Αγριες διαθέσεις δείχνουν τα futures στο ρεύμα για το καλοκαίρι - Οι μεγάλες ενδοημερήσιες διακυμάνσεις και η βουτιά στα αποθέματα νερών των Βαλκανίων

Τρία ανησυχητικά σημάδια ότι το φετινό καλοκαίρι μπορεί να επαναληφθούν τα προβλήματα του περυσινού, με επίκεντρο και πάλι την περιοχή μας, δίνουν το τόνο το τελευταίο διάστημα στην αγορά ηλεκτρισμού της Κεντρικής και Νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Το πρώτο αφορά τη συμπεριφορά στα παράγωγα ρεύματος στο Ευρωπαϊκό Χρηματιστήριο Ενέργειας (EEX https://www.eex.com/en/market-data/market-data-hub/power/futures), όπου για τους πλέον επικίνδυνους μήνες, δηλαδή Ιούλιο, Αύγουστο και Σεπτέμβριο (3ο τρίμηνο του έτους), γίνονται πράξεις από τους traders σε αισθητά ψηλότερα επίπεδα από τα σημερινά.

Επειδή προφανώς «βλέπουν» περαιτέρω άνοδο των τιμών, κλείνουν συμβόλαια ακόμη και κατά 40%- 50% πάνω από τα τωρινά επίπεδα. Τόσο γιατί οι προγνώσεις για το φετινό καλοκαίρι στην περιοχή μιλούν και πάλι για θερμοκρασίες υψηλότερες από τα κανονικά επίπεδα, όσο και γιατί δεν έχει λυθεί κανένα από τα δομικά προβλήματα που προκάλεσαν τη περυσινή «μίνι» ενεργειακή κρίση. Δηλαδή οι ελλιπείς διασυνδέσεις μεταξύ Κεντρικής και Ν.Ευρώπης, το φαινόμενο των περιορισμένων μεταφορικών ροών από τη Κ.Ευρώπη προς την Ουγγαρία, που μεταφράζεται σε μείωση της καθαρής μεταφορικής ικανότητας προς το Νότο, κλπ.

Κοιτάζοντας, για παράδειγμα τα ελληνικά παράγωγα, βλέπει κανείς ότι ενώ για το Μάιο έχουν κλειστεί συμβόλαια στα 87 €/MWh, για τον Ιούνιο οι τιμές ανεβαίνουν στα 102 ευρώ και για το δύσκολο τρίτο τρίμηνο στα 125 €/ MWh. Σαν ποσοστό είναι στα επίπεδα του 40%.

Στην πολύ πιο αντιπροσωπευτική αγορά της Ουγγαρίας (Futures), που θεωρείται «benchmark» για τους traders, λόγω της κεντρικής της θέσης στην Ευρώπη και των πολλών διασυνδέσεων με το Νότο, και από την οποία ξεκίνησε η περυσινή κρίση που μεταδόθηκε σε εμάς, από τα 83 €/MWh το Μάιο, τα συμβόλαια που κλείνονται για τον Ιούνιο είναι στα 97 ευρώ. Και για το 3ο τρίμηνο στα 124 €/ MWh, αύξηση επίσης 40%-50%.

Στη μικρότερη αγορά της Ρουμανίας, οι τελευταίες πράξεις δείχνουν 87 €/ MWh για το Μάιο, 101,5 ευρώ για τον Ιούνιο και 126 €/ MWh για το καυτό καλοκαιρινό τρίμηνο. Και στη Γερμανία, την αγορά παραγώγων ρεύματος με μακράν τη μεγαλύτερη ρευστότητα στην Ευρώπη, παρ’ ότι πολύ πιο συγκρατημένες οι αυξήσεις, εντούτοις δεν είναι αμελητέες, με πράξεις 72 €/ MWh για το Μάιο, 77 για τον Ιούνιο και 86 €/ MWh σε επίπεδο 3ο τριμήνου.

Από το -462 στο +127 €/MWh

Την ίδια στιγμή κάνει όλο και πιο έντονα την επανεμφάνιση του το φαινόμενο των ακραίων ενδοημερήσιων διακυμάνσεων στη χονδρεμπορική αγορά, θυμίζοντας «roller coaster» με αρνητικές τιμές τα μεσημέρια και βραδυνά spikes, ξυπνώντας μνήμες του περυσινού καλοκαιριού. Τα απότομα «πάνω - κάτω» ξεκίνησαν τον Απρίλιο και συνεχίζονται πιο έντονα το Μάιο (https://energypress.gr/news/proima-simadia-gia-epanalipsi-ton-problimaton-toy-perysinoy-kalokairioy-stin-agora-ilektrismoy).

