«Όχι» της Eurelectric στα «κακοσχεδιασμένα βραχυπρόθεσμα μέτρα» της έκθεσης Ντράγκι – Το ενεργειακό κόστος και η περίπτωση της Γερμανίας

Στην αντίπερα όχθη των προτάσεων της έκθεσης Ντράγκι στέκεται ο μεγαλύτερος ευρωπαϊκός σύνδεσμος εταιρειών ηλεκτρισμού Eurelectric, κάνοντας λόγο για «κακοσχεδιασμένα βραχυπρόθεσμα μέτρα της έκθεσης Ντράγκι, που θα καταλήξουν να υπονομεύσουν την εμπιστοσύνη των επενδυτών στο τομέα της ενέργειας και, αντιθέτως, θα αυξήσουν το ενεργειακό κόστος για την βιομηχανία και τα νοικοκυριά στην Ευρώπη, παρεμποδίζοντας την ενεργειακή μετάβαση».

Ειδικότερα, τα παραπάνω αναφέρονται στο position paper που δημοσίευσε η Eurelectric προ ημερών και έχει γράψει σχετικά το energypress (δείτε εδώ και εδώ), ενόψει των επικείμενων ανακοινώσεων της Κομισιόν για το «Σχέδιο Δράσης για την Προσιτή Ενέργεια» που θα παρουσιαστεί μεθαύριο 26 Φεβρουαρίου.

Η εν λόγω παρέμβαση θα πρέπει να ιδωθεί στο πλαίσιο των συνολικότερων διεργασιών και συζητήσεων που λαμβάνουν χώρα συνολικά στο ευρωπαϊκό «γίγνεσθαι» και έχουν ως επίκεντρο το ενεργειακό κόστος σε συνθήκες ενεργειακής μετάβασης και με δεδομένα τα «πλήγματα» που έχουν υποστεί οι μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης με προεξάρχουσα την Γερμανία και πάντα σε αντιδιαστολή και σε συσχέτιση με τους εμπορικούς και οικονομικούς ανταγωνιστές της Γηραιάς Ηπείρου.

Ενδεικτικά, νεότερη ανάλυση του Platts μπροστά στις γερμανικές ομοσπονδιακές εκλογές που πραγματοποιήθηκαν εχθές, αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι η ενεργειακή πολιτική της Γερμανίας έχει μετατοπιστεί, με την προσοχή πλέον να εστιάζει στην «επείγουσα ανάγκη της μείωσης του ενεργειακού κόστους έναντι των κλιματικών ανησυχιών». «Η άνοδος των λογαριασμών ενέργειας μετά την απώλεια των ρωσικών προμηθειών φυσικού αερίου ανάγκασε τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να επανεκτιμήσουν τις στρατηγικές τους, ιδίως υπό το φως των επερχόμενων γερμανικών εκλογών».

Δεδομένα πλέον η γερμανική οικονομία βρίσκεται σε στασιμότητα και ύφεση, «χάνοντας έδαφος» στο διεθνή ανταγωνισμό. Η βιομηχανία της πλήττεται από την απώλεια της φθηνότερης ρωσικής ενέργειας, όμιλοι μεταφέρουν την παραγωγή τους σε πιο συμφέρουσες αγορές, κλείνουν εργοστάσια και γραμμές παραγωγής (βλέπε αυτοκινητοβιομηχανία), επειδή δεν εξασφαλίζουν κερδοφόρες δραστηριότητες εντός Γερμανίας. Η βιομηχανική παραγωγή μειώθηκε τον Δεκέμβριο του 2024 κατά 2,4% σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, ενώ οι προβλέψεις για ανάπτυξη του 2025 έπεσαν στο 0,3% από 1,1% που ήταν πρωτύτερα.

Αναφέρουμε τα παραπάνω καθώς αποτελούν ενδεικτικά στοιχεία των δυσκολιών που έχει περιέλθει η ευρωπαϊκή οικονομία και σε σημαντικό βαθμό – επόμενα και λογικά – αντικατοπτρίζονται και στη μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης και της ΕΕ και κατά συνέπεια τροφοδοτούν -άμεσα και έμμεσα – την συζήτηση για την ενεργειακή πορεία της Ευρώπης. Σε αυτό το έδαφος η Eurelectric και παρά τις μέχρι τώρα τοποθετήσεις αποδοχής και αναγνώρισης από μια σειρά αξιωματούχους και επιχειρηματικές ενώσεις ανά την Ευρώπη, παίρνει αποστάσεις από τις συστάσεις και τα μέτρα της έκθεσης Ντράγκι, επισημαίνοντας ότι αδυνατούν να λύσουν το πρόβλημα. Αναλυτικότερα, η Eurelectric εστιάζει και δηλώνει κατηγορηματικά «κατά» :

