Ανατροπή για την αντιστάθμιση του 2025 προκαλεί έντονες αντιδράσεις στη βιομηχανία

Έντονη αναστάτωση επικρατεί σε σειρά βιομηχανικών κλάδων που ανέμεναν να ενταχθούν για πρώτη φορά στο καθεστώς αντιστάθμισης του έμμεσου κόστους εκπομπών CO₂ για το έτος 2025, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες υπήρξε αιφνιδιαστική ενημέρωση ότι τελικά δεν θα συμμετάσχουν στην εφετινή κατανομή των ενισχύσεων.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε αντίθεση με τις προσδοκίες που είχαν δημιουργηθεί μετά την έγκριση, τον περασμένο Δεκέμβριο, των νέων ευρωπαϊκών κατευθυντήριων γραμμών για την αντιστάθμιση του έμμεσου κόστους άνθρακα. Οι νέοι κανόνες διεύρυναν σημαντικά τον κατάλογο των επιλέξιμων δραστηριοτήτων, ανοίγοντας τον δρόμο για τη συμμετοχή πρόσθετων κλάδων της μεταποίησης, όπως η βιομηχανία πλαστικών, η κλωστοϋφαντουργία, η ξυλεία, η παραγωγή λιπασμάτων και άλλοι τομείς που μέχρι σήμερα βρίσκονταν εκτός του μηχανισμού.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές της βιομηχανίας, η δυνατότητα ένταξης των νέων κλάδων αφορούσε ήδη την αποζημίωση που θα καταβληθεί για το 2025. Στο πλαίσιο αυτό, οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις είχαν ενημερωθεί από τις αρμόδιες αρχές και τον ΔΑΠΕΕΠ για τις διαδικασίες που έπρεπε να ακολουθήσουν, ενώ αρκετές προχώρησαν στην υπογραφή συμβάσεων με διαπιστευμένους επαληθευτές προκειμένου να ολοκληρώσουν τους απαραίτητους ελέγχους και να υποβάλουν τους σχετικούς φακέλους.

Η προσδοκία που είχε καλλιεργηθεί στην αγορά ήταν ότι η επέκταση του μέτρου θα αποτελούσε μία σημαντική ανάσα για ενεργοβόρες επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν αυξημένο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και διεθνή ανταγωνισμό. Παράλληλα, η διεύρυνση των δικαιούχων είχε παρουσιαστεί ως μία από τις βασικές επιτυχίες της αναθεώρησης του πλαισίου αντιστάθμισης, σε συνδυασμό με τις αλλαγές στον υπολογισμό του αποτυπώματος άνθρακα που θα εφαρμοστούν από το 2026.

Ωστόσο, σύμφωνα με πηγές της βιομηχανίας, χθες υπήρξε ενημέρωση ότι τελικά οι επιχειρήσεις αυτές δεν θα συμπεριληφθούν στην εφετινή διαδικασία αποζημίωσης. Η εξέλιξη προκάλεσε αιφνιδιασμό, καθώς πολλές εταιρείες είχαν ήδη ενσωματώσει στους οικονομικούς τους σχεδιασμούς τα ποσά που ανέμεναν να λάβουν από την αντιστάθμιση.

Στελέχη της βιομηχανίας σημειώνουν ότι δεν έχει δοθεί μέχρι στιγμής σαφής εξήγηση για την αλλαγή στάσης, γεγονός που εντείνει τη δυσαρέσκεια. Όπως αναφέρουν, οι επιχειρήσεις προχώρησαν σε όλες τις απαιτούμενες ενέργειες, ακολουθώντας τις οδηγίες που είχαν λάβει, και θεωρούσαν δεδομένο ότι θα συμμετείχαν στο καθεστώς ενισχύσεων για το 2025.

Οι ίδιες πηγές κάνουν λόγο για σοβαρό ζήτημα αξιοπιστίας και προβλεψιμότητας του πλαισίου στήριξης της βιομηχανίας, υπογραμμίζοντας ότι σε μια περίοδο κατά την οποία η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής μεταποίησης βρίσκεται υπό πίεση, τέτοιου είδους αιφνιδιασμοί δημιουργούν πρόσθετη αβεβαιότητα.

Το θέμα αναμένεται να λάβει διαστάσεις τις επόμενες ημέρες, καθώς οι επιχειρήσεις που επηρεάζονται εξετάζουν τις επόμενες κινήσεις τους και ζητούν διευκρινίσεις από τις αρμόδιες αρχές για τους λόγους που οδήγησαν στην ανατροπή του αρχικού σχεδιασμού. 

Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς αφορά έναν μηχανισμό που τα τελευταία χρόνια αποτελεί βασικό εργαλείο στήριξης της ενεργοβόρου βιομηχανίας, αντισταθμίζοντας μέρος του κόστους που μετακυλίεται στους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας λόγω του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών. Για τον λόγο αυτό, η αιφνιδιαστική εξαίρεση των νέων δικαιούχων δημιουργεί ερωτήματα όχι μόνο για τη φετινή κατανομή αλλά και για τη συνολική πορεία εφαρμογής του αναθεωρημένου πλαισίου τα επόμενα χρόνια.