Γ. Ιωάννου: Μάρτιο του 2020 η προθεσμιακή αγορά του Χρηματιστηρίου Ενέργειας – Μόνο μια μεγάλη αγορά εξασφαλίζει ανταγωνιστικές τιμές

Στο ρόλο του Χρηματιστηρίου Ενέργειας στη νέα ενεργειακή αγορά που διαμορφώνεται στη χώρα μας, τα βήματα που έχουν γίνει μέχρι στιγμής προς αυτή την κατεύθυνση και τι μένει ακόμη να γίνει, αναφέρθηκε ο Διευθύνων Σύμβουλος της ΕΧΕ, Γιώργος Ιωάννου, μιλώντας στο 24ο Εθνικό Συνέδριο για την Ενέργεια και την Ανάπτυξη του ΙΕΝΕ, το οποίο πραγματοποιήθηκε 21 και 22 Νοεμβρίου 2019.

Ειδικότερα, με γνώμονα την όσο το δυνατόν ομαλή μετάβαση στην νέα δομή της αγοράς, ο κ. Ιωάννου ανέφερε όπως έχει ήδη συσταθεί market room όπου γίνονται συναλλαγές σε ημερήσια βάση, ενώ κεντρικό ζητούμενο για το Χρηματιστήριο Ενέργειας είναι η εξοικείωση της αγοράς με το νέο μοντέλο.

Σε ότι αφορά το νέο μοντέλο της αγοράς, ενημέρωσε το «ενεργειακό» ακροατήριο πως έχουν στηθεί οι βασικές παράμετροι και γίνεται κάθε προσπάθεια για να υλοποιηθεί εντός χρονοδιαγράμματος, χωρίς να υπάρξουν καθυστερήσεις τελευταίας στιγμής.

Μάλιστα, στις 3 Δεκεμβρίου θα πραγματοποιηθεί ειδική ενημερωτική εκδήλωση της ΕΧΕ, όπου και θα παρουσιαστούν στις εταιρείες τμήματα του πληροφοριακού συστήματος, που ακριβώς εντάσσεται στις προσπάθειες να μάθουν οι συμμετέχοντες το νέο σύστημα λειτουργίας της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας.

Πότε θα λειτουργήσουν οι αγορές

Όσον αφορά το χρονοδιάγραμμα, ο κ. Ιωάννου τοποθέτησε στο πρώτο τρίμηνο του 2020, «και πιθανότερα προς το τέλος του», την έναρξη της Προθεσμιακής Αγοράς. Επιπρόσθετα υπογράμμισε πως παράλληλα προχωρά η ανάπτυξη των spot αγορών, ώστε να ξεκινήσει η λειτουργία τους τον Ιούνιο του 2020. Όπως εξήγησε αργότερα ο πρώτος αντιπρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς Νικόλαος Κονταρούδης απαιτείται η πιστοποίηση των προϊόντων τόσο από την εγχώρια, όσο και την ενιαία ευρωπαϊκή εποπτική αρχή της κεφαλαιαγοράς.

Πάντως ο κ. Ιωάννου, εκτίμησε ότι η spot αγορά θα είναι έτοιμη να λειτουργήσει τον Ιούνιο του 2020, ωστόσο οι αναβαθμίσεις των ηλεκτρικών διασυνδέσεων με την Ιταλία και τη Βουλγαρία, προκειμένου οι συναλλαγές να έχουν μεγαλύτερη ρευστότητα αναμένεται να ολοκληρωθούν στο τέλος της επόμενης χρονιάς και το 2021, αντίστοιχα.

Σε αγώνα δρόμου έχει επιδοθεί και ο ΑΔΜΗΕ όπως περιέγραψε ο γενικός διευθυντής Διαχείρισης Ενέργειας Ηρακλής Σκοτεινός προκειμένου να ετοιμαστεί η αγορά εξισορρόπησης, η οποία όμως δεν θα είναι έτοιμη πριν τον Ιούνιο του 2020.

