Πώς οι αναρτήσεις του Τραμπ επηρεάζουν τις κινήσεις των traders

Μετατρέποντας τη γεωπολιτική σε ένα θέαμα που εξελίσσεται σε πραγματικό χρόνο μέσα από τα social media, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει καταστεί ένας από τους ισχυρότερους παράγοντες διαμόρφωσης των αγορών στο παγκόσμιο ενεργειακό trading. Ωστόσο, για πολλούς traders, η συνεχής ροή σχολίων, αναρτήσεων και αιφνίδιων πολιτικών σημάτων από τον ίδιο μετατρέπεται όλο και περισσότερο από πηγή πληροφόρησης σε πηγή αποσταθεροποιητικού «θορύβου».

Κατά τη διάρκεια του συνεδρίου Energy Trading Leaders Summit στο Άμστερνταμ αυτή την εβδομάδα, ανώτερα στελέχη από μερικούς από τους μεγαλύτερους ενεργειακούς οίκους trading της Ευρώπης προειδοποίησαν ότι η μεταβλητότητα που προκαλείται από πρωτοσέλιδα συνδεδεμένα με τις δηλώσεις του Τραμπ διαταράσσει ολοένα και περισσότερο τις αγορές και περιπλέκει τις στρατηγικές διαχείρισης κινδύνου.

Οι ανησυχίες

Οι ανησυχίες αυτές εκδηλώνονται σε μια περίοδο κατά την οποία οι αγορές ενέργειας βρίσκονται ήδη υπό έντονη πίεση λόγω γεωπολιτικής αστάθειας, ιδιαίτερα εξαιτίας της συνεχιζόμενης σύγκρουσης ΗΠΑ–Ιράν και της στρατηγικής σημασίας των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται συνήθως σημαντικό μέρος των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και LNG.

«Τα πρωτοσέλιδα φέρνουν αυτό που αποκαλούμε “λάθος μεταβλητότητα” στην αγορά», δήλωσε ο Marco Saalfrank, επικεφαλής merchant trading της Axpo. «Γίνεται εξαιρετικά δύσκολο να κάνεις trading».

Τα σχόλιά του αντικατοπτρίζουν μια ευρύτερη ανησυχία που εξαπλώνεται στα dealing rooms των εμπορευμάτων παγκοσμίως: ότι οι αγορές αντιδρούν ολοένα και περισσότερο όχι στα θεμελιώδη μεγέθη όπως η προσφορά, η ζήτηση ή οι ροές παραγωγής, αλλά σε απρόβλεπτα πολιτικά μηνύματα που ενισχύονται μέσω των social media και του συνεχούς κύκλου ειδήσεων σε πραγματικό χρόνο.

Αντιπερισπασμός

Ο Michel Kolly, εκτελεστικός αντιπρόεδρος trading ηλεκτρικής ενέργειας της TotalEnergies, προειδοποίησε ότι οι traders που παρακολουθούν υπερβολικά στενά κάθε πολιτικό πρωτοσέλιδο κινδυνεύουν να χάσουν την εστίασή τους στα δεδομένα που παραδοσιακά καθοδηγούν τις επιτυχημένες αποφάσεις στις αγορές.

«Υπάρχει πραγματικός αντιπερισπασμός», δήλωσε ο Kolly, υποστηρίζοντας ότι οι στρατηγικές trading που βασίζονται στη «θεμελιώδη ανάλυση» και σε αξιόπιστα δεδομένα ενεργειακών ροών τελικά «θα επικρατήσουν στο τέλος».

Ωστόσο, στο σημερινό περιβάλλον, η διατήρηση αυτής της πειθαρχίας έχει γίνει ολοένα και πιο δύσκολη.

Αντικρουόμενα μηνύματα

Από τα τέλη Φεβρουαρίου, οι τιμές της ενέργειας παρουσιάζουν έντονες διακυμάνσεις εξαιτίας των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή. Τα πλήγματα σε συνδυασμό με τους φόβους για διακοπές στη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ, εκτόξευσαν τις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Την ίδια στιγμή, ο Τραμπ επανειλημμένα άφηνε να εννοηθεί ότι μια ειρηνευτική συμφωνία με την Τεχεράνη βρισκόταν κοντά, μόνο και μόνο για να εκφράσει αργότερα δυσαρέσκεια για τις διαπραγματεύσεις και να αναζωπυρώσει τους φόβους κλιμάκωσης.

