Το επόμενο βήμα του ΕΧΕ - H υλοποίηση του βάθρου εμπορίας για το φυσικό αέριο στην Ελλάδα
Επιτεύγματα του 2021
Το 2021 ήταν μια παραγωγική χρονιά για το ΕΧΕ, που ανέδειξε τη συμβολή και τον καθοριστικό του ρόλο στην αγορά ενέργειας της χώρας οδηγώντας την σε μια νέα εποχή. Βασικά επιτεύγματά μας: η επιτυχής έναρξη λειτουργίας του Target Model τον Νοέμβριο του 2020 και η σύζευξη της Αγοράς Επόμενης Ημέρας στο σύνορο Ελλάδα-Ιταλία στις 15 Δεκεμβρίου 2020 καθώς και η επέκταση της σύζευξης της Αγοράς Επόμενης Ημέρας στο σύνορο Ελλάδα-Βουλγαρία, η οποία τέθηκε σε λειτουργία στις 11 Μαΐου 2021. Ιδιαίτερα σημαντική ήταν επίσης, και η έναρξη λειτουργίας του Υβριδικού Μοντέλου για την ενσωμάτωση της Κρήτης στις διαδικασίες διαπραγμάτευσης και εκκαθάρισης συναλλαγών της Αγοράς Επόμενης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς του Διασυνδεμένου Συστήματος. Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του ACER, η ολοκλήρωση της ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας θα επιφέρει περισσότερα οφέλη στο μέλλον και υπογραμμίζει τη σημασία της ανάπτυξης του όγκου της ικανότητας διασύνδεσης που είναι διαθέσιμη για το διασυνοριακό εμπόριο ηλεκτρικής ενέργειας, όχι μόνο για την αποδοτικότητα και την ευρύτερη κοινωνική ευημερία, αλλά και για την αντιμετώπιση σημαντικών κλυδωνισμών των τιμών στο μέλλον.
Τι να περιμένουμε την επόμενη χρονιά
Μια κορυφαία πρόκληση για εμάς είναι η επέκταση του Χρηματιστηρίου Ενέργειας στην αγορά του φυσικού αερίου. Η Πλατφόρμα (Βάθρο Εμπορίας Φυσικού Αερίου) αναμένεται να ξεκινήσει τη λειτουργία της το 2022 μετά την έγκριση του κανονιστικού πλαισίου. Ο ρόλος του ΕΧΕ αφορά στη λειτουργία και στην παροχή υποδομής για τη διαπραγμάτευση και την εκκαθάριση. Η πλατφόρμα αυτή θα διευρύνει την αγορά spot και θα ανοίξει την πόρτα για την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση νέων υποδομών καθώς και ευκαιρίες για την πραγματοποίηση συναλλαγών οι οποίες θα ωφελήσουν τους συμμετέχοντες στην αγορά μας.
Το Βάθρο Εμπορίας Φυσικού Αερίου αποτελεί μια οργανωμένη χρηματιστηριακή αγορά που λειτουργεί σύμφωνα με τους Κανονισμούς EU BAL Network Code (Κανονισμός (ΕΕ) 312/2014) και REMIT (Κανονισμός (ΕΕ) 1227/2011), αναβαθμίζοντας το πλαίσιο λειτουργίας της υφιστάμενης χονδρεμπορικής αγοράς φυσικού αερίου στην Ελλάδα. Σκοπός της είναι η δημιουργία μιας εύρωστης αγοράς, όπου η τιμή φυσικού αερίου θα καθορίζεται από την προσφορά και τη ζήτηση σε ένα διαφανές περιβάλλον που θα εμπνέει εμπιστοσύνη σε όλους.
Συμμετέχοντες στο Βάθρο Εμπορίας μπορούν να είναι οι Χρήστες Μεταφοράς και ο Διαχειριστής του Συστήματος Μεταφοράς (ΔΕΣΦΑ). Τέλος, η εκκαθάριση όλων των συναλλαγών θα πραγματοποιείται από τον Φορέα Εκκαθάρισης EnExClear, θυγατρική του ΕΧΕ, δημιουργώντας κλίμα εμπιστοσύνης και ασφάλειας στην αγορά.
Εκτιμώ ότι για την Ελλάδα, η οποία έχει αυξανόμενη ζήτηση για το φυσικό αέριο, θα προκύψουν πολλά οφέλη χάρη στο νέο Βάθρο Εμπορίας Φυσικού Αερίου. Η νέα Πλατφόρμα αναμένεται να αυξήσει τις ποσότητες φυσικού αερίου που εμπορεύονται και διακινούνται μέσω της Ελλάδας, βελτιώνοντας παράλληλα τη ρευστότητα της αγοράς φυσικού αερίου στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Οι Συμμετέχοντες του ΕΧΕ που δραστηριοποιούνται στον ηλεκτρισμό ή/και στην αγορά φυσικού αερίου, όπως για παράδειγμα έμποροι, προμηθευτές ή παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας με καύσιμο φυσικό αέριο, θα επωφεληθούν από ένα ολοκληρωμένο και σύγχρονο περιβάλλον διαπραγμάτευσης που δίνει πρόσβαση στις αγορές τόσο του ηλεκτρισμού όσο και του φυσικού αερίου. Tέλος, η καθιέρωση δεικτών αναφοράς ειδικά για την ελληνική ΕΠΑ θα διευκολύνει τους συμμετέχοντες στην αγορά και θα βοηθήσει στην παρακολούθηση των τιμών με βάση συναλλαγές που προκύπτουν από αξιόπιστες, διαφανείς και εποπτευόμενες διαδικασίες.
Η εφαρμογή των νέων φιλόδοξων στόχων που έχουν τεθεί σε ευρωπαϊκό αλλά και σε εθνικό επίπεδο για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η απολιγνιτοποιήση και η ανάγκη για μια λειτουργική και εύρυθμη αγορά ενέργειας και ένα ευέλικτο σύστημα παραγωγής και κατανάλωσης αποτελούν τις κύριες προκλήσεις της ενεργειακής μετάβασης. Η Χώρα μας έχει βάλει τον πήχη ψηλά με ένα, μεταξύ άλλων, ιδιαίτερα φιλόδοξο νομοσχέδιο για τον εθνικό κλιματικό νόμο. Σε αυτό το πλαίσιο το φυσικό αέριο έχει μέχρι στιγμής βασικό ρόλο ως καύσιμο μετάβασης. To EXE συμβάλλει ήδη και φιλοδοξεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση της ενεργειακής μετάβασης. Tο Βάθρο Εμπορίας Φυσικού Αερίου είναι ένα εργαλείο προς την κατεύθυνση αυτή.
------------------------------------
Ο κ. Γιώργος Ιωάννου είναι Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας
Το άρθρο περιλαμβάνεται στο αφιέρωμα του energypress για τις προκλήσεις, τους φόβους και τις προσδοκίες ενόψει του 2022.