Μ. Φιλίππου: Οι προϋποθέσεις για επιτυχή σχεδιασμό και εφαρμογή του τρίτου εθνικού μοντέλου ηλεκτρικής αγοράς

Ο Ν. 4425/2016 και οι νέοι Κώδικες που θα ολοκληρωθούν τον Οκτώβριο του 2017, θα ορίσουν το 3^ο εθνικό μοντέλο αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας σε συνέχεια του 1^ου εθνικού μοντέλου (Νόμος 2773/1999 - Κώδικες (ΦΕΚ 623/Β’/2001 & (ΦΕΚ 654/Β’/2001) - ΟΔΗΓΙΑ 1996/92/EK “first energy package”) και του 2^ου εθνικού μοντέλου (Κώδικας (ΦΕΚ 655/Β’/2005) - ΟΔΗΓΙΑ 2003/54/ΕΚ “second energy package”). Σημαντικά γεγονότα, ορόσημα, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, διαμόρφωσαν περαιτέρω τις εξελίξεις στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας:

• Το 2006 τo CEER (Council of European Energy Regulators) εισήγαγε την πρωτοβουλία “European Regional Initiative (ERI)” με σκοπό να επιταχύνει, αρχικά σε περιφερειακό επίπεδο, την ολοκλήρωση και σύζευξη των Ευρωπαϊκών εθνικών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και την δημιουργία της κοινής εσωτερικής αγοράς (single market). Στο πλαίσιο αυτής της πρωτοβουλίας η χώρα μας εντάχθηκε ενεργά στο “Central South Region” (Austria, France, Germany, Greece, Italy & Slovenia).
• Mε τον Ν.4001/2011 ενσωματώθηκε στην ελληνική νομοθεσία η Οδηγία 2009/72/ΕΚ “third energy package” η οποία είχε ως κύριους στόχους: i) τον πλήρη διαχωρισμό των δραστηριοτήτων παραγωγής και προμήθειας από την λειτουργία δικτύων μέσω τριών μοντέλων: O.U. (Ownership Unbundling), ISO (Independent System Operator) και ITO (Independent Transmission Operator), ii) την ενίσχυση της ανεξαρτησίας των Ρυθμιστικών Αρχών, iii) την ίδρυση του ACER (Agency for the Cooperation of Energy Regulators - EC/713/2009), iv) την αναβάθμιση της διασυνοριακής συνεργασίας των Διαχειριστών – TSOs με την ίδρυση του ENTSO-E (EC/714/2009) και v) την ενδυνάμωση της διαφάνειας στη λιανική αγορά.
• O ACER και οι εθνικές Ρυθμιστικές Αρχές συνέταξαν το “EU Energy Work Plan for 2011-2014” για τον ηλεκτρισμό, το οποίο περιελάμβανε τέσσερα χρονοδιαγράμματα σχετικά με την εφαρμογή στα κράτη μέλη των: i) “a single European price market coupling model” , ii) “a cross-border continuous intraday trading system across Europe”, iii) “a single European set of rules and a single European allocation platform for long and medium-term transmission rights” και iv) “fully coordinated capacity calculation methodologies and particularly the flow-based allocation method in highly meshed networks”.

• Τον Οκτώβριο του 2011, η Ευρωπαϊκή Ένωση παρουσίασε τον Κανονισμό ΕΕ 1227/2011 (REMIT) «για την ακεραιότητα και τη διαφάνεια στη χονδρεμπορική αγορά ενέργειας» με την εξασφάλιση δίκαιων εμπορικών πρακτικών στις ευρωπαϊκές αγορές ενέργειας.
• Το 2011 και εν συνεχεία το 2014 η Ευρωπαϊκή Ένωση παρουσίασε αντίστοιχα το “EU 2020 climate and energy package” (EU-2020 targets) και το “EU 2030 climate and energy framework” (EU-2030 targets) θέτοντας φιλόδοξους στόχους για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

·           Στις 15 Ιουλίου 2015, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε τη στρατηγική της «Ενεργειακής Ένωσης» (Energy Union/Summer Package) στο πλαίσιο της ενωσιακής πολιτικής για την κλιματική αλλαγή με πρώτη προτεραιότητα την εξοικονόμηση ενέργειας ("energy efficiency first principle") τοποθετώντας τον καταναλωτή (οικιακό, εμπορικό και βιομηχανικό) στην καρδιά της ευρωπαϊκής ενεργειακής αγοράς.

