Παύλος Παυλόπουλος: Αναταράξεις για Ελληνικό και Αστακό

Αναταράξεις αναμένεται να προκαλέσουν στο εσωτερικό της κυβέρνησης τα σχέδια των κκ. Θ. Πάγκαλου και Χ. Παμπούκη για την «επανεκκίνηση» των δύο μεγάλων επενδύσεων, στο Ελληνικό και στον Αστακό. Σύμφωνα με ασφαλείς πηγές, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης έχει ξεκινήσει μυστικές επαφές για τη διαμόρφωση ενός ελληνικού σχήματος για την κατασκευή εργοστασίου ηλεκτροπαραγωγής και επεξεργασίας φυσικού αερίου στον Αστακό που θα περιλαμβάνει την οικογένεια Βαρδινογιάννη, τον κ. Σπ. Λάτση και όλους τους «μεγάλους της ενέργειας» έτσι ώστε να πειστούν οι Αραβες του Κατάρ ότι η Ελλάδα καταθέτει «σοβαρή πρόταση». Αντίστοιχα, ο υπουργός Επικρατείας εκκινεί από τα σχέδια του αρχιτέκτονα κ.Χοσέ Ασεμπίγιο που παρουσίασε την περασμένη Τετάρτη στον Πρωθυπουργό καιοραματίζεται ένα «Canary Wharf στο Ελληνικό», δηλαδή την οικοδόμηση μιας παραλλαγής του δυναμικού χρηματοοικονομικού κέντρου που δημιουργήθηκε στις εγκαταλειμμένες προβλήτες του Τάμεση στο Λονδίνο. Ωστόσοη υπουργός Περιβάλλοντος κυρία Τίνα Μπιρμπίλη διατηρεί σοβαρές επιφυλάξεις για τη σκοπιμότητα, τη βιωσιμότητα, ακόμη και τη φιλοσοφία των δύο επενδύσεων, υποστηρίζει πλήρως μόνο εκείνη της Κοζάνης,ενώ τα πάντα- για το Ελληνικό και τον Αστακό- εξαρτώνται από τις τελικές αποφάσεις του σεΐχη του Κατάρ Χαμάντ ιμπν Τζαμπρ αλ Θάνι, ο οποίος θεωρείται ευπροσήγορος στις επαφές αλλά εξαιρετικά επιφυλακτικός στη λήψη αποφάσεων.

Ποιο Ελληνικό θέλουμε; Πάρκο, ουρανοξύστη που θα στεγάζει όλα τα υπουργεία, υπερσύγχρονο οικολογικό χωριό, διεθνές χρηματοοικονομικό κέντρο ή όλα αυτά μαζί; Η απάντηση προς το παρόν είναι μάλλον η τελευταία. Ο αρχιτέκτονας κ. Χοσέ Ασεμπίγιο παρουσίασε την περασμένη Τετάρτη στον κ. Γ. Παπανδρέου και στον κ. Χ. Παμπούκη ένα σχέδιο για το Ελληνικό που συνθέτει τα αντίθετα και ίσως γι΄ αυτό πολλοί προεξοφλούν ότι αποκλείεται να εγκριθεί και να υλοποιηθεί χωρίς σοβαρές αντιδράσεις.

Ουρανοξύστες στην παραλία

Ο υπουργός Επικρατείας ετοιμάζεται να ταξιδεύσει την επόμενη εβδομάδα στο Κατάρ για να παρουσιάσει το σχέδιο του κ. Ασεμπίγιο στους άραβες επενδυτές. Ο προγραμματισμός του ταξιδιού περιλαμβάνει και την κυρία Τίνα Μπιρμπίλη, η οποία όμως δύσκολα θα συμμετάσχει, αφού πηγές του υπουργείου Περιβάλλοντος μεταδίδουν ότι πρέπει να γίνει «διεθνές brainstorming» με αρχιτέκτονες και πολεοδόμους πέραν του κ. Ασεμπίγιο. «Το Ελληνικό είναι το καλύτερο οικόπεδο στην Ευρώπη» λένε «και πρέπει να αξιοποιηθεί με πολύ μεγάλη προσοχή». Η «εστιασμένη προσοχή» του κ. Ασεμπίγιο απέδωσε ένα σχέδιο με βάση το οποίο δημιουργείται μεγάλη λωρίδα πρασίνου επάνω στον αεροδιάδρομο ενώ στις δύο πλευρές χτίζεται μικρή πόλη που συνδυάζει την οικιστική ανάπτυξη με το χρηματοοικονομικό κέντρο και τα κυβερνητικά κτίρια με τα πανεπιστημιακά τμήματα ερευνών.

Το σχέδιο του κ. Ασεμπίγιο για το Ελληνικό έχει σαφώς επηρεαστεί από τις προσδοκίες του εμιράτου, οι ιθύνοντες του οποίου προσβλέπουν στη δημιουργία ενός νέου Canary Wharf. Πρόκειται για την περιοχή του Λονδίνου όπου υλοποιήθηκε ίσως το μεγαλύτερο σχέδιο ανάπλασης στην Ευρώπη στις αρχές της δεκαετίας του ΄90 και στο οποίο η Qatar Ιnvestment Αuthority (QΙΑ) διατηρεί συμφέροντα. Ο κ. Παμπούκης αντιμετωπίζει θετικά την προοπτική ενός «Canary Wharf στο Ελληνικό» και μεταδίδει με νόημα «θα πάμε καλάαν πάμε σοβαρά». Η κυρία Μπιρμπίλη ωστόσο εκτιμά ότι οι λύσεις «τύπου Canary Wharf» μπορούν να τεθούν προς συζήτηση μόνο ως «εναλλακτικές», χωρίς όμως να αποκαλύπτει προς το παρόν ποιο είναι το Ελληνικό που θα προτιμούσε η ίδια.

