Τώρα η Κύπρος συζητά ξανά τη συμμετοχή της στο μετοχικό κεφάλαιο του Great Sea Interconnector - Κρίσιμη συνάντηση σήμερα της Κομισιόν με ΑΔΜΗΕ και ρυθμιστές
Σημάδια μιας πιο διαλλακτικής διάθεσης σε ό,τι αφορά τη συμμετοχή της στο μετοχικό κεφάλαιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης -Κύπρου, δείχνει να εκπέμπει το τελευταίο 24ωρο η Λευκωσία, δίχως φυσικά αυτό να προσφέρεται για οποιαδήποτε συμπεράσματα γύρω από ένα έργο όπου η κατεύθυνση προς την οποία φυσάει ο άνεμος αλλάζει πολύ συχνά.
Αν και μέχρι πρότινος η κυπριακή πλευρά εμφανίζονταν κατηγορηματική ως προς στο σενάριο εισόδου της στο μετοχικό κεφάλαιο του Great Sea Interconnector, θέτοντας ως όρο την αξιολόγηση της μελέτης κόστους - οφέλους από ξένο οίκο, τώρα φαίνεται να το συζητά.
Σε χθεσινή επιστολή του υπ. Ενέργειας Γ.Παπαναστασίου προς τον CEO του ΑΔΜΗΕ, Μ.Μανουσάκη, η κυπριακή πλευρά εκφράζει για πρώτη φορά εδώ και καιρό, ανοικτά το ενδιαφέρον να μπει στο μετοχικό κεφάλαιο του έργου και να συζητήσει τις τεχνικές λεπτομέρειες για το πώς θα γίνει αυτό. Κατά πόσο θα είναι συνιδιοκτήτης του asset, πώς αυτό θα υλοποιηθεί και ποιός θα διαχειρίζεται τι, υπό την αίρεση πάντα της έγκρισης της μελέτης κόστους - οφέλους (CBA) από διεθνή οίκο, η οποία ωστόσο φαίνεται να περνά σε δεύτερη μοίρα.
Στην επιστολή, η κυπριακή πλευρά φέρεται διατεθειμένη να είναι έτοιμη για μια πιο συγκεκριμένη συζήτηση με τον φορέα υλοποίησης και promoter του έργου, ΑΔΜΗΕ, για τη συμμετοχή της στο GSI, χωρίς φυσικά να μπορεί κανείς να διαβεβαιώσει ότι μετά από λίγες ημέρες δεν θα ανακρούσει ξανά πρύμναν, όπως έχει συμβεί τόσες φορές στο παρελθόν.
Κινείται σε μια λογική ότι εφόσον μπει ως μέτοχος με 100 εκατ ευρώ στο έργο, αντί να καταβάλλει το ποσό αυτό ως χορηγία, θα μπορεί να εξασφαλίσει πολύ περισσότερα οφέλη για τους Κύπριους πολίτες.
Το γεγονός ωστόσο ότι δεν θα καταβάλει την επιδότηση 100 εκατ. και ότι βρίσκεται σε συζητήσεις με τη Κομισιόν για να αξιοποιήσει ισόποσο δάνειο από το Ταμείο Ανάκαμψης ως συμμετοχή στο μετοχικό κεφάλαιο του Great Sea Interconnector, σημαίνει όπως έγραψε χθες το Energypress (https://energypress.gr/news/great-sea-interconnector-i-allagi-apofasis-tis-leykosias-na-mi-katabalei-epihorigisi), αναπόφευκτη επιβάρυνση για τους καταναλωτές. Διότι το ποσό αυτό αφαιρείται από το κομμάτι των κατασκευαστικών εργασιών και των επιδοτήσεων που είχε εξασφαλίσει το έργο, και οι οποίες μαζί με τους ευρωπαικούς πόρους των 657 εκατ ευρώ, έφταναν τα 750 εκατ ευρώ. Τώρα που αυτά παύουν να καλύπτονται, ασφαλώς και επηρεάζονται οι χρηματοροές του. Εφόσον αφαιρεθουν από την εξίσωση τα 100 εκατ ευρώ δημιουργείται μια σοβαρή «τρύπα» στο συνολικό ποσό των επιχορηγήσεων, την οποία κάποιοι θα πρέπει να καλύψουν.