·           Στις 30 Νοεμβρίου του 2016, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε το «Χειμερινό Ενεργειακό Πακέτο» (Winter Package), μια δέσμη ενεργειών με τον τίτλο «Καθαρή Ενέργεια για όλους τους Ευρωπαίους» και στόχους i) τη μετάβαση στην απανθρακοποιημένη οικονομία με την αποτελεσματικότερη και οικονομικότερη ενσωμάτωση των ΑΠΕ, της διεσπαρμένης παραγωγής, των ηλεκτρικών οχημάτων, και των τεχνολογιών αποθήκευσης με ενεργή συμμετοχή των καταναλωτών και ii) την ομογενοποίηση των μηχανισμών επάρκειας ισχύος, των σχημάτων στήριξης των ΑΠΕ και της αντιμετώπισης της ασφάλειας εφοδιασμού σε ενωσιακό επίπεδο.

·                     Στις 11 Μαϊου 2017, ACER και CEER ανακοίνωσαν τις απόψεις τους σχετικά με το «χειμερινό πακέτο» προτάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο κοινό τους κείμενο: “White Paper on Renewables in the Wholesale Market” (Press Release (ACER- PR-03-17) (CEER-PR-17-03)), βάσει των οποίων οι Ρυθμιστές καλούν τους νομοθέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης να εντάξουν τις ΑΠΕ πλήρως και ισότιμα με τις συμβατικές μονάδες παραγωγής στις αγορές κατά την εφαρμογή του «χειμερινού πακέτου» (clean energy transition). Συγκεκριμένα προτείνουν τρεις βασικές αλλαγές σε σχέση με τα όσα έχει προτείνει η ΕΕ:

o   Την άρση της προτεραιότητας κατανομής και για υφιστάμενες μονάδες ΑΠΕ. Με τον τρόπο αυτό, εκτιμούν ότι όλες οι τεχνολογίες θα μπορούν να ανταγωνίζονται ελεύθερα στην αγορά και θα προσφέρουν το χαμηλότερο δυνατό κόστος στους καταναλωτές.

o   Να μη λαμβάνουν οι ΑΠΕ ελάχιστη αποζημίωση για το “curtailment”, δηλαδή τον περιορισμό της παραγωγής τους όταν χρειάζεται να προστατευτεί το δίκτυο, και αυτό να γίνεται με κανόνες της αγοράς εξισορρόπησης.

o   Οι παραγωγοί/καταναλωτές (prosumers) να πληρώνουν το δίκαιο μέρος του κόστους του συστήματος και του δικτύου που τους αναλογεί. Συγκεκριμένα οι ευρωπαϊκοί ρυθμιστές στηρίζουν τις προτάσεις που δίνουν τη δυνατότητα για παραγωγή, αποθήκευση, κατανάλωση και πώληση της αυτοπαραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας σε οργανωμένες αγορές. Όμως, είναι σημαντικό να εξασφαλιστεί ότι οι καταναλωτές που συγχρόνως παράγουν (prosumers), θα πληρώνουν το μερίδιο που τους αναλογεί σε τέλη δικτύων και άλλα σχετικά κόστη. Διαφορετικά, τα κόστη αυτά τα επωμίζονται άλλοι, πιθανώς φτωχότεροι καταναλωτές. Εν μέσω ενεργής συμμετοχής στις ενεργειακές αγορές των prosumers και της διεσπαρμένης παραγωγής, είναι σημαντικό να είναι διαθέσιμα σε όλους τα σήματα τιμής της ενέργειας και της χωρητικότητας του δικτύου σε συγκεκριμένες χρονικές περιόδους. Το net metering περιορίζει την ευαισθησία των καταναλωτών σε αυτό το σύστημα, γεγονός που υπονομεύει τις προσπάθειες ενίσχυσης της ευελιξίας του συστήματος. Μπορεί να οδηγήσει σε συμμετέχοντες που δεν πληρώνουν το δίκαιο μερίδιό τους στα κόστη δικτύου και συστήματος και να αμβλύνει τα οφέλη όσων μπορούν να προσφέρουν ευελιξία στο σύστημα (Επικουρικές Υπηρεσίες).

