Απελευθέρωση της λιανικής αλλά… συρρίκνωση στα δίκτυα αερίου

Τον κίνδυνο να σταματήσει η επέκταση του δικτύου διανομής του φυσικού αερίου επισημαίνουν παράγοντες της αγοράς, ως αποτέλεσμα της αναμόρφωσης που θα επέλθει στη λιανική του αερίου με το σχετικό νομοσχέδιο που ετοιμάζει η κυβέρνηση.

Το βασικό στοιχείο που καθορίζει τον διαφαινόμενο κίνδυνο είναι ότι επιβάλλεται ο διαχωρισμός της προμήθειας αερίου από την εκμετάλλευση των δικτύων και -κυρίως- καταργείται η επιδότηση των έργων και η αποκλειστικότητα που εξασφάλιζαν σχετικές αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ανεξάρτητα από το πώς θα διαμορφωθεί ο χάρτης των ΕΠΑ μετά την απελευθέρωση της αγοράς, είναι γεγονός ότι για να μπορέσουν να λειτουργήσουν νέες ΕΠΑ απαιτούνται σημαντικά έργα επέκτασης των δικτύων στις πόλεις στις οποίες θα έχουν τη δικαιοδοσία. «Κανένας δεν πρόκειται να βάλει χρήματα για να χτίσει καινούργια δίκτυα εάν δεν υπάρχει μια σημαντική περίοδος “προστασίας” η οποία θα του επιτρέπει να αποσβέσει τις επενδύσεις του» δηλώνεται χαρακτηριστικά. Αναφέρεται, δε, η άποψη, ότι η πλήρης απελευθέρωση την οποία επιβάλουν οι δανειστές και περιγράφεται στον σχετικό «οδικό χάρτη», ταιριάζει  πιθανόν σε χώρες και περιοχές που έχουν αναπτυχθεί πλήρως τα δίκτυα, είναι όμως εντελώς ακατάλληλη για περιοχές όπου τα δίκτυα δεν υπάρχουν και πρέπει να κατασκευαστούν.

Η προσέλκυση επενδυτών για την επέκταση της χρήσης του αερίου σε Στερεά Ελλάδα και Εύβοια, Κεντρική Μακεδονία και Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, η οποία ήταν ούτως ή άλλως προβληματική όπως έχει αποδειχθεί από τις μέχρι σήμερα απόπειρες, καθίσταται πλέον σχεδόν αδύνατη, μετά την υιοθέτηση των όσων προβλέπονται στην συμφωνία με την τρόικα για την απελευθέρωση της λιανικής αγοράς του αερίου, στο πνεύμα της οποίας θα κινηθεί το σχετικό νομοσχέδιο.

Το νομοσχέδιο μεταξύ άλλων θα πρέπει να λύσει και το θέμα των ανταλλαγμάτων που θα πάρουν οι επενδυτές των υφιστάμενων ΕΠΑ λόγω της αλλαγής των συμβάσεών τους. Βασικός κορμός της συμφωνίας θα είναι -κατά τα φαινόμενα- η αποζημίωση για τους τρεις μετόχους των Εταιρειών Παροχής μέσω χρονικών και εδαφικών επεκτάσεων για τις άδειες που κατέχουν. Δεν πρόκειται δηλαδή να υπάρξει κάποια χρηματική ικανοποίηση αλλά μια επέκταση των δικαιωμάτων, η οποία και θα υποκαταστήσει τις όποιες απώλειες θα υποστούν οι τρεις μέτοχοι των ΕΠΑ, από τις αλλαγές που θα επέλθουν.

Θυμίζουμε ότι οι μέτοχοι των τριών ΕΠΑ είναι η ΔΕΠΑ σε ποσοστό 51% και σε ποσοστό 49% η Shell στην Αττική και η ιταλική Eni σε Θεσσαλία και Θεσσαλονίκη.

Η αποζημίωση σε… είδος των υφιστάμενων μετόχων των ΕΠΑ κρίνεται αναγκαία καθώς θα χάσουν τα αποκλειστικά δικαιώματα που κατέχουν σήμερα σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Θεσσαλία, ενώ ταυτόχρονα θα υπάρξει διαχωρισμός της διαχείρισης του δικτύου διανομής, το οποίο και θα περάσει σε ανεξάρτητο φορέα, με το ρόλο των ΕΠΑ να περιορίζεται στην προμήθεια.