Κοσμάς Ζακυνθινός: Στην «καθαρή» ενέργεια επενδύει το 30% των αγροτών

Σημαντικές επενδύσεις στον τομέα καθαρής ενέργειας αναμένεται να καταγραφούν στο εγγύς μέλλον, καθώς περισσότεροι από έναν στους τρεις Βρετανούς αγρότες προτίθενται να επενδύσουν στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας το 2012, με μέσα προσδοκώμενα κέρδη της τάξης των 28.000 ευρώ ετησίως. Όπως αποκαλύπτει έρευνα της Barclays, ο επιχειρηματικός βραχίονας της βρετανικής τράπεζας διοχέτευσε κεφάλαια της τάξης των 113 εκατ. ευρώ για να βοηθήσει τους αγρότες να χρηματοδοτήσουν έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, όπως ηλιακούς συλλέκτες, αιολικά πάρκα, υδροηλεκτρικά και εγκαταστάσεις παραγωγής ενέργειας από οργανικά απορρίμματα.

Αρωγός στις επενδυτικές δραστηριότητες των Βρετανών αγροτών στις ΑΠΕ στέκεται και η κυβέρνηση της χώρας που έχει θεσπίσει ευνοϊκά τιμολόγια ηλεκτρικού. H έρευνα της Barclays σε 300 αγρότες πελάτες της έδειξε πως τέσσερις στους πέντε αναγνωρίζουν ότι οι ΑΠΕ μπορούν να οδηγήσουν σε εξοικονόμηση οικονομικών πόρων, ενώ το 60% τις θεωρεί ως πηγή πρόσθετου εισοδήματος. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο άνθρωπος που επέστησε την προσοχή της κοινής γνώμης στη δυνατότητα εκμετάλλευσης έργων ΑΠΕ σε αγροτική γη είναι ο Michael Eavis, αγρότης και ιδρυτής του διάσημου μουσικού φεστιβάλ του Glastonbury, όταν εγκατέστησε πάνω από χίλια φωτοβολταϊκά στα κτήματά του.

Ο χρόνος απόσβεσης των έργων ΑΠΕ στη Μεγάλη Βρετανία υπολογίζεται σε περίπου 10 χρόνια, ενώ η κυβέρνηση περιέκοψε την κρατική ενίσχυση μεγάλων έργων ΑΠΕ εξαιτίας του κινδύνου ορισμένοι μεγαλοεπενδυτές να απορροφήσουν το σύνολο των κονδυλίων που προορίζονταν για οικιακά ή κοινοτικά προγράμματα.

Η Barclays εκτιμά πως 80% με 90% των έργων ΑΠΕ σε αγροτική γη θα αφορά φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα καθώς η κατασκευή τους κοστίζει φθηνότερα και οι τιμές αναμένεται να πέσουν κατά 50% κατά την προσεχή πενταετία τη στιγμή που η ζήτηση αυξάνεται και η τεχνολογία εξελίσσεται ραγδαία. Η Βρετανία έχει θέσει ως στόχο την κάλυψη του 15% των ενεργειακών της αναγκών από ΑΠΕ ως το 2020 έναντι ποσοστού 7,4% το 2010.

«Απειλή» για την «καθαρή» ενέργεια

Την ίδια στιγμή, ένα μεγάλο ζήτημα που προκύπτει αναφορικά με την καθαρή ενέργεια, είναι η αυξανόμενη ζήτηση από βιομάζα, όπου και ενδέχεται να πυροδοτήσει τη ζήτηση εκτάσεων στις αναπτυσσόμενες χώρες. Ο έλεγχος τροφίμων και των δικαιωμάτων χρήσης γης υπόκεινται σε χαλαρό ρυθμιστικό πλαίσιο, όπως επισημαίνεται σε αναφορά του Διεθνούς Ινστιτούτου για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη.

