Δυσκολίες συναντά η ιδιωτικοποίηση "πακέτο" της ΔΕΠΑ και του ΔΕΣΦΑ

Δυσκολίες φαίνεται ότι συναντά η λύση που έχει επιλέξει αρχικά το οικονομικό επιτελείο για την ιδιωτικοποίηση της ΔΕΠΑ, πριν ακόμα ανακοινωθεί επίσημα, και ενώ η ΔΕΠΑ καταλέγεται, μαζί με τα κρατικά λαχεία και το Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών, στους πρώτους στόχους στο μέτωπο των αποκρατικοποιήσεων.

Σύμφωνα με πληροφορίες, οι χρηματοοικονομικοί και νομικοί σύμβουλοι στους οποίους έχει ανατεθεί από το ελληνικό δημόσιο η προετοιμασία της περεταίρω ιδιωτικοποίησης της ΔΕΠΑ έχουν τα πρώτα σημάδια - και τα έχουν μεταφέρει στον κ. Παπακωνσταντίνου – ότι το μοντέλο το οποίο έχει αρχικά επιλεγεί δεν πρόκειται να «περπατήσει» και πάντως δεν θα είναι το ωφελιμότερο για τα δημόσια οικονομικά.

Η κυβέρνηση προσανατολίζεται στην πώληση «πακέτο» της ΔΕΠΑ μαζί με την 100% θυγατρική της ΔΕΣΦΑ, δηλαδή μαζί με τα δίκτυα με σκοπό, προφανώς, τη μεγιστοποίηση του οικονομικού εσόδου. Αυτός, μεταξύ άλλων, ήταν ο λόγος για τον οποίο η κυβέρνηση προέκρινε τη λύση του ΙΤΟ (ανεξάρτητος διαχειριστής μεταφοράς) για τη λειτουργία της αγοράς αερίου στο πλαίσιο ενσωμάτωσης του 3ου ενεργειακού πακέτου της κοινότητας. Με βάση αυτό το μοντέλο ο ΔΕΣΦΑ διατηρείται ως100% θυγατρική της ΔΕΠΑ και συνεπώς το πακέτο της αποκρατικοποίησης που θα διατεθεί από τη μητρική θα αφορά και τη θυγατρική.

Πρόθεση της κυβέρνησης είναι να ξεκαθαρίσει ταυτόχρονα και το θέμα της διασφάλισης του δημοσίου συμφέροντος σε ό,τι αφορά τα έργα εθνικής σημασίας. Έτσι το Δημόσιο ακόμα και μέσω του μικρού μετοχικού ποσοστού που θα διατηρήσει στη ΔΕΠΑ, θα έχει καθοριστικό λόγο σε θέματα εθνικού ενδιαφέροντος που χειρίζεται ο ΔΕΣΦΑ όπως η επέκταση των δικτύων και των αγωγών. Η μέθοδος αυτή της αποκρατικοποίησης παρομοιάζεται με τη μέθοδο της «χρυσής μετοχής» που ακολουθήθηκε στις αποκρατικοποιήσεις άλλων ευρωπαϊκών χωρών.

