ΕΛΕΤΑΕΝ: Τα 4 κρίσιμα προβλήματα της αγοράς εξισορρόπησης - Να παρέμβουν ΥΠΕΝ και ΡΑΕ προς επίλυση των ζητημάτων
Τέσσερα βασικά προβλήματα ως προς την αγορά εξισορρόπησης επισημαίνει η ΕΛΕΤΑΕΝ σε επιστολή της, προς το ΥΠΕΝ και κοινοποίηση στους αρμόδιους φορείς (ΡΑΕ, ΑΔΜΗΕ, ΔΑΠΕΕΠ, ΕΧΕ), μετέχοντας ενεργά στη δημόσια διαβούλευση της ΡΑΕ για οντότητες υπηρεσιών εξισορρόπησης στην Πελοπόννησο.
Ειδικότερα, η Ελληνική Επιστημονική Ένωση Αιολικής Ενέργειας υπογραμμίζει την ανάγκη παρέμβασης από πλευράς ρυθμιστικών αρχών και Υπουργείου προκειμένου να επιλυθούν τα προβλήματα έως ότου ομαλοποιηθεί η λειτουργία της νέας αγοράς ενέργειας.
Συγκεκριμένα καλεί να θεσπισθούν χαμηλά όρια προσφορών στην αγορά εξισορρόπησης, και ειδικά στην αγορά ενέργειας εξισορρόπησης, που να συνάδουν με τις αντίστοιχες προσφορές στην αγορά της επόμενης ημέρας.
Ταυτόχρονα, όπως τονίζει, πρέπει να υπάρξει ρυθμιστική παρέμβαση που θα περιορίσει τα αυξημένα ποσά εγγυήσεων που αναγκάζεται να καταβάλει ο ΔΑΠΕΕΠ ως συμμετέχων στο Χρηματιστήριο Ενέργειας λόγω των πρόσφατων συνθηκών και τα οποία εν τέλει επιβαρύνουν τον ΕΛΑΠΕ.
Αναλυτικότερα, δείτε παρακάτω ολόκληρη την επιστολή της ΕΛΕΤΑΕΝ.
Αξιότιμε κ. Υπουργέ,
Όπως γνωρίζετε αποτελεί πάγια θέση μας ότι η απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας αποτελεί σημαντική προϋπόθεση για τη μεγάλη διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών με μεγιστοποίηση του οφέλους που προσφέρουν στους καταναλωτές. Στο πλαίσιο αυτό, είμαστε υποχρεωμένοι να επισημάνουμε με έμφαση τα πρόσφατα προβλήματα στην αγορά εξισορρόπησης:
1) Βασική προϋπόθεση για την αποτελεσματική λειτουργία των κανόνων του ανταγωνισμού είναι η ίδια η διάρθρωση και δομή της αγοράς να μην εμποδίζει την εφαρμογή τους. Στην προκειμένη περίπτωση, η αγορά υπηρεσιών εξισορρόπησης είναι μια ρηχή αγορά χωρίς ικανό πλήθος συμμετεχόντων και συνεπώς με μειωμένο ανταγωνισμό. Φυσικά, η προσδοκία είναι ότι στο προσεχές μέλλον ο ανταγωνισμός θα αυξηθεί, κυρίως μέσω της συμμετοχής στην αγορά αυτή και άλλων πόρων, περιλαμβανομένων κατανεμόμενων χαρτοφυλακίων Α.Π.Ε., πόρων διαχείρισης ζήτησης, μονάδων αποθήκευσης κλπ.
Έως τότε όμως, έως ότου δηλαδή διαμορφωθούν πραγματικές συνθήκες ανταγωνισμού, οι δημόσιες αρχές οφείλουν να λαμβάνουν κατάλληλα μέτρα προστασίας της αγοράς.
Παράλληλα, χρειάζεται η διαμόρφωση κατάλληλου ρυθμιστικού πλαισίου για ανάπτυξη επενδύσεων - χωρίς ορυκτά καύσιμα - που παρέχουν ευελιξία στο σύστημα όπως αποθηκευτικοί σταθμοί και φορείς διαχείρισης ζήτησης, γεγονός που θα βελτιώσει το επίπεδο του ανταγωνισμού στην αγορά εξισορρόπησης.
2) Οι αποκλίσεις των Α.Π.Ε. για την κρίσιμη περίοδο είναι περί το 5% της συνολικής παραγωγής τους και κυμαίνονται σε γενικώς λογικά επίπεδα (και μάλιστα είναι λιγότερες από τις αποκλίσεις φορτίου). Επομένως, ο εκτροχιασμός της αγοράς εξισορρόπησης δεν οφείλεται στις αποκλίσεις των Α.Π.Ε. αλλά στα εξαιρετικά υψηλά επίπεδα των τιμών της αγοράς αυτής.