«Χωρίς θεσμούς επιτήρησης, η εντεινόμενη πίεση για απόκτηση γης θα μπορούσε να υπονομεύσει το επίπεδο ζωής και την ποσότητα των τροφίμων σε ορισμένες από τις φτωχότερες χώρες του κόσμου», αναφέρει ο μη κερδοσκοπικός ερευνητικός οργανισμός που εδρεύει στο Λονδίνο.

Η βιομάζα αντιστοιχεί στο 77% της ανανεώσιμης ενέργειας παγκοσμίως με ποσοστό 87% επί της συνολικής ποσότητας να αποτελείται από δέντρα και ξυλώδη φυτά. Σε μια περίοδο που οι κυβερνήσεις επιχειρούν να απεξαρτηθούν από τα ορυκτά καύσιμα, στρέφουν το ενδιαφέρον τους ολοένα και περισσότερο στη βιομάζα, καθώς οι νέες τεχνολογίες καθιστούν τη μετατροπή της σε υγρά καύσιμα και ηλεκτρική ενέργεια οικονομικά βιώσιμη.

Κίνδυνος επιβίωσης...

Στη Βρετανία μόνο, τα σχέδια επέκτασης της χρήσης βιομάζας θα αυξήσουν τη ζήτηση σε 60 εκατ. τόνους ετησίως έναντι ενός εκατομμυρίου σήμερα, ενώ η χρήση ξυλείας από εγχώρια δάση που βρίσκονται πλησίον ηλεκτροπαραγωγικών μονάδων έχει ήδη επιτραπεί σε Γερμανία, Γαλλία και Ηνωμένες Πολιτείες. Παρ' όλα αυτά, η αναζήτηση φθηνής γης, ευνοϊκού κλίματος και ανταγωνιστικού μεταφορικού κόστους στρέφει το βλέμμα των επενδυτών στην Αφρική και τη Νοτιοανατολική Ασία. Ο κίνδυνος απόσπασης μεγάλων εκτάσεων καλλιεργήσιμης γης από μεγάλες αγροτικές κοινότητες που βάσιζαν σε αυτές την επιβίωσή τους επί σειρά γενεών, χωρίς ωστόσο να κατέχουν επίσημους τίτλους ιδιοκτησίας, φαντάζει πλέον ορατός. Μάλιστα, οι καλλιέργειες βιομάζας ίσως αναπτυχθούν εις βάρος των καλλιεργειών καρπών, γεγονός που θα υποβαθμίσει ακόμα περισσότερο το επίπεδο ζωής των μικροκαλλιεργητών στον αναπτυσσόμενο κόσμο.

Η βιομάζα αποτελεί την πιο παλιά και διαδεδομένη ΑΠΕ

Η βιομάζα αποτελεί οποιοδήποτε υλικό παράγεται από ζωντανούς οργανισμούς, όπως για παράδειγμα, το ξύλο και άλλα προϊόντα του δάσους, υπολείμματα καλλιεργειών, κτηνοτροφικά απόβλητα, απόβλητα βιομηχανιών τροφίμων κ.λπ. και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως καύσιμο για παραγωγή ενέργειας. Η ενέργεια που είναι δεσμευμένη στις φυτικές ουσίες προέρχεται από τον ήλιο. Με τη διαδικασία της φωτοσύνθεσης, τα φυτά μετασχηματίζουν την ηλιακή ενέργεια σε βιομάζα. Οι ζωικοί οργανισμοί αυτή την ενέργεια την προσλαμβάνουν με την τροφή τους και αποθηκεύουν ένα μέρος της. Αυτή την ενέργεια αποδίδει τελικά η βιομάζα, μετά την επεξεργασία και τη χρήση της. Είναι μια ανανεώσιμη πηγή ενέργειας γιατί στην πραγματικότητα είναι αποθηκευμένη ηλιακή ενέργεια που δεσμεύτηκε από τα φυτά κατά τη φωτοσύνθεση.

(Ημερησία, 3/9/2011)