Δωρίτα Γιαννακού - Κράτος: Τέρμα το εγγυητής και καλοπληρωτής...

Από κόσκινο θα περνά το κράτος οργανισμούς, τράπεζες και επιχειρήσεις προκειμένου να τους παραχωρεί κυβερνητικές εγγυήσεις. Το Υπουργικό Συμβούλιο με χθεσινή απόφασή του θέσπισε γενικά και οικονομικά κριτήρια για την παραχώρηση εγγυήσεων από το κράτος, επιδιώκοντας να εξορθολογήσει τις διαδικασίες. Με βάση την πρόταση που κατατέθηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο, αρμόδιος για την εφαρμογή των κριτηρίων είναι ο υπουργός Οικονομικών.

Σύμφωνα με τα γενικά κριτήρια που θεσπίστηκαν στην περίπτωση οντοτήτων του δημόσιου τομέα, κυβερνητικές εγγυήσεις παραχωρούνται μόνο για αναπτυξιακά έργα. Επιπλέον οι κυβερνητικές εγγυήσεις εγκρίνονται όταν η υλοποίηση του προτεινόμενου έργου προβλέπεται να αποφέρει καθαρά οικονομικά οφέλη, καθώς και όταν το προτεινόμενο έργο ευθυγραμμίζεται με τη γενικότερη αναπτυξιακή πολιτική της κυβέρνησης. Προϋπόθεση είναι ακόμα όπως το προτεινόμενο έργο πληροί όλες τις άλλες προϋποθέσεις, αλλά δεν μπορεί να χρηματοδοτηθεί με χαμηλότερο κόστος χωρίς κυβερνητική εγγύηση.

Όπως προνοούν τα γενικά κριτήρια, η κυβερνητική εγγύηση έχει δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα και είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την κατασκευή και ολοκλήρωση του προτεινόμενου έργου.

Τονίζεται ακόμα ότι παροχή κυβερνητικής εγγύησης τίθεται ως προϋπόθεση από το χρηματοπιστωτικό ίδρυμα για σύναψη δανείου για σκοπούς επιμερισμού του κινδύνου και παραχωρείται σύμφωνα με το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο. Κρίνεται επίσης απαραίτητη η προσκόμιση βεβαίωσης των φορολογικών Αρχών για τη διευθέτηση όλων των φορολογικών υποχρεώσεων των ενδιαφερομένων αιτητών.

Σύμφωνα με τα κριτήρια, καμία κυβερνητική εγγύηση δεν θα παραχωρείται χωρίς να προηγηθεί αξιολόγηση του χρηματοοικονομικού κινδύνου από το Γενικό Λογιστήριο της Δημοκρατίας. Πέραν της κυβερνητικής εγγύησης, ο αιτητής θα πρέπει να υποθηκεύει στο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα ακίνητη ή άλλη περιουσία ισόποσης αξίας με την εγγύηση για μείωση του πιστωτικού κινδύνου για την κυβέρνηση, και μετάθεσης του βάρους αποπληρωμής στον δανειολήπτη. Οφείλει επίσης να καταβάλει προς το κράτος ετήσιο τέλος εγγυήσεων που θα καθορίζει ο υπουργός Οικονομικών.

Όσον αφορά στα οικονομικά κριτήρια, καθορίστηκε όπως η προκαταρκτική εξέταση του προτεινόμενου έργου παρουσιάζεται με θετική καθαρή παρούσα αξία ενώ απαιτείται προκαταρκτική εξέταση της δυνατότητας αποπληρωμής του δανείου από τον αιτητή, δηλαδή συνοπτική ορθολογιστική αξιολόγηση των σημερινών του οικονομικών αποτελεσμάτων, καθώς και των μελλοντικών του προοπτικών.