Περιορισμένο ενδιαφέρον

Ποιο είναι όμως το πρόβλημα που διαπιστώνουν οι σύμβουλοι στο μοντέλο αυτό; Ότι οι ξένες εταιρείες που είναι εν δυνάμει αγοραστές δεν φαίνεται να το θεωρούν ελκυστικό. Όπως λέγεται χαρακτηριστικά, εάν πωληθεί το 35% της ΔΕΠΑ, δεν μπορούν να δοθούν στον αγοραστή προνόμια στρατηγικού τύπου, καθώς ένα τέτοιο ποσοστό κατέχουν και τα ΕΛΠΕ και δεν δέχονται φυσικά, μεροληπτική συμπεριφορά έναντι του νέου… γαμπρού. Συνεπώς το ενδιαφέρον, απλά για τις μετοχές χωρίς μερίδιο στο management, είναι μικρό και από περιορισμένη «δεξαμενή» υποψηφίων. Εάν, από την άλλη, πουληθεί μεγαλύτερο ποσοστό της ΔΕΠΑ και παρόλα αυτά το δημόσιο κρατήσει για λογαριασμό του το «κουμάντο» στον ΔΕΣΦΑ προκειμένου να ρυθμίζει θέματα εθνικού ενδιαφέροντος (δίκτυα, αγωγοί κ.λπ.), το ενδιαφέρον των ιδιωτών θα είναι ακόμα μικρότερο. Και τούτο διότι θα έχουν βεβαίως διασφαλισμένα σταθερά έσοδα από τα τέλη των δικτύων, όμως θα κληθούν να επενδύσουν σημαντικά ποσά, με τον κίνδυνο να «πληρώνουν» στη συνέχεια αποφάσεις ανάπτυξης υποδομών που δεν θα είναι αποδοτικές για το ΔΕΣΦΑ αλλά αναγκαίες για εθνικούς λόγους.

Τα δεδομένα αυτά οδηγούν τους συμβούλους στην εκτίμηση ότι με το συγκεκριμένο μοντέλο το ενδιαφέρον θα είναι περιορισμένο και τα χρήματα που θα «πιάσει» η αποκρατικοποίηση θα είναι λίγα. Η άλλη λύση που είχε εξεταστεί και δεν αποκλείεται να επανέλθει, είναι ο ιδιοκτησιακός διαχωρισμός της ΔΕΠΑ από τον ΔΕΣΦΑ και στη συνέχεια η ιδιωτικοποίηση κάθε μίας από τις δύο εταιρείες κατά τρόπο διακριτό και ανεξάρτητο.

Πίεση χρόνου (και όχι μόνον)

Υπενθυμίζεται ότι ο χρόνος δεν είναι σύμμαχος της κυβέρνησης καθώς έχει δεσμευθεί ότι θα παρουσιάσει έως το τέλος του μήνα σχέδιο δράσεων στον τομέα των αποκρατικοποιήσεων και της εκμετάλλευσης της δημόσιας περιουσίας, ενώ και το νομοσχέδιο του ΥΠΕΚΑ που καθορίζει τη λειτουργία της αγοράς φυσικού αερίου (συνεπώς και τις επιλογές για διαχωρισμό, δημιουργία ΙΤΟ κ.λπ.) είναι στο τελικό στάδιο.

Πρέπει να σημειωθεί επιπλέον ότι, ανεξάρτητα από το μοντέλο που τελικά θα επιλεγεί, για να προχωρήσει η ιδιωτικοποίηση θα πρέπει να «ξεμπλοκάρουν» δύο θέματα που αφορούν τις σχέσεις της ΔΕΠΑ με τη ΔΕΗ (τον συντριπτικά μεγαλύτερο πελάτης της) και από τη λύση των οποίων, εν πολλοίς, εξαρτάται η πορεία των πραγμάτων. Πρόκειται, αφενός μεν για την επίτευξη συμφωνίας μεταξύ των δύο εταιρειών για την προμήθεια φυσικού αερίου, αφετέρου δε για το ξεκαθάρισμα της τύχης που θα έχει η option της ΔΕΗ για την απόκτηση του 30% του μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΠΑ.

Τέλος, την όλη διαδικασία παρακολουθεί, όπως είναι φυσικό, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, το οποίο δεν κρύβει, ο όμιλος των Eλληνικών Πετρελαίων, που ελέγχει το 35% της ΔEΠA με δικαίωμα veto σε στρατηγικές αποφάσεις για την εταιρεία.

Το έργο του χρηματοοικονομικού συμβούλου για την ιδιωτικοποίηση της ΔΕΠΑ έχει ανατεθεί από την Διυπουργική Επιτροπή Αποκρατικοποιήσεων στις τράπεζες Αlpha Bank, UBS και Rothschild και το έργο του νομικού συμβούλου στη νομική εταιρία Clifford Chance LLP και στη δικηγορική εταιρεία Κουταλίδη.