Η τεχνητή νοημοσύνη συστατικό στοιχείο στη λειτουργία των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας – Οι μεγάλες προκλήσεις σε διανομή και σύστημα μεταφοράς

Με τις ΑΠΕ στο ενεργειακό μίγμα της χώρας να πολλαπλασιάζονται μήνα με τον μήνα και νέα φορτία να ετοιμάζονται να πάρουν θέση στο ηλεκτρικό σύστημα της χώρας σε συνέχεια της ανάπτυξης της ηλεκτροκίνησης, των data center και του εξηλεκτρισμού, η τεχνητή νοημοσύνη αναδεικνύεται σε κρίσιμο εργαλείο για την λειτουργία τόσο του δικτύου διανομής όσο και του συστήματος μεταφοράς.

Τα παραπάνω υπογράμμισαν, μεταξύ άλλων, ο Γιώργος Φωτόπουλος, Διευθυντής Ενεργειακής Διαχείρισης του ΑΔΜΗΕ και ο Γιώργος Ανδρεάκος, Διευθυντής Συντήρησης και Λειτουργίας Δικτύου του ΔΕΔΔΗΕ, μιλώντας εχθές σε πάνελ με τίτλο «Smart transmission and Distribution Grids: Challenges and Opportunities in the Greek Energy System» στα πλαίσια του Siemens Tech Summit 2026. Ειδικότερα, ο κ. Φωτόπουλος αναφέρθηκε στην επάρκεια του ΑΔΜΗΕ να μπορεί να ανταποκρίνεται με επιτυχία στην συνθετότητα και πολυπλοκότητα που συνοδεύει πλέον την λειτουργία του συστήματος μεταφοράς.

Από την πλευρά του ΑΔΜΗΕ, η μεγάλη πρόκληση, όπως υπογράμμισε, είναι «ο ρυθμός ανάπτυξης των δικτύων να είναι τουλάχιστον ίδιος με τον ρυθμό ανάπτυξης ΑΠΕ και νέων φορτίων», πράγμα που μένει να κριθεί στην πράξη. Σε κάθε περίπτωση, η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης ενσωματώνεται ήδη στην λειτουργία του συστήματος μεταφοράς με το κρίσιμο σημείο να εντοπίζεται στην διαχείριση της στοχαστικής παραγωγής με έμφαση στα αιολικά μιας και τα φωτοβολταϊκά παρουσιάζουν μια περισσότερο επαναλαμβανόμενη και προβλέψιμη καμπύλη παραγωγής.

«Το μεγάλο στοίχημα είναι να προβλέψεις τι παραγωγή θα έχει την επόμενη μέρα και τι φορτία θα υπάρχουν» ανέφερε χαρακτηριστικά για να συμπληρώσει την χρησιμότητα της τεχνητής νοημοσύνης σε αυτή την διαδικασία. Από εκεί και πέρα, ο ίδιος τόνισε ότι θα πρέπει να υπάρχουν κανόνες στην αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης με ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο που θα καλύπτει από την συλλογή και επεξεργασία των data μέχρι θέματα κυβερνοασφάλειας.

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Γιώργος Ανδρεάκος, Διευθυντής του ΔΕΔΔΗΕ στάθηκε στο κομμάτι της προβλεψιμότητας με τον Διαχειριστή να δίνει ιδιαίτερα έμφαση στην ανάπτυξη τέτοιων συστημάτων που με την σειρά τους «υποβοηθούν» το κομμάτι της συντήρησης του δικτύου διανομής. «Δοκιμάζουμε να αναπτύξουμε περισσότερο προβλεπτικά μοντέλα σε θέματα συντήρησης» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Σε αυτή την κατεύθυνση το πρόγραμμα ανάπτυξης του ΔΕΔΔΗΕ 2026-2030 δίνει βάρος στην ψηφιοποίηση του δικτύου με στόχο την καλύτερη χρήση σε συνθήκες που θα προκύπτουν νέα φορτία τόσο από την μεριά της παραγωγής όσο και από την μεριά της κατανάλωσης.

Μάλιστα, ο κ. Ανδρεάκος ξεχώρισε το θέμα του δικτύου της χαμηλής τάσης που πλέον τείνει να διαφοροποιηθεί η προσέγγιση του διαχειριστή ως προς την λειτουργία του. Παραδοσιακά, το δίκτυο χαμηλής τάσης συνιστούσε ένα asset χωρίς ιδιαίτερους πονοκεφάλους για τους διαχειριστές με το νέο στοιχείο να αφορά την ανάγκη για πολύ μεγαλύτερη ευελιξία στη λειτουργία του.

Το δίκτυο χαμηλής τάσης συνοδεύεται πλέον από περισσότερα φορτία που με  την σειρά τους απαιτούν ένα πιο δυναμικό έλεγχο, θέτοντας έτσι την πρώτη γραμμή τα εργαλεία παρατηρησιμότητας και προβλεψιμότητας. Η ενσωμάτωση των έξυπνων μετρητών με το roll out να προχωρά σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα συνιστά ένα χρήσιμο εργαλείο που ωστόσο θα πρέπει να ταιριάξει με συνολικότερη προσέγγιση στη βάση των παραπάνω δεδομένων με τελικό στόχο την δυναμική διαχείριση του δικτύου.