Επισημαίνεται μάλιστα ότι σήμερα η ενδοημερήσια αγορά επιτρέπει διορθώσεις μόνο μέχρι την 11η πρωινή κάθε ημέρας. Είναι προφανές ότι ο αποτελεσματικότερος σχεδιασμός της αγοράς αυτής και η διασφάλιση της ρευστότητάς της, θα περιορίσει ακόμα περισσότερο το κόστος εξισορρόπησης των Α.Π.Ε. όπως συμβαίνει και στο εξωτερικό. Έως τότε όμως, δεν διατίθενται στις Α.Π.Ε. τα προβλεπόμενα εργαλεία που θα τους επιτρέπουν να συμμετέχουν ισότιμα και πλήρως στην αγορά, με αποτέλεσμα την οικονομική τους επιβάρυνση και βεβαίως την άδικη επιβάρυνση του ΕΛΑΠΕ.
3) Η ανωριμότητα της Ελληνικής αγοράς φαίνεται και από την απουσία ρευστότητας στην προθεσμιακή αγορά με αποτέλεσμα να μην υφίσταται πρακτικά δυνατότητα αντιστάθμισης των κινδύνων από τις διακυμάνσεις των τιμών των βραχυπρόθεσμων αγορών.
4) Φαίνεται ότι έχουν υπάρξει αδυναμίες στο αλγόριθμο της αγοράς.
Μια τέτοια αδυναμία διορθώνει η πρόταση του ΑΔΜΗΕ για τις ειδικές ρυθμίσεις για τις οντότητες υπηρεσιών εξισορρόπησης που βρίσκονται εντός του περιορισμού συστήματος της Πελοποννήσου, που έθεσε σε διαβούλευση η ΡΑΕ.
Απαιτούνται όμως και άλλες παρεμβάσεις: Χαρακτηριστικά επισημαίνεται η παρατηρούμενη παράλληλη ενεργοποίηση ανοδικής και καθοδικής ενέργειας εξισορρόπησης για την κάλυψη των 15λεπτων αποκλίσεων σε πολλαπλάσιο βαθμό σε σχέση με την ίδια την απόκλιση, με αποτέλεσμα να υφίστανται ακόμα και 15λεπτες περίοδοι στις οποίες ενώ η απόκλιση του Συστήματος είναι σχεδόν 0 MWh, η ενέργεια εξισορρόπησης ξεπερνά τις 250 MWh και φτάνει έως τις 350 MWh. Στο πλαίσιο αυτό αξιολογούμε θετικά τη σχετική απόφαση της ΡΑΕ για παρέμβαση στο συγκεκριμένο ζήτημα που πρέπει να είναι άμεση.
Όλα τα ανωτέρω προβλήματα είναι εξόχως σημαντικά για μια σειρά από λόγους:
• Κινδυνεύουν να δυσφημίσουν το εγχείρημα της απελευθέρωσης
• Αυξάνουν την χονδρεμπορική τιμή ηλεκτρισμού, και δημιουργούν κίνδυνο επιβάρυνσης του τελικού καταναλωτή.
• Ποινολογούν αδίκως και θίγουν οικονομικά τις Α.Π.Ε.
• Δημιουργούν αδίκως οικονομικά προβλήματα στον ΕΛΑΠΕ
Για αυτό, έως ότου αντιμετωπισθούν τα προβλήματα αυτά και κυρίως έως ότου διαμορφωθούν αντικειμενικές συνθήκες ανταγωνισμού και επαρκούς ρευστότητας σε όλες τις αγορές ηλεκτρισμού, θα πρέπει να θεσπισθούν χαμηλά όρια προσφορών στην αγορά εξισορρόπησης και ειδικά στην αγορά ενέργειας εξισορρόπησης, που να συνάδουν με τις αντίστοιχες προσφορές στην αγορά της επόμενης ημέρας.
Ταυτόχρονα πρέπει να υπάρξει ρυθμιστική παρέμβαση που θα περιορίσει τα αυξημένα ποσά εγγυήσεων που αναγκάζεται να καταβάλει ο ΔΑΠΕΕΠ ως συμμετέχων στο Χρηματιστήριο Ενέργειας λόγω των πρόσφατων συνθήκων και τα οποία εν τέλει επιβαρύνουν τον ΕΛΑΠΕ. Η πολιτεία οφείλει να παρέμβει ρυθμιστικά σε κάθε κατεύθυνση ώστε να προστατεύσει την ρευστότητα του ΔΑΠΕΕΠ.
Παραμένουμε στη διάθεσή σας.
Διευκρινίζουμε ότι η παρούσα αποτελεί και τη συμβολή μας στη διαβούλευση της ΡΑΕ για οντότητες υπηρεσιών εξισορρόπησης στην Πελοπόννησο.