόρων καταναλωτών, σχολιάζει ο πρόεδρος της ΕΒΙΚΕΝ Αντώνης Κοντολέων το θέμα του energypress για τις μονάδες αερίου και τη στρέβλωση με τα υδροηλεκτρικά. Μου γράφει λοιπόν: Ας μην ξεχνάμε ότι οι τιμές στην  ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας είναι κατά 50% υψηλότερες από τις αντίστοιχες ευρωπαϊκές αγορές. Πώς λοιπόν οι άνθρωποι του ΕΣΑΗ διαμαρτύρονται ότι οι μονάδες τους δεν μπορούν να ανακτήσουν τα πλήρη κόστη τους λόγω των νερών; Παραγνωρίζουν μια σειρά στρεβλώσεων από τις οποίες επωφελούνται σήμερα, όπως ο μηχανισμός κάλυψης μεταβλητού κόστους, το κόστος αναβοβησίματος, η υιοθέτηση ελάχιστης προσφοράς ίσης τουλάχιστον με το μεταβλητό κόστος κ.λπ. «Εμείς πάντως βρισκόμαστε εν αναμονή των ρυθμίσεων που θα ισχύσουν στη νέα αγορά» καταλήγει ο κ. Κοντολέων.

Μου το λένε όλοι οι παρέχοντες υπηρεσίες στην ενεργειακή αγορά: Υπάρχει τεράστιο ενδιαφέρον από ξένα κεφάλαια και εταιρείες για εξαγορά αιολικών και φωτοβολταϊκών πάρκων, σε ανάπτυξη ή σε λειτουργία. Δεν υπάρχουν αντίστοιχα πολλά έργα προς πώληση, οπότε ο καθένας «ζητάει ότι θέλει»…  Ως απολύτως χαρακτηριστικό σας μεταφέρω το email που πήγε «στα τυφλά» σε πάρα πολλούς ιδιοκτήτες έργων: «Είμαστε μια εταιρία συμβούλων επιχειρήσεων και  ανάπτυξης Επενδυτικών Σχεδίων (Business Plans) μέσω ξένων  Funds και Ελληνικών χρηματοδοτικών οργανισμών. Δια της παρούσης, έχω την τιμή να σας γνωρίσω ότι ξένα Funds ενδιαφέρονται για την αγορά Φωτοβολταϊκών και Αιολικών Πάρκων στην Ελλάδα. Παράκληση να μας γνωρίσετε αν ενδιαφέρεστε για την πώληση των ενεργειακών πάρκων που έχετε στην ιδιοκτησία σας». Μπορείτε λοιπόν να καταλάβετε τι γίνεται στην αγορά…

Το ερώτημα τίθεται από πολλούς επενδυτές. Δεδομένου ότι βρισκόμαστε σε μεταβατική περίοδο και από το καθεστώς άδειας παραγωγής περνάμε (μέσα στον Φεβρουάριο) στο νέο καθεστώς Βεβαίωσης Καταχώρησης σε ηλεκτρονικό Μητρώο Παραγωγών το οποίο θα αρχίσει να δέχεται αιτήσεις τον Ιούνιο, πολλοί αναρωτιούνται αν μπορούν να καταθέσουν αιτήσεις στη ΡΑΕ στον κύκλο Μαρτίου, όπως προβλέπει σήμερα ο Κανονισμός Αδειών Παραγωγής. Το ΥΠΕΝ δεν θέλει να δώσει την εντύπωση πως παγώνει η διαδικασία αδειοδότησης αφού στόχος του είναι η επιτάχυνση των διαδικασιών. Από την άλλη, οι επενδυτές δεν θεωρούν πάγωμα το να μπορούν να καταθέσουν αιτήσεις με το νέο απλοποιημένο καθεστώς τον Ιούνιο, αποφεύγοντας τη διπλή διαδικασία (πρώτα αίτηση για άδεια παραγωγής τον Μάρτιο και στη συνέχεια επαναβεβαίωση της αίτησης με το νέο σύστημα τον Ιούνιο). Άλλωστε, σημειώνουν κάποιοι με νόημα, γιατί να καταθέσει κανείς αίτημα για μια άδεια που θα έχει καταργηθεί λίγες μέρες πριν;

Το είπε και ο πρόεδρος της Αρχής την Παρασκευή, το ακούω όμως να επανέρχεται και από πολλούς ανθρώπους της αγοράς. Η ΡΑΕ βρίσκεται και πάλι με ανεπαρκή στελέχωση, σε σχέση πάντα με το ρόλο που έχει στο ενεργειακό σύστημα, αλλά και τον τεράστιο όγκο δουλειάς που σωρεύει, αφενός μεν η κρίσιμη περίοδος της ενεργειακής μετάβασης, αφετέρου δε η μεγάλη επενδυτική δραστηριότητα στο χώρο. Λάβετε υπόψη ότι τον Ιούνιο τελειώνουν οι συμβάσεις 50 περίπου εργαζομένων και η ΡΑΕ θα μείνει με 21, μόλις, ειδικούς επιστήμονες. Και, κακά τα ψέματα, απελευθέρωση των αγορών χωρίς ισχυρές ανεξάρτητες αρχές δεν νοείται…

Προς την ολοκλήρωσή του οδεύει το έργο της γραμμής 400 KV που θα συνδεει τη Μεγαλόπολη με την Πάτρα (και απο εκεί με Αιτωλοακαρνανία), όπως είπε ο πρόεδρος του ΑΔΜΗΕ Μάνος Μανουσάκης στην εκδήλωση του ΣΠΕΦ, πράγμα που θα αρχίσει να απελευθερώνει ηλεκτρικό χώρο για να μπούν νέες ΑΠΕ. Το έργο όμως δεν θα παραδοθεί το Φεβρουάριο όπως ήταν προγραμματισμένο. Ο λόγος; Ένα... μοναστήρι στα Καλάβρυτα που δημιουργεί κάποια προβλήματα στην τοποθέτηση των 2 – 3 τελευταίων πυλώνων! Θεού θέλοντος λοιπόν, η παράδοση του έργου αναμένεται το Μάρτιο...

Πολύ ικανοποιημένη η αγορά των ΑΠΕ, όπως τουλάχιστον προκύπτει από το ρεπορτάζ του energypress, μετά τα όσα ανακοινώθηκαν στη σημερινή δεύτερη συνάντηση της Επιτροπής για την απλοποίηση της αδειοδότησης των ΑΠΕ, δηλαδή μετά την κατάργηση της άδειας παραγωγής και τη θέσπιση ενός απλού συστήματος αδειοδότησης.  «Δεν ήταν αυτονόητο ούτε απλό. Απαιτούσε πολιτική διορατικότητα και τόλμη. Μπράβο λοιπόν στον υφυπουργό κ. Θωμά, τη Γενική Γραμματέα κ. Σδούκου και τους συνεργάτες τους» μου γράφει, για παράδειγμα, ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ).