Θα στοιχίσει στο ενεργειακό μέλλον της Ουκρανίας η Κριμαία

Χωρίς την Κριμαία, η Ουκρανία φαίνεται ότι θα χάσει ένα σημαντικό κομμάτι από το οικονομικό και ενεργειακό της μέλλον: πολύτιμα υποθαλάσσια κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου που βρίσκονται ακριβώς έξω από την ακτή της κριμαϊκής χερσονήσου. Αυτά τα κοιτάσματα της Μαύρης Θάλασσας θα μπορούσαν επίσης να βοηθήσουν την Ουκρανία να μειώσει την εξάρτησή της από τις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου. 

Το ενδιαφέρον τους είχαν αποκαλύψει και οι μεγάλες πετρελαϊκές: πριν από την ανατροπή του πρώην προέδρου Βίκτορ Γιανουκόβιτς, η Ουκρανία βρισκόταν κοντά στην υπογραφή μιας συμφωνίας με μια ομάδα εταιρειών, που περιλάμβανε τις Exxon Mobil και Royal Dutch Shell, και ήταν διατεθειμένη να δαπανήσει 735 εκατ. δολάρια για τη διάνοιξη δύο πετρελαιοπηγών έξω από τη νοτιοδυτική ακτή της Κριμαίας. «Η Exxon και η Shell έχουν πέσει τώρα σε ένα νομικό κενό», σχολίασε στο Bloomberg News ο Chris Weafer του επενδυτικού ομίλου Macro Advisory της Μόσχας. Εάν η Κριμαία αποφασίσει στο δημοψήφισμα της 16ης Μαρτίου να αποσχιστεί από την Ουκρανία, η κυβέρνηση του Κιέβου «μπορεί σύντομα να μην έχει πλέον δικαιοδοσία στην περιοχή». 

Η λεγόμενη περιοχή Skifska στην οποία θέλουν να αναπτύξουν δραστηριότητα η Exxon και η Shell αποτελεί τμήμα ενός υποθαλάσσιου κοιτάσματος που εκτείνεται προς τα δυτικά κατά μήκος της ακτής της Μαύρης Θάλασσας στη Ρουμανία. Ωστόσο, εντός της περιοχής, που σήμερα υπάγεται σε ουκρανική δικαιοδοσία, «τα πιο ενδιαφέροντα τμήματα προς εξερεύνηση βρίσκονται κάτω από τα κριμαϊκά νερά», λέει ο Julian Lee, αναλυτής του Κέντρου Παγκόσμιων Ενεργειακών Σπουδών στο Λονδίνο. Η απώλεια του ελέγχου των περιοχών αυτών «θα ήταν ένα σημαντικό πλήγμα για την Ουκρανία». 

Η Ουκρανία έχει υπολογίσει ότι η παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου από την Skifska, μαζί με την παραγωγή από μια άλλη παράκτια περιοχή, γνωστή ως Foros, θα μπορούσε να φθάσει το ενεργειακό ισοδύναμο του έως 7 εκατομμύρια τόνους πετρελαίου ετησίως. Η ποσότητα δεν υπερβαίνει το 10% του πετρελαίου και του φυσικού αερίου που αντλεί ετησίως η Νορβηγία από τη Βόρεια Θάλασσα. Παρ’ όλα αυτά, αντιστοιχεί στο 20% περίπου των ετήσιων εισαγωγών φυσικού αερίου της Ουκρανίας, οι οποίες προέρχονται κυρίως από τη Ρωσία και αποτελούν μακροχρόνια πηγή τριβών μεταξύ των δύο χωρών. 

Αντί της απόσχισης, δίνεται στους ψηφοφόρους της 16ης Μαρτίου η δυνατότητα να παραμείνουν στην Ουκρανία, αυξάνοντας παράλληλα την αυτονομία της Κριμαίας. Αλλά ακόμη και αυτό το αποτέλεσμα είναι πιθανό να αποθαρρύνει τις επενδύσεις στα κοιτάσματα της Μαύρης Θάλασσας. «Κανείς δεν πρόκειται να θέσει ανθρώπους σε κίνδυνο, κανείς δεν πρόκειται να επενδύσει στη γεώτρηση ή σε οποιοδήποτε άλλο είδος εξερεύνησης εάν δεν έχει τη βεβαιότητα ότι η σύμβασή του θα εξακολουθεί να ισχύει», λέει ο Lee. 

Για την ώρα, οι πετρελαϊκές διατηρούν χαμηλό προφίλ. Στελέχη της Exxon Mobil λένε ότι εξακολουθούν να ενδιαφέρονται για την εξερεύνηση της περιοχής και δεν πάρουν το μέρος κανενός στη διαμάχη. 

Ο ιταλικός ενεργειακός όμιλος Eni, που πέρυσι σύναψε συμφωνία για να εξερευνήσει έξω από την ανατολική ακτή της Κριμαίας, λέει πως δεν ξέρει με ποιο τρόπο η κρίση μπορεί να επηρεάσει τα σχέδιά του. «Περιμένουμε να δούμε αν θα ηρεμήσουν τα πράγματα και ύστερα θα έρθω σίγουρα σε επαφή με την νέα διοικούσα αρχή εκεί», δήλωσε σε συνέντευξη στο CNN, ο CEO της Eni, Paolo Scaroni την περασμένη εβδομάδα. «Έχουμε ζήσει την αλλαγή κυβέρνησης σε πολλές χώρες».

(της Carol Matlack, Bloomberg Businessweek, capital.gr)