Θολό τοπίο με το φυσικό αέριο στην Κύπρο - Διαφορετικά σχέδια για τις εξαγωγές από την κυβέρνηση και τις εταιρείες του "Αφροδίτη"

Η κυπριακή κυβέρνηση φιλοδοξεί να μεταφέρει ισραηλινό αέριο μέσω αγωγού στην Κύπρο προκειμένου να καλύψει εγχώριες ανάγκες και πιθανώς να εξαχθεί μέσω LNG.

Τη σχετική ανακοίνωση έκαναν νωρίτερα αυτή την εβδομάδα ο πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης και ο υπουργός Ενέργειας, Γιώργος Παπαναστασίου, διευκρινίζοντας ότι θα διεξαχθούν μέσα στον Ιούνιο συνομιλίες με τους Ισραηλινούς για να διαπιστωθούν οι ποσότητες που ενδιαφέρονται να προμηθεύσουν.

Όμως, οι εταιρείες που συμμετέχουν στο κοίτασμα Αφροδίτη υπέβαλαν επίσης αυτή την εβδομάδα το νέο τους σχέδιο ανάπτυξης το οποίο θέτει ως πρώτη λύση τη μεταφορά του αερίου στην Αίγυπτο ώστε να υγροποιηθεί και να εξαχθεί. Οι εταιρείες Chevron, Shell και NewMed Energy εκτιμούν ότι η παραπάνω λύση είναι η οικονομικότερη με βάση τις συνθήκες.

Ως εκ τούτου προκύπτει το ερώτημα πως σκοπεύει η κυπριακή κυβέρνηση να κατασκευάσει σταθμό υγροποίησης επί κυπριακού εδάφους δίχως τη συμμετοχή του αερίου του "Αφροδίτη".

Δεδομένου ότι ένας σταθμός στην Κύπρο θα χρειαστεί σημαντικές ποσότητες αερίου για να είναι βιώσιμος, είναι αμφίβολο αν θα αρκέσουν οι όποιες ποσότητες στείλει το Ισραήλ για να επιτευχθεί ο στόχος.

Παράλληλα, υπάρχει και ένα οξύμωρο, ότι δηλαδή η Κύπρος προσπαθεί να πείσει μια ξένη χώρα να εξάγει το αέριο μέσω του εδάφους της τη στιγμή που το δικό της αέριο "προτιμά" να εξαχθεί μέσω της Αιγύπτου.

Πλέον η Λευκωσία καλείται να αξιολογήσει το σχέδιο ανάπτυξης του Αφροδίτη, οπότε οι επόμενοι μήνες αναμένονται με ενδιαφέρον.

Η προσπάθεια "διάσωσης" του East Med

Τον τελευταίο μήνα το σχέδιο για κατασκευή του μεγάλου υποθαλάσσιου αγωγού East Med που θα ένωνε την Αν. Μεσόγειο με την Ελλάδα και την Ιταλία δέχτηκε διαδοχικά χτυπήματα. Προηγήθηκε η δήλωση του επικεφαλής της Eni ότι ο αγωγός δεν μπορεί να κατασκευαστεί δίχως τη σύμφωνη γνώμη της Τουρκίας, ενώ οι παραπάνω δηλώσεις της κυπριακής κυβέρνησης και των εταίρων του Αφροδίτη έρχονται να προστεθούν και να δώσουν τέλος στο έργο.

Ο Κύπριος υπουργός επιχείρησε να σώσει τα προσχήματα, λέγοντας ότι το σχέδιο της Λευκωσίας για σταθμό υγροποίησης στην Κύπρο επί της ουσίας αποτελεί το πρώτο σκέλος ενός διαδρόμου που θα μπορούσε να ονομαστεί "East Med".

Όμως, τα δύο σχέδια, γεωπολιτικά έχουν μεγάλες διαφορές. Το όλο θέμα με τον East Med ήταν ότι θα περνούσε από το κοινό σημείο επαφής της κυπριακής και της ελληνικής ΑΟΖ, άρα θα αποτελούσε μια απτή πράξη άσκησης δικαιωμάτων και τετελεσμένο από τις δύο χώρες εις βάρος των τουρκικών βλέψεων στην περιοχή. Ο όποιος αγωγός κατασκευαστεί από το Ισραήλ στην Κύπρο ή από την Κύπρο στην Αίγυπτο δεν καλύπτει την παραπάνω ανάγκη. Πέρα από το εμπορικό σκέλος, ένας λόγος που επιλέγονται αυτές οι λύσεις είναι ακριβώς επειδή δεν είναι ευαίσθητες πολιτικά και μπορούν να προχωρήσουν με τη σύμφωνη γνώμη όλων των ξένων εταίρων, κρατικών και μη.