Μπασλής: Ο ρόλος των ΦοΣΕ και οι προκλήσεις στην εποχή του target model

Στο ρόλο των Φορέων Σωρευτικής Εκπροσώπησης (ΦοΣΕ)στη συμμετοχή των σταθμών ΑΠΕ στο target model αναφέρθηκε ο Κώστας Μπασλής, πρόεδρος της Optimus Energy, μιλώντας την Παρασκευή το πρωί στο συνέδριο του energypress.gr για τις Ανανεώσιμες Πηγές και την Αποθήκευση Ενέργειας, «Renewable Storage Forum».

Αναφερόμενος εισαγωγικά στο ρόλο των ΑΠΕ, ο κ. Μπασλής σημείωσε ότι «παρά την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί οι προοπτικές στο χώρο των ΑΠΕ είναι ενισχυμένες καθώς βλέπουμε ότι όλος ο κόσμος πλέον θεωρεί τον τομέα αυτό ως τα πιο σημαντικά εργαλεία για να έρθει η τόσο ποθητή οικονομική ανάπτυξη και φυσικά να επιτευχθούν οι στόχοι προστασίας του περιβάλλοντος».

Μιλώντας πιο συγκεκριμένα για την εξέλιξη της αγοράς των ΦοΣΕ ΑΠΕ, οι οποίοι ουσιαστικά είναι ο εκπρόσωπος ενός παραγωγού ΑΠΕ έτσι ώστε να μπορεί να συμμετέχει και να συναλλάσσεται στο πλαίσιο της χονδρεμπορικής αγοράς παραγωγής ενέργειας ο κ. Μπασλής επεσήμανε ότι από την έναρξη των αγορών του target model φέτος το Νοέμβριο, «πλέον βρισκόμαστε στο δεύτερο (μεταβατικό) στάδιο όπου οι παραγωγοί έχουν ευθύνη εξισορρόπησης μέσω των ΦΟΣΕ αλλά όχι πλήρη υποχρέωση». Όπως εκτίμησε, «το τρίτο και οριστικό στάδιο συμμετοχής των μονάδων ΑΠΕ στο μοντέλο στόχο θα ξεκινήσει στο τέλος 2021, και εκεί υπάρχει πλήρης ανάληψη της υποχρέωσης εξισορρόπησης με συνέπεια να προκύψουν υψηλότερα κόστη σε σχέση με σήμερα, τα οποία θα κληθούν να καλύψουν οι σταθμοί ΑΠΕ».  

Σχετικά με τη διαχείριση του κόστους εξισορρόπησης στην αγορά του Target Model, ο κ. Μπασλής, σημείωσε ότι αυτό επιτυγχάνεται μέσα από εταιρείες που καταφέρνουν να συγκεντρώσουν έναν μεγάλο όγκο έργων ΑΠΕ που εκπροσωπούν και έτσι να δημιουργήσουν το λεγόμενο «φαινόμενο χαρτοφυλακίου», το οποίο σημαίνει ότι όσο μεγαλώνει το χαρτοφυλάκιο, μειώνεται το σφάλμα πρόβλεψης, το κόστος των αποκλίσεων της πρόβλεψης και η αμοιβή εκπροσώπησης.

Νέες προκλήσεις που προκύπτουν από το target model  και η εξέλιξη των διμερών συμβολαίων

«Η πρώτη εικόνα από τη  λειτουργία αγορών target model στέλνει σήματα για πολύ ισχυρά κίνητρα για μονάδες αποθήκευσης, για μπαταρίες και αντλησιοταμίευση γιατί υπάρχουν σημαντικές διαφορές των τιμών τόσο στην προημερήσια αγορά όσο και στην αγορά εξισορρόπησης. Και οι ευέλικτες αυτές μονάδες είναι σε θέση να κυνηγούν και να μπορούν να εκμεταλλευθούν τις διαφορές αυτές των τιμών», υπογράμμισε ο κ. Μπασλής κάνοντας μια πρώτη αποτίμηση για τις πρώτες μέρες λειτουργίας του target model.