·           Τέλος αναφορικά με τη σημερινή κατάσταση των πανευρωπαϊκών Κωδίκων του “Target Model” (Network Codes) στο πλαίσιο εφαρμογής του Kανονισμού EC/714/2009 οι οποίοι θα ληφθούν υπόψη και για το δικό μας 3^ο μοντέλο αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας:

• Έχουν τεθεί σε ισχύ οι Kώδικες: i) Capacity Allocation and Congestion Management (CACM), ii) Requirements for Generators, iii) Demand Connection, iv) HVDC και v) Forward Capacity Allocation.
• Έχουν αξιολογηθεί από τα κράτη μέλη και βρίσκονται σε τελικό στάδιο (Final EC Version), πριν τεθούν σε ισχύ, οι Kώδικες: i) Electricity Balancing, ii) Emergency and Restoration και iii) System Operations.

Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι με την εφαρμογή του πανευρωπαϊκού μοντέλου αγοράς “Target Model”, άπαντες: συμβατικοί παραγωγοί, παραγωγοί ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ, προμηθευτές, έμποροι, prosumers και καταναλωτές, βήμα – βήμα θα συμμετέχουν σε ενεργειακές αγορές διακριτές και σταδιακά απαλλαγμένες από παρεμβατικούς μηχανισμούς, δηλαδή σε ένα νέο επιχειρηματικό πλαίσιο.

3ο εθνικό μοντέλο αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας

Αναφορικά με τον σχεδιασμό του 3^ου εθνικού μοντέλου αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, μέχρι σήμερα έχουν ολοκληρωθεί:

1. η από τον Οκτώβριο του 2014 μελέτη της ECCO International για ΡΑΕ–ΑΔΜΗΕ– ΛΑΓΗΕ με αντικείμενο τον υψηλού επιπέδου σχεδιασμό της χονδρεμπορικής αγοράς (“High Level Market Design for Reorganizing the Wholesale Electricity Market in Greece”) και
2. η από τον Μάρτιο 2017 έκδοση από την ΡΑΕ των κατευθυντηρίων γραμμών προς τους αρμόδιους Διαχειριστές για την κατάρτιση των Κωδίκων των Αγορών που προβλέπονται στον N. 4425/2016 για την αναδιοργάνωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας σε εφαρμογή της νομοθεσίας για την ολοκλήρωση της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας (ΦΕΚ Β’ 774/13 Μαρτίου 2017).

Στην κατεύθυνση του λεπτομερούς σχεδιασμού και της υλοποίησης έχουν εκκινήσει άλλα δύο έργα:

1. Το έργο JRC/ΛΑΓΗΕ/ΑΔΜΗΕ/ΡΑΕ με παραδοτέα μεταξύ άλλων για κάθε αγορά Προθεσμιακή – Προημερησία – Ενδοημερησία και Εξισορρόπησης:

• Τον λεπτομερή σχεδιασμό αγοράς (Detailed Level Market Design - DLMD)
• Τον Κώδικα (Code) και
• Τον σχεδιασμό λειτουργικών προδιαγραφών για την κατασκευή των αντίστοιχων πληροφοριακών υποδομών (Functional Design Specifications - FDS)     