Το ποσό που αφορά τη κοινωνικοποίηση μέρους του κόστους του project θα πρέπει με απόφαση των ρυθμιστών να αυξηθεί και τη διαφορά να πληρώσουν οι Κύπριοι και Ελληνες καταναλωτές. Βάση, αποτελεί η κατανομή επιμερισμού της αρχικής συμφωνίας (Cross Border Cost Allocation-CBCA) του 2017, σύμφωνα με την οποία το 63% θα επιβαρύνει τους Κύπριους καταναλωτές και το υπόλοιπο 37% τους Ελληνες. Αυτό σημαίνει ότι εφόσον δεν αλλάξει το 63%-37%, τότε θα υπάρξει μια αναλογική επιβάρυνση. Οι μεν Κύπριοι θα χρεωθούν με επιπλέον 63 εκατ ευρώ και οι Ελληνες με 37 εκατ. ευρώ.
Κρίσιμη επομένως σε αυτή τη συγκυρία είναι η σημερινή τηλεδιάσκεψη, που θα έχουν σύμφωνα με τις πληροφορίες του Energypress, εκπρόσωποι της Κομισιόν με τον ΑΔΜΗΕ και τους δύο ρυθμιστές της Ελλάδας και της Κύπρου. Σε αυτήν θα συζητηθεί τόσο το θέμα των 100 εκατ ευρώ, όσο και η ανάγκη καθορισμού ενός χρονοδιαγράμματος για την έκδοση των ρυθμιστικών αποφάσεων που εκκρεμούν, ώστε να εκλείψει ο ρυθμιστικός κίνδυνος και να προχωρήσει απρόσκοπτα το έργο. Το πιθανότερο σενάριο εδώ, υπό το φως των νέων δεδομένων, είναι ότι οι δύο ρυθμιστές θα τροποποιήσουν τη CBCA του 2017 και οι καταναλωτές θα βρεθούν αντιμέτωποι με κατά τι πιο αυξημένα τέλη χρήσης δικτύου.
Στην ουσία, η ΕΕ καλεί τους δύο ρυθμιστές ΡΑΑΕΥ και ΡΑΕΚ να συμφωνήσουν σε ένα roadmap έκδοσης των αποφάσεων εντός των χρονοδιαγραμμάτων που έχει θέσει το ίδιο το πλαίσιο του έργου. Είναι μια από τις πολλές κινήσεις που λαμβάνουν χώρα το τελευταίο διάστημα, μεταξύ των οποίων και επιστολή που εστάλη από την ελληνική κυβέρνηση προς τη ΡΑΑΕΥ, μέσω της οποίας στηρίζει το έργο και τη γρήγορη απεμπλοκή του.
Το κατά πόσο οι διαβουλεύσεις των τελευταίων ημερών, οι συζητήσεις της ελληνικής με τη κυπριακή κυβέρνηση και οι πρόσφατες επαφές του ΑΔΜΗΕ στη Κύπρο με το κόσμο της βιομηχανίας και τους μεγάλους καταναλωτές, έχουν βοηθήσει ώστε να γίνει περισσότερο κατανοητό ότι το έργο είναι επωφελές για το νησί, μένει να φανεί. Ουκ ολίγες φορές στο παρελθόν, η κυπριακή πλευρά είχε δείξει σημάδια πολιτικής βούλησης να «τρέξουν» οι διαδικασίες, ωστόσο στη πορεία επικράτησε μια επαμφοτερίζουσα στάση και το όποιο καλό κλίμα ανατράπηκε, δίνοντας τη θέση του στη δυσπιστία και φέρνοντας πιο κοντά το αδιέξοδο.