Αρκεί να σκεφτεί κανείς ότι την περασμένη Κυριακή, μέσα σε λίγες μόλις ώρες οι τιμές στο χρηματιστήριο του Βελγίου αφού πρώτα βούτηξαν στα -462,3 €/MWh ανέβηκαν μετά στα +127 €/ MWh (https://www.pv-magazine.com/2025/05/15/european-electricity-prices-rise-despite-negative-weekend-values/). 

Το «τρενάκι» στη Γερμανία από τα -250,32 €/ MWh έφτασε στα 84,68 €/ MWh, στην Ολλανδία ανεβοκατέβηκε από τα -350 €/ MWh στα 124,86 €/ MWh και στην Αυστρία από τα -252,5 €/ MWh στα 117,19 €/ MWh.

Τρελές διαφορές των… 590 €/ MWh μέσα σε λίγες ώρες. Το ίδιο μοτίβο και κατά μήκος του νοτίου διαδρόμου «Ελλάδας- Βουλγαρίας - Ρουμανίας - Ουγγαρίας» με τη τελευταία να παίζει μεταξύ - 210 και 176 €/ MWh. Στη δε, Ελλάδα, μετά από έξι ώρες μηδενικών τιμών τη Κυριακή, η τιμή έκανε υψηλό στις οκτώ το βράδυ στα 184 €/ MWh μόλις μπήκαν στο σύστημα οι μονάδες αερίου και τα υδροηλεκτρικά που τιμολογούνται ακριβά λόγω σπανιότητας.

Αν και απέχουμε δύο μήνες από τον Ιούλιο, εντούτοις βλέπουμε να συμβαίνει από το Μάιο ό,τι και πέρυσι το καλοκαίρι, θίγοντας καταρχήν τις ενεργοβόρες επιχειρήσεις που έχουν ωριαία τιμολόγηση ρεύματος.

Τα χαμηλά αποθέματα νερών σε Ελλάδα - Ρουμανία

Η τρίτη αιτία ανησυχίας είναι τα χαμηλά αποθέματα των υδροηλεκτρικών μονάδων, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά παντού στα Βαλκάνια και κυρίως στη Ρουμανία.

Χθες, η ρουμανική στατιστική αρχή (https://seenews.com/news/romanias-q1-energy-output-falls-on-lower-hydro-wind-yields-1275307), ανακοίνωσε ότι η παραγωγή ενέργειας της Ρουμανίας μειώθηκε κατά 6,1% ετησίως τους πρώτους τρεις μήνες του 2025, στα 4,209 εκατομμύρια τόνους ισοδύναμου πετρελαίου (TOE), λόγω μείωσης της υδροηλεκτρικής και αιολικής παραγωγής.

Ειδικά η παραγωγή υδροηλεκτρικών της χώρας μειώθηκε κατακόρυφα κατά 38,3% σε ετήσια βάση, στις 2,7 TWh, σηματοδοτώντας τη μεγαλύτερη μείωση μεταξύ των πηγών ενέργειας και ένα από τα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων ετών.

Τα πράγματα στην Ελλάδα δεν είναι καλύτερα (https://energypress.gr/news/arnitikos-oionos-gia-kalokairi-ta-hamila-ydroilektrika-apothemata-akribo-aerio-deihnoyn-ta). Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, το απόθεμα των εγχώριων υδροηλεκτρικών διαμορφώνονταν χθες στα επίπεδα των 2.300 GWh όταν πέρυσι την ίδια ημέρα βρισκόταν στα 2.740 GWh, δηλαδή ήταν 16% χαμηλότερα. Οι 400 γιγαβατώρες που λείπουν δεν είναι αμελητέα ποσότητα.

Σημειωτέον ότι ο Μάιος θεωρείται υπό φυσιολογικές συνθήκες ως ο μήνας με την υψηλότερη στάθμη του έτους στους ταμιευτήρες, καθώς έχουν λιώσει τα χιόνια στα βουνά και έχουν γεμίσει τα φράγματα. Αλλά αυτό δεν συμβαίνει φέτος. Κανονικά, η στάθμη θα έπρεπε να βρίσκεται στις 2.800 Γιγαβατώρες και πάνω, όπως λένε οι γνωρίζοντες, επίπεδα τα οποία θεωρούνται ασφαλή. 

Απόρροια της κατάστασης είναι ότι θα ενταθεί η οικονομία στα νερά. Αλλωστε όταν είναι χαμηλό το υδραυλικό απόθεμα μπαίνουν ενεργειακοί περιορισμοί, δηλαδή δίνεται προτεραιότητα στην άρδευση. Τα λιγοστά νερά θα διατηρηθούν ανέπαφα και θα χρησιμοποιηθούν για να καλυφθούν οι αιχμές του καλοκαιριού, όπου ο μεγαλύτερος φόβος είναι να μη δούμε ταυτόχρονους καύσωνες παντού στη γειτονιά μας.

(φωτογραφία: freepik.com)