Εως τον Ιούνιο του 2026 το SPV που θα κάνει τις μελέτες για τα offshore - Η ένταξη του στο νέο «Ελλάδα 2.0» και η λίστα των περιοχών που αγνοείται

Την ίδρυση του οχήματος ειδικού σκοπού που θα αναλάβει να «τρέξει» τις πρώτες μετρήσεις ανέμου και βυθού στις ελληνικές θάλασσες προκειμένου να προετοιμάσει το έδαφος για τους πρώτους διαγωνισμούς συμπεριέλαβε τελικά η κυβέρνηση στο αναθεωρημένο σχέδιο για το Ταμείο Ανάκαμψης που κατέθεσε τη προηγούμενη εβδομάδα στη Κομισιόν.

Στο σχέδιο για το νέο «Ελλάδα 2.0» που συνδέεται με την υποβολή του εβδόμου αιτήματος από τη χώρα και αναμένεται να εγκριθεί στο Ecofin της 12ης Δεκεμβρίου, μια από τις μεταρρυθμίσεις που έχει συμπεριληφθεί είναι και αυτή για τα θαλάσσια αιολικά, με εμφαση στην ίδρυση του SPV, το οποίο και θα συστήσει η ΕΔΕΥΕΠ.

Κρίνοντας από το συγκεκριμένο ορόσημο του RRF, το όχημα ειδικού σκοπού θα πρέπει να έχει συσταθεί έως τον Ιούνιο του 2026, που σημαίνει ότι στο καλό σενάριο οι διαγωνισμοί μέσω των οποίων θα προκύψουν οι εταιρείες που θα κάνουν βυθολογικές και ανεμολογικές μετρήσεις στις ελληνικές θάλασσες θα προκηρυχθούν στο δεύτερο εξάμηνο της επόμενης χρονιάς.

Στο ερώτημα βέβαια σε ποιες περιοχές θα γίνουν οι εν λόγω έρευνες, απάντηση ακόμη δεν υπάρχει. Κι αυτό, καθώς δεν υπάρχει καμία εξέλιξη γύρω από το Εθνικό Σχέδιο με τις προτεινόμενες για θαλάσσια αιολικά περιοχές, μαζί φυσικά με τη σχετική ΚΥΑ, τα οποία προς το παρόν αγνοούνται. Δίχως αυτά, είναι προφανές ότι η σύσταση του SPV και η επίτευξη του συγκεκριμένου οροσήμου δεν θα έχουν κανένα αντίκρυσμα.

Η επιλογή να ενταχθεί στο αναθεωρημένο ελληνικό σχέδιο για το RRF η σύσταση του SPV, κινείται όπως έχει γράψει το Εnergypress, στη λογική του να κερδηθεί χρόνος και να προετοιμαστεί το έδαφος για τους πρώτους διαγωνισμούς θαλάσσιων αιολικών, όταν και όποτε το αποφασίσει το ελληνικό κράτος.

Εδώ και αρκετούς μήνες η παγκόσμια αγορά έχει κατεβάσει ρυθμούς, όχι μόνο μετά τη στάση της κυβέρνησης Τραμπ στα επενδυτικά σχέδια θαλάσσιων αιολικών στις ΗΠΑ, αλλά και λόγω των προβλημάτων που βιώνει ο κλάδος στην Ευρώπη, (ενδεικτικοί οι αποτυχημένοι διαγωνισμοί στη Γερμανία), λόγω της σημαντικής αύξησης του κόστους, που συνεπάγεται όλο και μεγαλύτερες επιδοτήσεις από τις κυβερνήσεις για να καταστεί ανταγωνιστική η συγκεκριμένη τεχνολογία.

Το πιο πρόσφατο παράδειγμα της Βρετανίας

Χαρακτηριστική είναι η ανακοίνωση στα τέλη Οκτωβρίου από τη βρετανική κυβέρνηση ότι χαμηλώνει το προϋπολογισμό για τον επόμενο γύρο δημοπρασιών υπεράκτιας αιολικής ενέργειας («AR7»), πυροδοτώντας αντιδράσεις από τη Wind Europe, ότι με στάση του αυτή το Ηνωμένο Βασίλειο, που αποτελεί leader στη συγκεκριμένη αγορά, υπονομεύει την ανάπτυξη των offshore.

Την αντίδραση πυροδότησε η ανακοίνωση ότι το διαθέσιμο «μπάτζετ» στον επόμενο γύρο των βρετανικών δημοπρασιών ορίστηκε στα 900 εκατ. λίρες για υπεράκτια αιολικά με σταθερό πυθμένα και στα 180 εκατ. για πλωτά πάρκα. Σύμφωνα με ανακοίνωση της Wind Europe, αυτό θα επιτρέψει να καλυφθούν μόνο 5-6 GW χωρητικότητας στη δημοπρασία. Το Ηνωμένο Βασίλειο διαθέτει επί του παρόντος 16,6 GW υπεράκτιων αιολικών και προκειμένου να πετύχει το στόχο των 50 GW έως το 2030, έχει στη διάθεσή του δυο ακόμη δημοπρασίες, τη φετινή κι αυτήν της επόμενης χρονιάς.

Τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν χώρες leaders στο αντικείμενο βλέπει και η ελληνική κυβέρνηση, που πέραν του γεγονότος ότι το Εθνικό Σχέδιο παραμένει μπλοκαρισμένο στο ΥΠΕΞ, μετρά επίσης τόσο το πολιτικό κόστος από ένα τυχόν νέο κύμα αντιδράσεων (ανάλογο του περυσινού στην Κρήτη), όσο και τα κόστη που θα σήμαιναν για τον προϋπολογισμό οι επιδοτήσεις της ακριβής ακόμη τεχνολογίας των πλωτών.

Σε αυτή τη λογική υιοθετήθηκε η πρόταση να συστήσει τελικά η ΕΔΕΥΕΠ την εταιρεία ειδικού σκοπού (SPV) που θα κάνει τους διαγωνισμούς για τις ανεμολογικές και βυθομετρικές μελέτες, οι οποίες θα δείξουν ποιες είναι οι πιο ελκυστικές περιοχές της χώρας να φιλοξενήσουν offshore αιολικά.

Στόχος είναι να μετριαστεί το «ρίσκο» και το κόστος για τους επενδυτές (καθώς θα πάρουν έτοιμα τα δεδομένα στα χέρια τους) και να επιταχυνθούν οι σχετικές διαδικασίες, όταν και όποτε η ελληνική πολιτεία αποφασίσει να προκηρύξει διαγωνισμούς για αιολικά στις ελληνικές θάλασσες.

Αρκεί φυσικά το SPV όχι μόνο να συσταθεί αλλά και να ενεργοποιηθεί, κάτι που προυποθέτει να εκδοθεί κάποια στιγμή το Εθνικό Σχέδιο με τις προτεινόμενες περιοχές, στις οποίες και θα διεξαχθούν οι μετρήσεις ανέμου και βυθού από τους αναδόχους μελετητές..