• Στην επιβολή στις χονδρεμπορικές τιμές ηλεκτρισμού. Σύμφωνα με τη Eurelectric, το εν λόγω μέτρο λειτουργεί ως αντικίνητρο για τους μεγάλους καταναλωτές να εισέλθουν σε μακροπρόθεσμα συμβόλαια αντιστάθμισης του κινδύνου και η θέσπισή του θα παρέπεμπε «σε μια ημι-μόνιμη κατάσταση κρίσης με συνεχείς παρεμβάσεις στην αγορά». 
• Στην υποχρεωτική παράταση μακροπρόθεσμων συμβάσεων με ρήτρα ανάκτησης εσόδων για τις πυρηνικές μονάδες και τους σταθμούς ΑΠΕ. Σύμφωνα με την Eurelectric, πρόκειται για μέτρο που είναι «αντιπαραγωγικό για τους πόρους που λειτουργούν στη βάση σημάτων «σπανιότητας» από την αγορά όπως οι υδροηλεκτρικές μονάδες, οι οποίες παράγουν ηλεκτρισμό όταν παρατηρείται σπανιότητα προσφοράς, παρέχοντας ευελιξία στο σύστημα. Η υποχρεωτική ένταξή τους σε μακροπρόθεσμες συμβάσεις θα τις μετέτρεπε σε μονάδες βάσης, με λιγότερη αξία για το σύστημα.
• Στην αντιμετώπιση των εταιρειών ηλεκτροπαραγωγής ως επενδυτικών εταιρειών, κάτι που σύμφωνα πάντα με την Eurelectric θα μείωνε την ικανότητα των ενεργειακών ομίλων να αντισταθμίζουν τους κινδύνους που αναλαμβάνουν, καθώς θα έπρεπε να καταθέτουν περισσότερα ενέχυρα για να κάνουν αγοραπωλησίες ενέργειας, σαν να ήταν τράπεζες. Αυτό σημαίνει λιγότερη προσφορά PPAs στην αγορά και συνεπάγεται το ότι η διαχείριση κινδύνου θα γινόταν δυσκολότερη και πιο δαπανηρή για τις ενεργειακές εταιρίες, οδηγώντας εντέλει σε υψηλότερα κόστη για τους καταναλωτές.
• Στην απαίτηση οι πάροχοι ενέργειας να προσφέρουν μέρος της επιδοτούμενης ηλεκτροπαραγωγής τους (π.χ. μέσω εγγυημένων τιμών αποζημίωσης για την παραγωγή από ΑΠΕ) μέσω PPAs που θα τιμολογούνται στο κόστος παραγωγής συν ένα εύλογο περιθώριο κέρδους σε ευρωπαϊκές ενεργοβόρες επιχειρήσεις που είναι εκτεθειμένες στον διεθνή ανταγωνισμό, βιομηχανίες. Από την πλευρά της, η Eurelectric κάνει λόγο για μια «ανησυχητική πρόταση στο μέτρο που θα δημιουργούσε ένα είδος ρυθμιζόμενης τιμής ηλεκτρισμού για ορισμένες κατηγορίες καταναλωτών, κάτι που θα σηματοδοτούσε υπαναχώρηση από τη διαδικασία απελευθέρωσης των αγορών και θα οδηγούσε σε ρυθμιστική αστάθεια».
• Στην εξαίρεση από τις ρυθμιζόμενες χρεώσεις ρεύματος ή την προνομιακή μεταχείριση ορισμένων καταναλωτών, «φωτογραφίζοντας» τους βιομηχανικούς καταναλωτές, χωρίς ωστόσο να τους κατονομάζει. Όπως υποστηρίζει, η εξαίρεση συγκεκριμένων κατηγοριών καταναλωτών από την καταβολή κάποιων χρεώσεων όπως οι χρεώσεις συστήματος αναπόφευκτα αυξάνει το κόστος για άλλους καταναλωτές, δημιουργώντας αντικίνητρα για την διαδικασία εξηλεκτρισμού «Εάν υπάρχει πολιτική βούληση για τη στήριξη της βιομηχανίας, τότε αυτό θα πρέπει να συμβεί εκτός των αγορών ηλεκτρισμού», καταλήγει.