Οι δαγκάνες του Αστακού

Ο κ. Θ. Πάγκαλος επιχειρεί να «επαναφέρει τον Αστακό στο τραπέζι» αφού στο πρόσφατο ταξίδι του στο εμιράτο, όπου συνοδευόταν από τον υφυπουργό Εξωτερικών κ. Σπ. Κουβέλη, διαπίστωσε ότι οι άραβες επενδυτές ενδιαφέρονται αλλά αναμένουν μια «πιο σοβαρή πρόταση» από εκείνη που απέρριψαν τον Σεπτέμβριο. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης έχει προχωρήσει σε «διερευνητικές επαφές» με την οικογένεια Βαρδινογιάννη, τον κ. Σπ. Λάτση και άλλους «μεγάλους της ενέργειας» και έχει εισπράξει την εντύπωση ότι υπάρχει σχετικό ενδιαφέρον. Βεβαίως, πολλοί αμφιβάλλουν αν οι έλληνες επιχειρηματίες της ενέργειας θα συμφωνήσουν και θα συνεργαστούν τελικώς για τον Αστακό. Τα αίτια της αμφιβολίας σχετίζονται με την οικονομική βιωσιμότητα της επένδυσης καθώς από το 2013 και μετά τα δικαιώματα ρύπων θα επιβαρύνουν τους παραγωγούς, ενώ το Κατάρ διεμήνυσε ότι δεν πρόκειται να προσφέρει το αέριο με σοβαρή έκπτωση επί της διεθνούς τιμής.

Πρέπει να σημειωθεί ότι ουδείς (ούτε η προηγούμενη κοινοπραξία) προχώρησε στην εκπόνηση μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων και επικινδυνότητας για τον Αστακό (που επιβάλλεται από την ευρωπαϊκή οδηγία Σεβέζο) καθώς το είδος του αερίου (LΡG) δεν έχει δοκιμαστεί στην Ευρώπη (παρά μόνο στη Μάλτα, σε μικρότερη μονάδα). Είναι, τέλος, κοινό μυστικό ότι η κυρία Μπιρμπίλη αντιμετωπίζει με βαθύ «πράσινο σκεπτικισμό» τον Αστακό, αφού πέραν του περιβαλλοντικού ρίσκου δεν υπάρχει οποιαδήποτε συμφωνία για εξαγωγή της ενέργειας, ενώ οι θερινές φήμες περί εξαγωγής στην Ιταλία προκάλεσαν θυμηδία σε ιταλούς εμπειρογνώμονες. «Αν η ηλεκτρική ενέργεια προοριζόταν για εμάς, τότε γιατί να κατασκευαζόταν το εργοστάσιο στον Αστακό και όχι στη Σικελία;» ρωτούσαν έλληνες συναδέλφους τους. Αν λοιπόν η παραγόμενη ενέργεια διοχετευθεί στο ελληνικό σύστημα, το οποίο σήμερα παρουσιάζει «υπερεπάρκεια ενέργειας», τότε θα σπρώξει εκτός αγοράς την «πράσινη ενέργεια», κάτι που προσκρούει στον νέο ενεργειακό σχεδιασμό της χώρας.

Το πείραμα της Κοζάνης

Η κυρία Μπιρμπίλη εκτιμά ότι ο νέος ενεργειακός σχεδιασμός (και το νέο μοντέλο ανάπτυξης) σηματοδοτείται όχι από το Ελληνικό και σίγουρα όχι από τον Αστακό αλλά από την «επένδυση της Κοζάνης». Η κυβέρνηση επρόκειτο να υπογράψει τον Σεπτέμβριο την κατασκευή στην Κοζάνη του μεγαλύτερου φωτοβολταϊκού πάρκου στον κόσμο από τη ΔΕΗ και την αμερικανική Sun Εdisson. Την τελευταία στιγμή προτιμήθηκαν διαδικασίες «χαμηλότερης ταχύτητας και μεγαλύτερης διαφάνειας», με αποτέλεσμα η διαγωνιστική διαδικασία να ξεκινήσει μόλις πρόσφατα, για να ολοκληρωθεί τον Ιούνιο. Η κυρία Μπιρμπίλη και ο επικεφαλής της ΔΕΗ κ. ΑρθούροςΖερβός υποστηρίζουν απολύτως την επένδυση, ενώ, όπως μεταδίδουν κυβερνητικές πηγές, έχουν ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον δύο αμερικανικές εταιρείες, μία γερμανική και μία κινεζική.

Το «έπαθλο» θα κερδίσει η εταιρεία που θα πείσει ότι θα κατασκευάσει το πάρκο, θα ιδρύσει εργοστάσιο παραγωγής φωτοβολταϊκών πάνελ στην Κοζάνη και θα συμπράξει με τη ΔΕΗ σε άλλα «πράσινα έργα».

(Το Βήμα της Κυριακής, 13/2/2011)