Heygaz Greece για χωροταξικό ΑΠΕ: Να περιληφθεί ρητή αναφορά στην παραγωγή βιομεθανίου

Τις απόψεις της στα πλαίσια της διαβούλευσης επί του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ κατέθεσε η Heygaz Greece.

Η εταιρεία παρέθεσε σειρά προτάσεων με γνώμονα την ουσιαστική στήριξη της ανάπτυξης της εγχώριας αγοράς βιομεθανίου.

Συγκεκριμένα, αναφέρει τα παρακάτω:

«Σε συνέχεια της δημόσιας διαβούλευσης για το υπό εξέταση σχέδιο νόμου, θα θέλαμε να εκφράσουμε τις απόψεις μας και να υποβάλουμε συγκεκριμένες προτάσεις βελτίωσης, με στόχο την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και της ευελιξίας του υπό διαβούλευση νομοθετικού πλαισίου, καθώς επίσης και την ουσιαστική στήριξη της ανάπτυξης του τομέα του βιομεθανίου στη χώρα μας. Ο τομέας του βιομεθανίου συμβάλει δραστικά στην εθνική κυκλική οικονομία, μέσω της διαχείρισης εκατομμυρίων τόνων οργανικών αποβλήτων, ενώ παράλληλα δύναται να συμβάλει και στην ενεργειακή ανεξαρτησία της χώρας, μέσω της εγχώριας παραγωγής ανανεώσιμου φυσικού αερίου. Η υιοθέτηση των εν λόγω παρατηρήσεων και βελτιώσεων θεωρούμε ότι θα συμβάλλει καθοριστικά στη δημιουργία ενός λειτουργικού, περιβαλλοντικά αποδοτικού και επενδυτικά ελκυστικού πλαισίου, εναρμονισμένου με τις βέλτιστες ευρωπαϊκές πρακτικές και σύμφωνα με τις ειδικές συνθήκες του ευρύτερου κλάδου του βιοαερίου/βιομεθανίου.

Περίληψη και Τεκμηρίωση των Προτάσεων Βελτίωσης

• Άρθρο 2_Παράγραφος 9 – Προσθήκη Αναφοράς σε Παραγωγή Βιομεθανίου: Προτείνεται η ρητή αναφορά της παραγωγής βιομεθανίου στους ορισμούς των εγκαταστάσεων εκμετάλλευσης της ενέργειας από βιομάζα, βιοαέριο ή βιορευστά. Σε συνέχεια της προσθήκης στους ορισμούς, θα πρέπει αντίστοιχα να προστεθεί η έννοια του βιομεθανίου και σε όλα τα υπόλοιπα σημεία της ΚΥΑ όπου αναφέρεται το βιοαέριο και δεν υπάρχει αναφορά του βιομεθανίου.

  Τεκμηρίωση

  Οι σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής από βιομάζα, βιοαέριο ή βιορευστά, σε συνέχεια του Ν.5215/2025 δυνητικά θα αρχίσουν να μετατρέπονται σε μονάδες παραγωγής βιομεθανίου, όπου αυτό είναι εφικτό, είτε αμιγώς για βιομεθάνιο, είτε για υβριδική λειτουργία. Παράλληλα, αναμένεται να αναπτυχθούν και νέες μονάδες με αποκλειστική στόχευση το βιομεθάνιο.

  Βάσει των παραπάνω, κρίνεται αναγκαίο να προβλεφθούν ρητά οι μονάδες παραγωγής βιομεθανίου, με αντίστοιχα κριτήρια με τους σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής από βιομάζα, βιοαέριο ή βιορευστά, δεδομένου ότι πρόκειται για μία πανομοιότυπη, στο μεγαλύτερό της μέρος, παραγωγική διεργασία, μέχρι το τελικό στάδιο επεξεργασίας του τελικού προϊόντος.