1. To έργο ΛΑΓΗΕ/ΑΔΜΗΕ/ATHEXGroup με σκοπό την εκπόνηση επιχειρησιακού σχεδίου αναφορικά με:

• Τη δημιουργία από κοινού νέας εταιρίας για την ανάληψη της ευθύνης Εκκαθάρισης, Διαχείρισης Κινδύνου και Διακανονισμού των Αγορών, ως Κεντρικός Αντισυμβαλλόμενος βάσει  του Ν.4425/2016.
• Τη δημιουργία από κοινού νέας εταιρίας υποστήριξης του ΛΑΓΗΕ σε πληροφοριακές υποδομές και τεχνογνωσία, για τη διαχείριση και λειτουργία από τον ΛΑΓΗΕ των αγορών βάσει του Ν.4425/2016.
• Την εξασφάλιση των προϋποθέσεων αποδοτικότητας, βιωσιμότητας και ανταγωνιστικότητας του όλου σχήματος, προς όφελος των τελικών καταναλωτών και των συμμετεχόντων στις αγορές.
• Τη διερεύνηση πιθανών αναγκαίων νομοθετικών ή ρυθμιστικών αλλαγών και παρεμβάσεων που θα ήταν χρήσιμες σε βραχυπρόθεσμο ή   μεσοπρόθεσμο στάδιο για την άρση τυχόν δυσλειτουργιών και περιορισμών στη λειτουργία των αγορών.
• Την επίτευξη συνεργιών και συνεργασιών τόσο με τους θεσμικούς παράγοντες της Ελληνικής Αγοράς όσο και με τους λοιπούς συμμετέχοντες, όπως ενδεικτικά Παραγωγούς, Προμηθευτές/Εμπόρους, Διαπραγματευτές και Πιστωτικά Ιδρύματα.
• Την ανάληψη δράσεων και πρωτοβουλιών σχετικά με την σύζευξη της Ελληνικής Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας με τις αντίστοιχες αγορές των υπολοίπων κρατών της ΕΕ, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας αλλά και γειτονικών κρατών που δεν ανήκουν στην ΕΕ.
• Την προετοιμασία για παροχή συναφών υπηρεσιών τόσο σε άλλους Φορείς όσο και για την ολοκλήρωση συναφών Ενεργειακών και Περιβαλλοντικών Αγορών και Προϊόντων.

Σήμερα, Μάιος του 2017, ο ρυθμός των εργασιών για το 3^ο εθνικό μοντέλο αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας αρχίζει να επιταχύνεται, οι προθεσμίες για τη θέση σε λειτουργία είναι ασφυκτικές, δώδεκα (12) μήνες! Το «στοίχημα» γνωστό: να θέσουμε σε σωστές βάσεις την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στη χώρα μας, να μην επαναλάβουμε λάθη του παρελθόντος.

Βασικές Αρχές Ανασχεδιασμού της Αγοράς – Προσδιορισμός Πηγής Κόστους – Πλήρης και Αξιόπιστη Ενημέρωση του Καταναλωτή

Στις προαναφερθείσες ενεργειακές πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης κυριαρχούν βασικές αρχές, έννοιες και συγκεκριμένοι στόχοι:

• Προτεραιότητα στην Ενεργειακή Αποδοτικότητα και Εξοικονόμηση (Energy Efficiency First),
• Κυριαρχία και διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) με όρους αγοράς (Global leadership of RES and market-based penetration into the energy sector), και
• Οι καταναλωτές κεντρικοί και ενεργοί παίχτες στις ενεργειακές αγορές του μέλλοντος (Consumers are active and central players of the energy markets of the future – from Consumer to Prosumer).        

Οι προαναφερθείσες βασικές αρχές (core principles) της ευρωπαϊκής ενεργειακής πολιτικής όπως διαμορφώνονται με την ωρίμανση και τον εμπλουτισμό (Summer and Winter Packages) του τρίτου ενεργειακού πακέτου σε συνδυασμό με την εγχώρια εμπειρία θα πρέπει να ορίσουν τις βασικές αρχές σχεδιασμού του εθνικού μοντέλου.  

