Το τοπίο για τον GSI μετά το «μισό βήμα» της ΡΑΕΚ: Δύο εκκρεμείς αποφάσεις για να συνεχιστούν οι πληρωμές προς Nexans - Ποια ποσά θεωρεί ανακτήσιμα, ερωτήματα για το WACC

Τον δρόμο στον ΑΔΜΗΕ να ανακτήσει μέσα από τις ταρίφες των κύπριων καταναλωτών τα πρώτα έσοδα για το καλώδιο, ανοίγει το «μισό βήμα» που έγινε χθες από τη κυπριακή πλευρά, το οποίο μόνο εφόσον ολοκληρωθεί, όπως λένε αρμόδιες πηγές, θα επιτρέψει την επανέναρξη των πληρωμών προς τη Nexans.

Στο καλύτερο σενάριο, που η κυπριακή πλευρά ξεμπλέξει τις επόμενες εβδομάδες το ρυθμιστικό κουβάρι, οι πληρωμές προς τη γαλλική εταιρεία θα πάρουν πάλι μπροστά μέσα στον Αύγουστο, ειδάλλως οι εξελίξεις μετατίθενται για το φθινόπωρο. Προς το παρόν πάντως, η δόση για τον Ιούλιο παραμένει απλήρωτη.

Αυτό που συνέβη χθες είναι ότι η ΡΑΕΚ, έπειτα από μήνες στασιμότητας και σε συνέχεια των πιέσεων της Κομισιόν και των διαβουλεύσεων σε Αθήνα και Λευκωσία, πήρε μια απόφαση, με πολλούς αστερίσκους και θολά σημεία, που εφόσον αρθούν, θα επιτρέψουν να κρατηθεί για την ώρα ζωντανό το έργο. Αρκεί κάποια στιγμή και η Αθήνα να εκδώσει τις περίφημες Navtex για τις έρευνες πόντισης του καλωδίου στα διεθνή ύδατα (Detail Marine Survey), έτσι ώστε ο ΑΔΜΗΕ να δώσει το Full Notice to Proceed στους Γάλλους..

Το δε, μομέντουμ της κίνησης από τη κυπριακή πλευρά, μπορεί να μην είναι εντελώς άσχετο, όπως εκτιμούν κάποιοι, με τις πρόσφατες εξαγγελίες της Τουρκίας, που μέσα στη γενικότερη «θολούρα» για τον GSI, ξαναβάζει μπροστά τα σχέδια για καλώδιο με τα κατεχόμενα.

Στη πράξη, η ΡΑΕΚ μετά και τη τέταρτη κατά σειρά σύσκεψη υπό τη Κομισιόν, έλαβε μια απόφαση που κινείται στη λογική του «ναι μεν άλλα», αναδεικνύοντας και την απόσταση η οποία χωρίζει ακόμη τις δύο πλευρές: Αφενός ενέκρινε αλλά υπό προυποθέσεις το ετήσιο επιτρεπομένο έσοδο του ΑΔΜΗΕ, αφετέρου αξιολόγησε ως ανακτήσιμα έσοδα από τον ίδιο μόνο τα 82 από τα συνολικά 251 εκατ ευρώ που έχει μέχρι σήμερα δαπανήσει. Τα υπόλοιπα παραπέμπονται προς αξιολόγηση για μετά το τέλος του έργου..

Στο πρώτο σκέλος, αυτό του επιτρεπόμενου εσόδου στον ΑΔΜΗΕ, ναι μεν του ενέκρινε ετήσιο ποσό 25 εκατ ευρώ, στη βάση της διακρατικής συμφωνίας Αθηνών - Λευκωσίας (Σεπτέμβρης 2024), ωστόσο για να επικυρωθεί η ανάκτηση, θέτει ως προϋπόθεση ο Διαχειριστής να εξασφαλίσει την Άδεια Ιδιοκτήτη και Διαχειριστή του GSI.

Δηλαδή να του αναγνωριστεί το ιδιοκτησιακό καθεστώς του έργου, το οποίο ενάμισι και πλέον χρόνο μετά το Δεκέμβρη του 2023, όταν και υπεγράφη η συμφωνία μεταβίβασης των περιουσιακών στοιχείων από την EuroAsia Interconnector στον ΑΔΜΗΕ, βρίσκεται ακόμη σε εκκρεμότητα. Ακόμη και σήμερα η άδεια του έργου βρίσκεται στα χέρια της EuroAsia.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, κατά τη χθεσινή σύσκεψη, στο ερώτημα πότε θα μεταβιβαστεί η άδεια ιδιοκτήτη στον ΑΔΜΗΕ, η κυπριακή πλευρά φέρεται να απάντησε στα τέλη Αυγούστου.

Οι δύο αποφάσεις της ΡΑΕΚ που εκκρεμούν

Αλλά και νωρίτερα να βγει η 1η αυτή απόφαση, θα πρέπει να εκδοθεί και μια 2η από τη ΡΑΕΚ, για τον ακριβή καταμερισμό των 25 εκατ ευρώ στους λογαριασμούς ρεύματος των κυπρίων καταναλωτών. Το πώς δηλαδή θα κατανεμηθεί το ποσό στις ταρίφες και το οποίο πρόκειται να ισοσταθμιστεί με αντίστοιχη επιδότηση από τον κυπριακό προϋπολογισμό (με έσοδα από τις δημοπρασίες δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων), έτσι ώστε οι κύπριοι καταναλωτές να μην επιβαρυνθούν από την αύξηση.