Επιπλέον πρέπει να εξασφαλίζεται ότι το συνολικό ύψος των κυβερνητικών εγγυήσεων που η κυβέρνηση μπορεί να παραχωρήσει, συνάδει με τους μακροοικονομικούς και δημοσιονομικούς στόχους, έτσι ώστε να διασφαλίζεται η βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους. Με βάση την απόφαση δεν θα παραχωρούνται κυβερνητικές εγγυήσεις σε φυσικά πρόσωπα και σε επιχειρήσεις, εκτός εάν τρούνται τα γενικά και τα οικονομικά κριτήρια και αυτές εντάσσονται στη γενική κρατική πολιτική ανάπτυξης.

Έχει επίσης καταρτιστεί εγχειρίδιο διαδικασιών παραχώρησης και διαχείρισης κυβερνητικών εγγυήσεων. Το εγχειρίδιο θεσπίζει τις διαδικασίες για όλα τα εμπλεκόμενα κυβερνητικά τμήματα κατά τη διαδικασία έγκρισης νέων αιτημάτων και διατυπώνει προκαθορισμένες διαδικασίες παρακολούθησης των εγγυήσεων.

Το Γραφείο Διαχείρισης Κυβερνητικών εγγυήσεων θα εξετάζει σε τριμηνιαία βάση την πορεία των κυβερνητικών εγγυήσεων ενώ θα καταρτίζει δύο φορές τον χρόνο έκθεση αξιολόγησης των πιστωτικών κινδύνων.

Εγγυήσεις άνω των €3 δισ.

Σε αρκετά δισεκατομμύρια ευρώ ανέρχονται οι κυβερνητικές εγγυήσεις. Υπολογίζονται σε πάνω από 3 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με την Ετήσια Δημοσιονομική Έκθεση, το Κράτος το 2013 ήταν βεβαρημένο με εγγυήσεις ύψους €2,5 δισ. έναντι €2,9 δισ. το 2012.

Επιπρόσθετα όπως προκύπτει από τα στοιχεία το Κράτος είναι εγγυητής σε δάνεια που συνήφθησαν από δήμους, κοινοτικά συμβούλια, συμβούλια αποχετεύσεως, την Αρχή Ηλεκτρισμού (ΑΗΚ) και την Αρχή Κρατικών Εκθέσεων.

Τα ποσά που οφείλουν οι συγκεκριμένοι οργανισμοί παραμένουν τεράστια, παρά το γεγονός ότι έχουν μειωθεί σε σχέση με το 2012.

Οι κρατικές εγγυήσεις δεν σταματούν εδώ καθώς το Κράτος εγγυήθηκε ημικρατικούς και άλλους οργανισμούς όπως η Αρχή Λιμένων, το ΡΙΚ, ο Κυπριακός Οργανισμός Αθλητισμού, ο Φορέας Ισότιμης Κατανομής Βαρών, η Κυπριακή Ολυμπιακή Επιτροπή, το Συμβούλιο Κεντρικού Σφαγείου, ο Θεατρικός Οργανισμός Κύπρου και μη κερδοσκοπικοί οργανισμοί.

Το Κράτος εγγυήθηκε ακόμα τράπεζες (Λαϊκή Τράπεζα, Τράπεζα Κύπρου, Συνεργατικές εταιρείες), την ΕΤΚΟ και τη ΛΟΕΛ αλλά και τις Κυπριακές Αερογραμμές, και αρκετά φυσικά πρόσωπα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το Κράτος εγγυήθηκε δάνειο ύψους €1 δισ. για τη Λαϊκή Τράπεζα τον Νοέμβριο του 2012 ως στήριξη της ρευστότητάς της, ποσό το οποίο μεταφέρθηκε στην Τράπεζα Κύπρου.

Επίσης έχουν δοθεί εγγυήσεις για δάνεια προς την Ελλάδα μέσω του ευρωπαϊκού μηχανισμού στήριξης και για χρηματοδοτήσεις μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.

(Φιλελεύθερος, 3/9/2015)