Οι βασικές αρχές ανασχεδιασμού του εθνικού μοντέλου πρέπει να είναι οι ακόλουθες:

• Οι καταναλωτές σημαντικός πυλώνας του μετασχηματισμού της αγοράς. Οι δυνατότητες αυτό-παραγωγής και διαχείρισης της ζήτησης φέρνουν τους καταναλωτές στο επίκεντρο του ανασχεδιασμού (from consumer to prosumer).
• Διακριτός προσδιορισμός αγορών και μηχανισμών κρατικής ενίσχυσης.
• Λειτουργία αγορών με ακεραιότητα, διαφάνεια και ανάληψη ευθύνης «απόκλισης παραγωγής και κατανάλωσης» από το σύνολο πωλητών και αγοραστών.
• Η δια-λειτουργικότητα χονδρικής και λιανικής αγοράς κρίσιμη παράμετρος του ανασχεδιασμού.
• Ο επανακαθορισμός αρμοδιοτήτων μεταξύ Διαχειριστών και Λειτουργού της Αγοράς καθοριστικός παράγοντας για την αποφυγή περιττών χρηματοροών και τη βελτίωση της μεταξύ τους δια-λειτουργικότητας.
• Διακριτός προσδιορισμός πηγής κόστους για τον καταναλωτή.
• Πλήρης, αληθής, διακριτή και αξιόπιστη ενημέρωση του καταναλωτή με τυποποιημένο «Λογαριασμό Ρεύματος» για όλους τους Προμηθευτές.

Ο «Λογαριασμός Ρεύματος» με υποχρεωτικό μοναδικό τρόπο απεικόνισης (standard format) για όλους τους Προμηθευτές, μετά από απόφαση της Ρυθμιστικής Αρχής, θα πρέπει να παρουσιάζει διακριτή ανάλυση κόστους για τον καταναλωτή:

• Ανταγωνιστικό Κόστος: Το κόστος αυτό θα πρέπει αποκλειστικά να διαμορφώνεται από διαδικασίες αγοράς, είτε οργανωμένων αγορών (Forward / Day-Ahead / Intraday / Balancing) είτε διμερών συμβολαίων (OTC), ηλεκτρικής ενέργειας κατ’ αρχάς και περιβαλλοντικών αγορών στη συνέχεια μέσω της ποιοτικής κοστολογικής διαβάθμισης της ηλεκτρικής ενέργειας με βάση το «Μίγμα Προέλευσης της Ηλεκτρικής Ενέργειας». Οι αγορές μετά την επίλυση των δομικών προβλημάτων θα πρέπει να απαλλαγούν σταδιακά από παρεμβατικούς μηχανισμούς έτσι ώστε να είναι εφικτή η ωρίμανσή τους δηλαδή η λειτουργία τους με ακεραιότητα και πλήρη διαφάνεια ελαχιστοποιώντας ταυτόχρονα το ρυθμιστικό ρίσκο στο οποίο εκτίθενται οι συμμετέχοντες σε αυτές.
• Μονοπωλιακό Κόστος: Το κόστος αυτό αφορά τα κόστη Δικτύων Μεταφοράς και Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας, δηλαδή της ΑΔΜΗΕ ΑΕ και της ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ.
• Κόστος Κρατικών Ενισχύσεων:  Στο ενωσιακό  δίκαιο η ενέργεια έχει διττή φύση, αφενός του εμπορεύματος και αφετέρου της υπηρεσίας κοινής ωφέλειας και συνεπώς το «εργαλείο» των κρατικών ενισχύσεων είναι απαραίτητο για την αντιμετώπιση προβλημάτων όπως: α) της κλιματικής αλλαγής με την ενίσχυση της διείσδυσης των ΑΠΕ (ΕΤΜΕΑΡ), β) του ευάλωτου καταναλωτή, δηλαδή των καταναλωτών των μη διασυνδεδεμένων νησιών μας, των πολύτεκνων και αυτών που έχουν ανάγκη κοινωνικής προστασίας (ΥΚΩ) και γ) την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της εθνικής βιομηχανίας.
• Φόροι: ΕΦΚ, Ειδικός Φόρος 5⁰/₀₀ και ΦΠΑ.
• Χρεώσεις ΔΗΜΩΝ: Δημοτικά Τέλη, Δημοτικός Φόρος και Τέλος Ακίνητης Περιουσίας.
• ΕΡΤ.

