Οι... αντοχές της Ρωσίας

Η ικανότητα της Ρωσίας να διατηρήσει την στρατιωτική της εκστρατεία στη Συρία για παρατεταμένο χρονικό διάστημα, αμφισβητήθηκε επίμονα στην εκδήλωση του IISS, Manama Dialogue 2015. Ο Tony Blinken, υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, δήλωσε κατά την έναρξη στην ολομέλεια, ότι η Ρωσία θα δυσκολευόταν να καλύψει το κόστος μιας παρατεταμένης επιχείρησης -αν και αργότερα διευκρίνισε ότι μιλούσε για το πολιτικό και άλλα κόστη. Και στην τελευταία συνεδρίαση, ο υπουργός Εσωτερικών του Λιβάνου, Nohad Machnouk, δήλωσε επίσης ότι αμφέβαλε για την δύναμη της Ρωσίας.

Με το πετρέλαιο να διαμορφώνεται τώρα στα 50 δολάρια το βαρέλια, και την ρωσική οικονομία να συρρικνώνεται, το ερώτημα όντως τίθεται. Ωστόσο, όπως επισήμαναν διάφορα συμμετέχοντες στον διάλογο, οι ρωσικές επιχειρήσεις θα μπορούσαν να κοστίζουν περί τα 4 εκατ. δολάρια ημερησίως. Αυτό ασφαλώς φαίνεται να είναι ανεκτό για μια χώρα που ξόδεψε 70 δισ. δολάρια για την άμυνα το 2014, σύμφωνα με το Military BAlance. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι η Ρωσία δεν πολεμάει πλέον στην Ουκρανία. Τα λεφτά που ξόδευε εκεί μπορεί τώρα να τα διαθέσει στην Συρία.

Επιπλέον, μια μείωση κατά το ήμισυ της τιμής του πετρελαίου δεν οδηγεί σε μείωση κατά το ήμισυ των εσόδων του προϋπολογισμού. Το ρούβλι, σε αντίθεση με πολλά νομίσματα του Κόλπου, δεν είναι συνδεδεμένο με το δολάριο. Έχει υποχωρήσει από τα 35 έναντι του δολαρίου στα μέσα του 2014, στα περίπου 60 σήμερα. Αυτό έχει σημασία για δύο λόγους. Πρώτον, η Ρωσία φορολογεί την παραγωγή και εξαγωγή πετρελαίου και αερίου, σε ρούβλια. Το βαρέλι με το μείγμα των Ουραλίων που είχε αξία 3.700 ρουβλίων στα μέσα του 2014 (όταν το πετρέλαιο πωλούνταν έναντι 110 δολαρίων ανά βαρέλι), σήμερα κοστίζει σχεδόν 3.000 ρούβλια- μια υποχώρηση 20% περίπου, που μπορεί μεν να "πονάει”, αλλά δεν είναι καταστροφική. Δεύτερον, σχεδόν όλες οι δαπάνες του ρωσικού προϋπολογισμού, είναι μεταφρασμένες σε ρούβλια, όχι σε δολάρια. Η συναλλαγματική ισοτιμία έχει επηρεαστεί πολύ από την μείωση των τιμών του πετρελαίου.

Σημειώνεται πως ενώ η ρωσική οικονομία έχει συρρικνωθεί φέτος, έχει διατηρήσει ένα υγιές πλεόνασμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Οι εισαγωγές έχουν υποχωρήσει ταχύτερα από τις εξαγωγές, στο βαθμό που κάθε μήνα το διεθνές εμπόριο προσθέτει σχεδόν 10 δισ. δολάρια στα συναλλαγματικά αποθέματα της Ρωσίας. Υπό αυτή την προοπτική, τα 120 εκατ. δολάρια μηνιαίως για τη συνέχιση των βομβαρδισμών στη Συρία, φαίνεται εξόχως προσιτό ποσό.

ΚΑι αυτό δεν σημαίνει ότι η Ρωσία επιχειρεί χωρίς οικονομικούς περιορισμούς ή ότι η πτώση της τιμής του πετρελαίου δεν την έχει πλήξει. Η κυβέρνηση αναγκάστηκε να αναθεωρήσει τον προϋπολογισμό της πέρυσι και ξανά φέτος. Οι δαπάνες για την εκπαίδευση και την υγεία έχουν μειωθεί, και οι συνταξιούχοι επίσης καλούνται να κάνουν θυσίες: οι συντάξεις τους θα αυξηθούν 4% τον επόμενο χρόνο, ενώ το κόστος διαβίωσης έχει αυξηθεί κατά 12%. Ωστόσο για πολλούς λόγους -η επιθυμία να σπάσει η απομόνωση που τα δυτικά κράτη έχουν επιδιώξει να επιβάλουν στη Ρωσία, η σημασία του να αποσπάσει τον δικό της πληθυσμό από αυτά που συμβαίνουν στην Ουκρανία και η ανάγκη να υποστηρίξει το καθεστώς του Assad και να δώσει στην Ρωσία έναν κεντρικό ρόλο σε οποιαδήποτε συμφωνία ειρήνης στην Συρία- η επιχείρηση στη Συρία δεν θα εγκαταλειφθεί εύκολα. Ελλείψει κοινωνικών διαδηλώσεων στην Ρωσία ή ενός υψηλού αριθμού θανάτων στη μάχη, ενώ υπάρχουν ακόμη στόχοι της αντιπολίτευσης στη Συρία που δεν έχουν πληγεί, τα ρωσικά βομβαρδιστικά θα συνεχίσουν να πετούν.

(iiss.org, capital.gr)