Τα αντικρουόμενα αυτά μηνύματα έχουν προκαλέσει ταχείες και συχνά βίαιες ανατροπές στις αγορές ενέργειας.

Για τους traders που δραστηριοποιούνται στις αγορές φυσικού αερίου, ηλεκτρικής ενέργειας και πετρελαίου, το αποτέλεσμα είναι ένα περιβάλλον trading που κυριαρχείται περισσότερο από την ταχύτητα αντίδρασης παρά από τη μακροπρόθεσμη πεποίθηση. 

Αναλυτές επισημαίνουν ότι δημιουργείται έτσι ο λεγόμενος «κίνδυνος των πρωτοσέλιδων» — ένα φαινόμενο κατά το οποίο οι τιμές μεταβάλλονται απότομα με βάση πολιτικές δηλώσεις προτού καν υπάρξει χρόνος αξιολόγησης των θεμελιωδών δεδομένων της αγοράς.

Το μοτίβο με τα… πρωτοσέλιδα

Το μοτίβο αυτό έχει γίνει ιδιαίτερα έντονο κατά τη διάρκεια της προεδρίας Τραμπ, όπου ανακοινώσεις πολιτικής, απειλές για δασμούς και γεωπολιτικά σχόλια συχνά διατυπώνονται μέσω δημόσιων εμφανίσεων ή social media αντί μέσω επίσημων διπλωματικών διαύλων. Traders σε πολλαπλές κατηγορίες περιουσιακών στοιχείων περιγράφουν ολοένα και περισσότερο τις αγορές ως «αγορές που κινούνται από tweets».

Η επίδραση δεν είναι μόνο ψυχολογική. Έχει αλλάξει ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο οι εταιρείες διαχειρίζονται τον κίνδυνο.

«Η τρέχουσα μεταβλητότητα απαιτεί διαφορετική προσέγγιση στη διαχείριση κινδύνου του χαρτοφυλακίου σου», δήλωσε ο Kolly. «Η ευελιξία είναι το κλειδί — χρειάζεσαι περισσότερες επιλογές για να διαχειρίζεσαι τη θέση σου».

Νέα προϊόντα

Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι οι εταιρείες βασίζονται όλο και περισσότερο σε στρατηγικές αντιστάθμισης κινδύνου, παράγωγα προϊόντα και διαφοροποιημένα χαρτοφυλάκια trading προκειμένου να προστατευθούν από απότομες διακυμάνσεις που προκαλούνται από πολιτικά πρωτοσέλιδα. Το trading options, ειδικότερα, έχει εξελιχθεί σε ολοένα σημαντικότερο εργαλείο, επειδή επιτρέπει στους traders να περιορίζουν την έκθεση στις απώλειες διατηρώντας ταυτόχρονα ευελιξία σε περιόδους έντονης μεταβλητότητας.

Ορισμένες εταιρείες, ωστόσο, προχωρούν ακόμη περισσότερο, μειώνοντας συνολικά την έκθεσή τους.

Επενδυτική μετατόπιση

Η Axpo, μία από τις μεγαλύτερες ενεργειακές εταιρείες της Ελβετίας, δήλωσε ότι περιορίζει «δραστικά» την παρουσία της στις αγορές που είναι πιο ευάλωτες στην πολιτική μεταβλητότητα, ιδιαίτερα στην Ευρώπη. Αντίθετα, η εταιρεία στρέφεται προς περιοχές που θεωρούνται λιγότερο εκτεθειμένες σε γεωπολιτικά σοκ, όπως η Αυστραλία.

Η κίνηση αυτή αποτυπώνει μια ευρύτερη μετατόπιση που συντελείται στον κλάδο. Αντί να προσπαθούν να προβλέψουν τις πολιτικές δηλώσεις, πολλοί traders επιλέγουν να μειώσουν τον κίνδυνο μεταφέροντας κεφάλαια σε αγορές όπου οι διακυμάνσεις των τιμών εξακολουθούν να συνδέονται στενότερα με τα οικονομικά θεμελιώδη.

Η μετατόπιση αυτή αντικατοπτρίζει επίσης την αυξανόμενη αίσθηση ότι η γεωπολιτική αστάθεια δεν αποτελεί πλέον μια εξαιρετική συνθήκη αλλά ένα μόνιμο χαρακτηριστικό του παγκόσμιου trading.