• Άρθρο 18 – Προσθήκη Κριτηρίων Δικτύων Φυσικού Αερίου ως Κριτήριο για Περιοχές Επιτάχυνσης: Προτείνεται η προσθήκη και περιγραφή κριτηρίων που σχετίζονται με το δίκτυο φυσικού αερίου στις περιοχές προτεραιότητας και περιοχές επιτάχυνσης. Ως  περιοχές επιτάχυνσης θα πρέπει να καθορίζονται εκείνες που είναι αναγκαίες για την υλοποίηση των απαιτούμενων δικτύων διασύνδεσης με τους σταθμούς που πρόκειται να αναπτυχθούν στις ανωτέρω περιοχές επιτάχυνσης. Επιπλέον, περιοχές με εγγύτητα σε σημεία σύνδεσης με το δίκτυο φυσικού αερίου (χαρακτηριστικά και όχι περιοριστικά απόσταση μικρότερη των 10km), όπως περιοχές με βανοστάσια ή περιοχές με αγωγό που έχει όδευση πλησίον των μονάδων παραγωγής βιομεθανίου θα πρέπει και αυτές να ορίζονται ως περιοχές επιτάχυνσης.

  Τεκμηρίωση

  Σε συνέχεια της προσθήκης των μονάδων παραγωγής βιομεθανίου στους ορισμούς του άρθρου 2, θα πρέπει να προστεθούν στις περιοχές προτεραιότητας και περιοχές επιτάχυνσης τα κριτήρια που σχετίζονται με το δίκτυο φυσικού αερίου, κατ’ αντιστοιχία της αναφοράς των δικτύων μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας για σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής από βιοαέριο.

  Παράλληλα θα πρέπει να οριστούν περιοχές προτεραιότητας, οι περιοχές που εξασφαλίζουν εγγύτητα των μονάδων σε σημεία σύνδεσης με το δίκτυο φυσικού αερίου. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η συνδεσιμότητα των μονάδων βιομεθανίου είναι από τους βασικότερους παράγοντες για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας μία τέτοιας μονάδας. 

• Άρθρο 20_Παράγραφος 1 – Άρση απαγόρευσης χωροθέτησης μονάδων βιοαερίου σε περιοχές που εμπίπτουν σε γεωργική γη υψηλής παραγωγικότητας και βρίσκονται εντός Ζωνών Δυνητικά Υψηλού Κινδύνου Πλημμύρας: Προτείνεται η άρση της γενικής απαγόρευσης χωροθέτησης μονάδων βιοαερίου σε περιοχές που εμπίπτουν σε γεωργική γη υψηλής παραγωγικότητας και βρίσκονται εντός Ζωνών Δυνητικά Υψηλού Κινδύνου Πλημμύρας και η αντικατάσταση με χρήση αναγκαίων προληπτικών μέτρων για τη χωροθέτηση στις εν λόγω περιοχές. Παράλληλα, το συγκεκριμένο θα πρέπει να ισχύσει μόνο για νέες μονάδες και θα πρέπει να υπάρξει ρητή εξαίρεση των υφιστάμενων μονάδων βιοαερίου, τόσο στην υφιστάμενη δυναμικότητά τους, όσο και σε πιθανή επαύξηση ισχύος.

  Τεκμηρίωση

  Το ΕΣΕΚ για το 2030 θέτει ένα αρκετά φιλόδοξο στόχο παραγωγής 2,1TWh βιομεθανίου ετησίως. Για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, η αμεσότερη λύση είναι η μετατροπή των υφιστάμενων μονάδων από μονάδες ηλεκτροπαραγωγής σε μονάδες παραγωγής βιομεθανίου. Στις περιπτώσεις μετατροπής είναι επίσης πάρα πολύ πιθανό για να είναι βιώσιμη μία επένδυση, να χρειαστεί να γίνει επαύξηση ισχύος, εναλλακτικά, πολλές επενδύσεις θα κριθούν απαγορευτικές. Από τις υφιστάμενες μονάδες, ποσοστό άνω του 80% βρίσκεται εντός ζωνών Δυνητικά Υψηλού Κινδύνου Πλημμύρας. Παράλληλα, δεδομένου ότι οι μονάδες βιοαερίου/βιομεθανίου πρέπει να βρίσκονται κοντά στην α’ύλη, είναι πάρα πολύ συχνό οι μονάδες να χωροθετούνται σε γεωργική γη υψηλής παραγωγικότητας, καθώς εκεί υπάρχει πολύ μεγαλύτερη συγκέντρωση αγροκτηνοτροφικών αποβλήτων αλλά και διαθέσιμης γης για διάθεση του χωνεμμένου υπολείμματος ως εδαφοβελτιωτικό. Αυτό έρχεται σε αντίφαση με την αναφορά της παραγράφου 1, του άρθρου 18 σχετικά με τις περιοχές προτεραιότητας και περιοχές επιτπάχυνσης, όπου αναφέρει «1) Χώροι που βρίσκονται πλησίον γεωργικών και δασικών εκμεταλλεύσεων παραγωγής της πρώτης ύλης, ΧΥΤΑ‐ΧΥΤΥ, εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων, κτηνοτροφικών ή πτηνοτροφικών μονάδων, μονάδων μεταποίησης/συσκευασίας γεωργικών προϊόντων, μονάδων κατεργασίας ξύλου και χαρτοπολτού, πάσης φύσεως γεωργικών ή κτηνοτροφικών βιομηχανιών, ζωοτροφών κλπ.»