Εκκρεμούν μ' άλλα λόγια δύο αποφάσεις που περιμένει ο ΑΔΜΗΕ προκειμένου να συνεχίσει τις πληρωμές για το καλώδιο.

Δύο κατηγορίες δαπανών

Στο δεύτερο σκέλος, αυτό των ανακτήσιμων δαπανών, η ΡΑΕΚ «σπάει» σε δύο κατηγορίες τα συνολικά 251 εκατ. ευρώ που έχει μέχρι σήμερα καταβάλει ο ΑΔΜΗΕ για το καλώδιο. Στην πρώτη κατηγορία, αναγνωρίζει ως «πράγματι προκύψασες επενδυτικές δαπάνες» που χρήζουν ανάκτησης, τα 82 εκατ ευρώ, όπως γράφει η απόφαση.

Στη δεύτερη κατηγορία εντάσσει τα υπόλοιπα 133,5 εκατ ευρώ, τα οποία λέγεται ότι θα τα αναγνωρίσει σταδιακά μετά το τέλος λειτουργίας του έργου, δηλαδή μετά το 2030. Στην επιχειρηματολογία της φέρεται να υποστήριξε ότι τα ποσά αυτά (τιμολόγια, κλπ) δεν ήταν δυνατόν να αξιολογηθούν στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης, καθώς θα έπρεπε να έχουν δοθεί επιπλέον αποδεικτικά στοιχεία, και ότι θα συνεξεταστούν μαζί με τις υπόλοιπες δαπάνες που θα κάνει ο ΑΔΜΗΕ μέχρι το τέλος του έργου. Στη πράξη αυτό σημαίνει ότι στο σενάριο που ο Διαχειριστής συνεχίσει να δαπανά κεφάλαια για το έργο δεν θα ξέρει τι και πόσα θα του αναγνωρίσει η κυπριακή πλευρά.

Τι θα γίνει με WACC, Opex

Το πόσο μακρύς ακόμη δρόμος μένει να διανυθεί μέχρι να επιλυθούν όλα τα ρυθμιστικά θέματα φαίνεται και από το γεγονός ότι παραμένει ασαφές τι θα ισχύσει με το WACC. Η κυπριακή πλευρά έχει ξεκαθαρίσει, όπως λένε οι πληροφορίες, ότι το έσοδο των 25 εκατ ευρώ αφορά αποκλειστικά και μόνο το Capex. Επίσης εκκρεμεί η απόφαση για το Opex, με το σκεπτικό ότι πρέπει να είναι κοινή (ΡΑΑΕΥ, ΡΑΕΚ) και ότι ακόμη δεν συντρέχουν οι προυποθέσεις, καθώς εκκρεμεί η εξασφάλιση της Αδειας Ιδιοκτήτη και Αδειας Δαιχειριστή, που η ιδια η κυπριακή πλευρά έχει θέσει ως προαπαιτούμενα.

Στη πραγματικότητα και δίχως να υποτιμάται το πρώτο βήμα προόδου που έγινε χθες για το GSI έπειτα από πολύμηνη αδράνεια, η εικόνα που μεταφέρουν άνθρωποι με γνώση της υπόθεσης είναι ότι από τις διεργασίες δεν βγήκε ούτε «μαύρος», αλλά ούτε και «λευκός» καπνός».

Το θετικό στοιχείο της έγκρισης έστω με αστερίσκους του επιτρεπόμενου προς ανάκτηση ποσού, σκιάζεται όπως μεταφέρουν οι συνομιλητές μας, από μια σειρά αρνητικών ή θολών στοιχείων, που δεν δημιουργούν προυποθέσεις για ρυθμιστική ασφάλεια.

Στην ουσία, οι χθεσινές εξελίξεις και ειδικά η έγκριση του ετησίου εσόδου των 25 εκατ ευρώ μπορεί να εκτονώνουν κάπως τις πιέσεις και να κερδίζεται κάποιος χρόνος που θα αξιοποιηθεί προφανώς από τις κυβερνήσεις Ελλάδας και Κύπρου για περαιτέρω διαβουλεύσεις, ωστόσο επουδενί δεν επιλύουν τις εκκρεμότητες που όπως φαίνεται παραμένουν πολλές.

Το Plan B της Nexans

Το πόσο οριακά είναι τα πράγματα φάνηκε ξεκάθαρα από τις προχθεσινές δηλώσεις στους αναλυτές του CEO της Nexans, Christopher Guérin με αφορμή τα αποτελέσματα εξαμήνου του ομίλου.

Καταρχήν ξεκαθάρισε ότι η παραγωγή του καλωδίου προχωρά κανονικά σε δύο από τα εργοστάσια της Nexans, σε Νορβηγία (Halden) και Ιαπωνία (Futsu), εξηγώντας ότι ο όμιλος είναι «πλήρως καλυμμένος» για το καλοκαίρι έως και τον Σεπτέμβριο, έχοντας λάβει μέχρι σήμερα 250 εκατομμύρια δολάρια για το project, συνολικού ύψους κοντά στα 2 δισ ευρώ.

Διευκρίνισε ωστόσο ότι αν το έργο δεν πάρει μπροστά μέσα στις επόμενες εβδομάδες ή πριν από τον Σεπτέμβριο, «εργαζόμαστε για το Plan Β, το οποίο είναι να μεταφέρουμε το καλώδιο και την παραγωγή σε άλλο έργο, που ουσιαστικά θα υποκαταστήσει τις επιπτώσεις από την παραγωγή του GSI», όπως χαρακτηριστικά είπε.