Aναλύοντας περαιτέρω, αναφέρθηκε στα διμερή συμβόλαια (PPA) εκφράζοντας την άποψη ότι «η εποχή τους ανατέλλει σταδιακά και στην Ελλάδα. Η έναρξη των αγορών του target model δεν είναι ένα μαγικό ραβδί. Μπορεί να την ενισχύσει, να επιταχύνει τις εξελίξεις στην αγορά των PPA κυρίως αν δημιουργηθεί ρευστότητα στην προθεσμιακή αγορά και έτσι υπάρχουν ενδιαφερόμενοι οι οποίοι μπορούν να συμβληθούν για ένα, δύο ή 10 χρόνια. Αυτό δεν το έχουμε δει μέχρι σήμερα και είναι κάτι το οποίο πρέπει να αναπτυχθεί τα επόμενα χρόνια.

Οι νέες όμως αγορές μπορεί και να επιβραδύνουν την εξέλιξη των PPA, αν η μεταβλητότητα των τιμών δημιουργήσει σημαντικά κόστη εξισορρόπησης και αποθαρρύνει τέτοιου είδους συμβάσεις. Επομένως, είναι η ίδια η αγορά που θα δώσει τα σήματα για να βοηθήσει την πρόοδο στον τομέα των διμερών συμβολαίων. Αυτό που αναδεικνύεται από τις πρώτες μέρες λειτουργίας των αγορών του target model, είναι η ανάγκη γρήγορης ευέλικτων μονάδων αποθήκευσης που θα αμβλύνουν την έντονη μεταβλητότητα στην αγορά εξισορρόπησης, η οποία εν δυνάμει όταν θα αρθούν οι ευεργετικές διατάξεις για τα χαρτοφυλάκια ΑΠΕ στην τρέχουσα φάση (και προχωρήσουμε στην τρίτη φάση της πλήρους ανάληψης του ρίσκου εξισορρόπησης) θα τις εκθέσουν σε ένα σημαντικό κίνδυνο».

Ο ρόλος της Πολιτείας και των Ρυθμιστικών Αρχών

 Ο κ. Μπασλής διατύπωσε κάποιες προτάσεις προκειμένου η αγορά να ανταποκριθεί στις νέες προκλήσεις. «Θα πρέπει από πλευράς Πολιτείας και Ρυθμιστών να γίνει ένας συνυπολογισμός πότε θα γίνει η μετάβαση στην πλήρη ανάληψη ευθύνης εξισορρόπησης των μονάδων ΑΠΕ και σε ποια φάση θα είναι η διείσδυση των μονάδων αποθήκευσης στη χώρα μας. Ο συγχρονισμός σε αυτό τον τομέα είναι θεμελιώδους σημασίας για να μπορέσει να γίνει ομαλά η μετάβαση των ΑΠΕ σε ένα πλήρως απελευθερωμένο περιβάλλον συμμετοχής τους στην αγορά».

Όπως υπογράμμισε, στην Ελλάδα, οι περιπτώσεις μεγάλων καταναλωτών ενέργειας που μπορούν να απορροφήσουν μεγάλες συμφωνίες δεκάδων ή εκατοντάδων μεγαβάτ (όπου βλέπουμε ότι υπάρχουν φιλοδοξίες από την πλευρά των παραγωγών) δεν είναι πολλές. Επομένως το παράδειγμα του εξωτερικού μπορεί να μην είναι εύκολο να εφαρμοστεί άμεσα στη χώρα μας.

Κλείνοντας την εισήγησή του, ο κ. Μπασλής, αναφέρθηκε στην ευκαιρία που υπάρχει από τις μονάδες με ληγμένες συμβάσεις. «Αυτό όμως που θεωρούμε ως μια αγορά που μπορεί να μην έχει λάβει τη δέουσα προσοχή είναι αυτή των μονάδων ΑΠΕ με ληγμένες συμβάσεις, που αφορά σε έργα τα οποία ήδη υπάρχουν και συμμετέχουν πλήρως στις αγορές του target model και είναι έτοιμα, εφόσον υπάρχει αγοραστικό ενδιαφέρον, να συζητήσουν τέτοια σχήματα», κατέληξε.