  Προτείνεται να γίνει ρητή διάκριση ότι η συγκεκριμένη πρόταση αφορά μόνο νέες μονάδες, οι οποίες δεν είναι σε λειτουργία μέχρι την ψήφιση του παρόντος και παράλληλα για τις νέες μονάδες, να αρθεί η απαγόρευση χωροθέτησης στις νέες περιοχές, βάζοντας ωστόσο την υποχρεωτικότητα λήψης προληπτικών μέτρων για τον κίνδυνο πλημμύρας. Τα όποια μέτρα θα πρέπει να λάβει ο παραγωγός θα πρέπει να είναι διακριτά από πιθανά μέτρα που πρέπει να λάβει το Δημόσιο και δεν άπτονται της δικαιοδοσίας του παραγωγού.

  Διευκρινίζεται ότι οι μονάδες βιοαερίου, πρωτογενώς είναι μονάδες διαχείρισης αποβλήτων, ενώ η παραγωγή ενέργειας είναι κάτι που έπεται της επεξεργασίας αποβλήτων. Υπολογίζεται ότι στην υφιστάμενη δυναμικότητά τους, οι μονάδες βιοαερίου στην Ελλάδα διαχειρίζονται περίπου 4.000.000 τόνους οργανικών αποβλήτων και φυσικά με μία υγιή ανάπτυξη του κλάδου, η ποσότητα αυτή αναμένεται αν αυξηθεί σημαντικά.

  Σε περίπτωση μη τροποποίησης του παραπάνω εδαφίου, βάσει των παραπάνω, θα πρέπει να θεωρείται βέβαιο, ότι ο κλάδος του βιομεθανίου που έχει υψηλή προτεραιότητα για το σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δε θα καταφέρει να αναπτυχθεί στο επιθυμητό επίπεδο.

• Άρθρο 2_Τελικές και Μεταβατικές Διατάξεις_Παράγραφος 7 – Αύξηση Ποσοστού Υπέρβασης Επιφάνειας για Υφιστάμενες Μονάδες: Αναφέρεται ότι τροποποιήσεις περιβαλλοντικών αδειών για ήδη εκδοθείσες ΑΕΠΟ και ΠΠΔ, ενεργούνται σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος της παρούσας και βάσει των οποίων αξιολογήθηκαν κατά την έκδοση αρχικής ΑΕΠΟ ή ΠΠΔ, πλην περιπτώσεων μεταφοράς θέσης εγκατάστασης σύμφωνα με το άρθρο 24 του ν. 4951/2022 καθώς και επέκτασης των αρχικών γηπέδων εγκατάστασης σε ποσοστό μεταβολής της επιφάνειας που υπερβαίνει το 50%. Προτείνεται το ποσοστό αυτό να ανέβει στο 100% για εγκαταστάσεις εκμετάλλευσης της ενέργειας από βιομάζα, βιοαέριο ή βιορευστά.

  Τεκμηρίωση:

  Για την κατηγορία ΑΠΕ που αφορά εγκαταστάσεις εκμετάλλευσης της ενέργειας από βιομάζα, βιοαέριο ή βιορευστά, σε πιθανή μετάβαση σε βιομεθάνιο, οι ανάγκες σε επιφάνεια ενδέχεται να είναι αρκετά μεγαλύτερες λόγω των επιπλέον χώρων που χρειάζονται για τα συνοδά έργα σύνδεσης με τους αγωγούς φυσικού αερίου, πιθανή δέσμευση βιογενούς διοξειδίου του άνθρακα, συμπίεση, υγροποίηση των προϊόντων, κ.α.»