Με τον τρόπο αυτό θα αναδεικνύεται η πηγή κόστους της ηλεκτρικής ενέργειας που επιβαρύνει τον Καταναλωτή προς όφελος του Καταναλωτή (οικιακού, εμπορικού και βιομηχανικού).

Σχετικά με το κόστος ενέργειας που επιβαρύνει τον καταναλωτή θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη δύο αλήθειες. Η πρώτη αφορά ότι όποια μείωση κόστους γίνεται σε μία κατηγορία καταναλωτών επιβαρύνει τους λοιπούς, και η δεύτερη ότι η αύξηση κόστους ενέργειας στους λοιπούς είναι σχετική με την ευημερία τους όπως αυτή προκύπτει από την οικονομική κατάσταση της χώρας.   

Αναπροσδιορισμός Αρμοδιοτήτων και Εταιρικός Μετασχηματισμός του Λειτουργού της Αγοράς    

Η μετάβαση από το «Μοντέλο της Υποχρεωτικής Κοινοπραξίας» στο «Μοντέλο Στόχος» απαιτεί την κατάλληλη προετοιμασία. Πρώτα απ’ όλα πρέπει να επιβάλουμε τον κανόνα της απλότητας, οι αλυσιδωτές και περιττές χρηματοροές Καταναλωτή - Προμηθευτή – ΑΔΜΗΕ – ΔΕΔΔΗΕ – ΛΑΓΗΕ θα πρέπει να εξορθολογιστούν και να απλοποιηθούν μέσω του αναπροσδιορισμού των αρμοδιοτήτων των φορέων της αγοράς.

Οι Διαχειριστές συστήματος και δικτύου ΑΔΜΗΕ και ΔΕΔΔΗΕ αντίστοιχα, πρέπει να περιοριστούν στις βασικές τους αρμοδιότητες ενώ η διαχείριση (κάλυψη, εκκαθάριση και διακανονισμός) των κρατικών ενισχύσεων, υπό προϋποθέσεις και σταδιακά, να μεταφερθούν στον ΛΑΓΗΕ.

Η σημαντικότερη προϋπόθεση αφορά τον εταιρικό μετασχηματισμό του ΛΑΓΗΕ σε δύο διακριτά νομικά πρόσωπα με κατάλληλα λειτουργικά πλαίσια.

Το ένα νομικό πρόσωπο (εταιρεία Α) θα πρέπει να αναλάβει τις αρμοδιότητες:

• Του Διαχειριστή των Εγγυήσεων Προέλευσης (Guarantees of Origin) και της Αποκάλυψης του Μίγματος Προμηθευτών (Suppliers Electricity Disclosure System) και
• Του Διαχειριστή Κρατικών Ενισχύσεων στην Ενέργεια και συγκεκριμένα την Διαχείριση Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ ως αντισυμβαλλόμενος των παραγωγών ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ, το ρόλο του Εκπλειστηριαστή (Auctioneer) του Ελληνικού Κράτους για τα δικαιώματα εκπομπής αερίων Θερμοκηπίου και του Διαχειριστή του Μηχανισμού Αντιστάθμισης (Carbon Leakage)).

Το άλλο νομικό πρόσωπο (εταιρεία Β) θα πρέπει να αναλάβει το ρόλο του Λειτουργού της Αγοράς και να μετεξελιχθεί στο Χρηματιστήριο Ενέργειας.