Πάντως, οι εκπρόσωποι της αγοράς που βρέθηκαν στο συνέδριο εξέφρασαν επιφυλάξεις ως προς την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων. Ο πρόεδρος του Ελληνικού Συνδέσμου Εμπόρων και Προμηθευτών Ηλεκτρικής Ενέργειας (μικρές εταιρείες) Κωνσταντίνος Αθανασιάδης σημείωσε χαρακτηριστικά ότι η αγορά κουράστηκε με τις καθυστερήσεις και τόνισε ότι θέλει ρεαλιστικά χρονοδιαγράμματα.

Αλλά και ο Ανδρέας Πετρουπολέας στέλεχος της Elpedison υποστήριξε πως «έχουμε χάσει το τρένο του χρηματιστηρίου ενέργειας» περιγράφοντας την πρωτοπορία της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας, αλλά και της Ουγγαρίας με τη Σερβία που στήνουν ενιαίο χρηματιστήριο ενέργειας.

Εμπιστοσύνη

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε επίσης o κ. Ιωάννου, στους μηχανισμούς που έχουν αναπτυχθεί και στοχεύουν στη διαχείριση του ρίσκου για τους συμμετέχοντες στην αγορά και που στόχο έχουν να διασφαλίζουν όρους διαφάνειας και ασφάλειας, μειώνοντας την έκθεση κινδύνου στις όποιες αλλαγές συμβαίνουν. Σε ότι αφορά την spot αγορά, τον ρόλο της εκκαθάρισης θα αναλάβει το EnExClear και σε ότι αφορά την αγορά παραγώγων το ATHEXClear.

Στόχος είναι η εμπορία να γίνεται με ευελιξία και εμπιστοσύνη χάρη στα αποτελεσματικά όρια συναλλαγών, τις ισχυρές λύσεις διαχείρισης του κινδύνου και την ισχυρή προστασία έναντι κινδύνων αντισυμβαλλόμενου – με υψηλά ρυθμιστικά standards.

«Μόνο μέσα από ένα μεγάλο market μπορούμε να φτάσουμε σε τέτοια επίπεδα ρευστότητας και social welfare καθώς και σε εξισορρόπηση των τιμών. Τότε μόνο οι τιμές καθορίζονται πραγματικά από τις ανάγκες. Μας δίνεται η δυνατότητα να προχωρήσουμε σε επενδύσεις και να φτάσουμε στο σημείο οι τιμές να είναι πραγματικά χρηματιστηριακές τιμές», ανέφερε χαρακτηριστικά.  

Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της ΕΧΕ, η ενιαία επίλυση των ελληνικών αγορών με αυτές των όμορων χωρών θα δώσει τη δυνατότητα να αποκτήσουν πολύ μεγαλύτερη ρευστότητα, διπλάσια από την αρχικά προβλεπόμενη.
Με αυτό τον τρόπο, θα αποσοβηθούν επίσης και τυχόν κρούσματα καταχρηστικών συμπεριφορών από συμμετέχοντες στο Χρηματιστήριο με μεγάλο χαρτοφυλάκιο ηλεκτροπαραγωγής.

Συζεύξεις

Στο πλαίσιο αυτό είναι σημαντική η προοπτική υλοποίησης νέων συζεύξεων αλλά και η ενίσχυση της διακίνησης ηλεκτρικής ενέργειας με τις όμορες χώρες, μέσω της αναβάθμισης των διασυνδέσεων.
Κάτι τέτοιο έχει ήδη δρομολογηθεί με τη Βουλγαρία, καθώς προγραμματίζεται η αναβάθμιση της διασύνδεσης, ώστε το 2023 να επαυξηθεί κατά 600 MW.
Παράλληλα, ήδη έχουν γίνει τα πρώτα βήματα για τη σύζευξη του ελληνικού Χρηματιστηρίου με τις αγορές της Αλβανίας, της Βόρειας Μακεδονίας, και της Τουρκίας. Επίσης, όπως συμπλήρωσε, η υλοποίηση του EuroAsia Interconnector θα έδινε τη δυνατότητα σύζευξης με την Κύπρο, και το Ισραήλ.