«Η νέα κανονικότητα», δήλωσε ο Saalfrank, είναι ένας κόσμος που διαμορφώνεται από αλληλεπικαλυπτόμενες κρίσεις στη Μέση Ανατολή, την Ουκρανία, τη Βενεζουέλα και αλλού.

«Στο τέλος, είναι πραγματικός τζόγος», πρόσθεσε. «Δεν ξέρεις αν η αγορά θα κινηθεί προς τα πάνω ή προς τα κάτω».

Πίσω από τα θεμελιώδη

Τέτοιου είδους σχόλια θα θεωρούνταν ασυνήθιστα στις αγορές εμπορευμάτων πριν από μία δεκαετία, όταν το ενεργειακό trading καθοδηγούνταν κυρίως από δεδομένα αποθεμάτων, μετεωρολογικές προβλέψεις και βιομηχανική ζήτηση. Σήμερα, οι traders λένε ότι η ίδια η πολιτική επικοινωνία έχει μετατραπεί σε δύναμη διαμόρφωσης της αγοράς.

Οι επιπτώσεις εκτείνονται πέρα από τις αγορές ενέργειας. Τα σχόλια του Τραμπ σχετικά με δασμούς, εμπορικές σχέσεις και εξωτερική πολιτική έχουν επανειλημμένα επηρεάσει τις μετοχές, τα νομίσματα και τις τιμές εμπορευμάτων παγκοσμίως. Αναλυτές επισημαίνουν ότι ακόμη και υπαινιγμοί περί διπλωματικών εξελίξεων — ή απειλές οικονομικών αντιποίνων — μπορούν να προκαλέσουν άμεσες αντιδράσεις από αλγοριθμικούς traders και hedge funds.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η μεταβλητότητα αυτοτροφοδοτείται. Οι απότομες κινήσεις των τιμών ενθαρρύνουν την κερδοσκοπική δραστηριότητα, η οποία με τη σειρά της ενισχύει ακόμη περισσότερο τις διακυμάνσεις της αγοράς. Traders που παρακολουθούν social media και ειδησεογραφικές ροές αντιδρούν μέσα σε δευτερόλεπτα, συχνά προτού οι παραδοσιακοί επενδυτές προλάβουν να αξιολογήσουν αν η πληροφορία αλλάζει ουσιαστικά τα θεμελιώδη της αγοράς.

Η ψυχολογία του trading

Η επιτάχυνση αυτή έχει μεταμορφώσει και την ψυχολογία του trading. Οι συμμετέχοντες στις αγορές αφιερώνουν πλέον τόσο χρόνο στην ερμηνεία πολιτικής ρητορικής όσο και στην ανάλυση καμπυλών προσφοράς ή οικονομικών δεικτών.

Παρά τις δυσκολίες, πολλοί έμπειροι traders εξακολουθούν να πιστεύουν ότι τα θεμελιώδη μεγέθη τελικά επανέρχονται στο προσκήνιο.

Η άποψη του Kolly — ότι το «trading που βασίζεται στα δεδομένα» θα επικρατήσει τελικά — αντανακλά μια διαχρονική αρχή των αγορών εμπορευμάτων: η βραχυπρόθεσμη μεταβλητότητα μπορεί προσωρινά να διαστρεβλώσει τις τιμές, όμως η μακροπρόθεσμη αξία εξακολουθεί να εξαρτάται από την πραγματική προσφορά και ζήτηση.

Το πρόβλημα είναι να καταφέρει κανείς να επιβιώσει αρκετά ώστε να επωφεληθεί από αυτή τη διόρθωση.

Προς το παρόν, οι traders ενέργειας φαίνεται να είναι παγιδευμένοι ανάμεσα σε δύο πραγματικότητες. Από τη μία πλευρά βρίσκονται τα μετρήσιμα θεμελιώδη στοιχεία: τα επίπεδα παραγωγής, οι ροές LNG, τα αποθέματα και η βιομηχανική ζήτηση. Από την άλλη, αναρτήσεις σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης ικανά να μετακινήσουν δισεκατομμύρια δολάρια μέσα σε δευτερόλεπτα.

Όσο οι αναρτήσεις του Τραμπ συνεχίζουν να κυριαρχούν στο αφήγημα των αγορών, οι traders ενδέχεται να μην έχουν άλλη επιλογή από το να κινούνται ταυτόχρονα και στους δύο αυτούς κόσμους.