Ο εταιρικός μετασχηματισμός του ΛΑΓΗΕ σε εταιρείες Α & Β δεν προτείνεται μόνον για λόγους εξορθολογισμού του τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας αλλά λαμβάνοντας υπόψη το πλαίσιο λειτουργίας του τομέα από την έναρξη εφαρμογής του “Target Model” και ιδίως σε περίπτωση αποδοχής των προτάσεων των Ρυθμιστών (ACER και CEER) για τις ΑΠΕ και ενσωμάτωσής τους στην ενωσιακή νομοθεσία, τότε θα επιβάλλεται.

Στην περίπτωση αυτή ο Διαχειριστής του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ θα πρέπει ο ίδιος σαν “Aggregator” ή και μέσω άλλων “Aggregators”  να επιδιώκει την μεγιστοποίηση των εσόδων του Ειδικού Λογαριασμού από τις αγορές προσφέροντας τιμολογούμενες προσφορές έγχυσης για την παραγωγή των ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ εκτιθέμενες συγχρόνως σε κόστος εξισορρόπησης. Συγχρόνως με τη δημιουργία περιβαλλοντικών αγορών θα πρέπει να επιδιώξει και την μεγιστοποίηση των εσόδων του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ και από αυτές τις αγορές με πωλήσεις Εγγυήσεων Προέλευσης.

Από την άλλη πλευρά ο Λειτουργός της Αγοράς θα πρέπει να αναβαθμισθεί σε Χρηματιστήριο Ενέργειας με τις απαραίτητες πιστοποιήσεις και σε συνεργασία με Οίκο Εκκαθάρισης (Clearing House) να εξασφαλιστεί η ασφάλεια των συναλλαγών, απαραίτητη προϋπόθεση της λειτουργίας των οργανωμένων αγορών.

Είναι προφανές ότι οι δύο ανωτέρω δραστηριότητες δηλαδή αυτή του Πωλητή στην Αγορά (Εταιρεία Α) και του Διαχειριστή Οργανωμένης Αγοράς (Εταιρεία Β) δεν είναι δυνατόν να συνυπάρχουν στο ίδιο νομικό πρόσωπο.

Ο Λειτουργός της Αγοράς έχει την υποχρέωση να ενημερώνει τους συμμετέχοντες στην αγορά και τους παραγωγούς ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ και να προασπίζεται τα συμφέροντά τους. Συγχρόνως οι σκέψεις και οι προτάσεις του θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη το συμφέρον του καταναλωτή, την εύρυθμη λειτουργία του τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας καθώς και την ανάπτυξη και πρόοδο της εθνικής οικονομίας.

Η λειτουργία των αγορών υπό σύζευξη θέτει πανευρωπαϊκούς, ή τουλάχιστον σε πρώτη φάση περιφερειακούς κανόνες για αυτές, κανόνες οι οποίοι περιορίζουν την ελευθεριότητα κάθε κράτους στην εφαρμογή ρυθμιστικών “non-market based” μηχανισμών στη διαμόρφωση των τιμών αγοράς, του αποκαλούμενου ανταγωνιστικού κόστους.

Προφανώς η λήψη αποφάσεων για τα ανωτέρω και η υλοποίησή τους κάθε άλλο παρά εύκολη υπόθεση είναι, χωρίς αμφιβολία όμως η δημόσια διαβούλευση και ο προβληματισμός όλων των ενδιαφερομένων επί αυτών είναι προαπαιτούμενο για τις σωστές επιλογές. Για το σκοπό αυτό οι παραπάνω απόψεις τίθενται σε δημόσιο διάλογο.

-----------------------------------

Ο κ. Μιχάλης Ε. Φιλίππου είναι Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της ΛΑΓΗΕ ΑΕ

Το άρθρο περιλαμβάνεται στην έκδοση GREEK ENERGY 2017 που εκδίδει το επιτελείο του energypress