Ηλεκτρική διασύνδεση: Νέος γύρος διαπραγματεύσεων ελληνικής - κυπριακής πλευράς με άτυπη πίστωση χρόνου από τους Γάλλους - Ερωτηματικά ως προς το νέο οδικό χάρτη

Σε ένα δύσκολο δρόμο μπροστά, όπου τίποτα δεν δείχνει ότι είμαστε κοντά σε λύση, παραπέμπει η εικόνα που προκύπτει από τη χθεσινή σύσκεψη στη Λευκωσία, την οποία μπορεί αμφότερες οι πλευρές να χαρακτήρισαν «εποικοδομητική», όπως είθισται να γίνεται σε ανάλογες περιπτώσεις, ωστόσο απέφυγαν να εκφράσουν «αισιοδοξία» για τη συνέχεια και γενικότερα επέλεξαν να κρατήσουν χαμηλά τον πήχη.

Σε μια σύσκεψη, μετά το τέλος της οποίας δεν έγινε γνωστή καμία ουσιαστική πληροφορία για την πρόοδο της υπόθεσης, μετά το «εμπάργκο δηλώσεων» που έχουν επιλέξει να ακολουθήσουν τα δύο μέρη, το θολό τοπίο με τα πολλά αναπάντητα ερωτήματα ενισχύουν την άποψη ότι το χάσμα συνεχίζει να υφίσταται. Μπορεί η συζήτηση να μην οδηγήθηκε σε ναυάγιο, ωστόσο παραμένει αδιευκρίνιστο ποια από τα αιτήματα της Αθήνας δέχεται η κυπριακή πλευρά και ποια όχι, αν η Λευκωσία έθεσε και νέα ζητήματα στο τραπέζι και κυρίως ποιος είναι ο οδικός χάρτης αυτού του νέου γύρου διαπραγματεύσεων.

Σε μια υπόθεση που συνδέεται άμεσα με μια σύμβαση, αυτήν με τη Nexans για τη κατασκευή του καλωδίου, η οποία διέπεται από ορόσημα και υποχρεώσεις, η συζήτηση δεν μπορεί να διεξάγεται επ’ αόριστον, παρά ακολουθεί αναγκαστικά κάποιο χρονοδιάγραμμα, το οποίο δεν έγινε γνωστό. Το προφανές είναι ότι η γαλλική πλευρά, εκπρόσωπος της οποίας παρίστατο στη σύσκεψη, θα έδωσε κάποια άτυπη παράταση για το νέο γύρο διαπραγματεύσεων, και το λογικό είναι ότι αυτός θα πρέπει να κλείσει σύντομα. Ειδάλλως, θα υπάρξει οικονομική επιβάρυνση της σύμβασης, την οποία κάποιος θα πρέπει να επωμιστεί.

Σύμφωνα πάντως με πηγές στη Λευκωσία που επικαλείται η «Καθημερινή της Κύπρου», οι διαβουλεύσεις των εμπλεκόμενων πλευρών θα συνεχιστούν σήμερα, μέσω τηλεδιάσκεψης με στόχο να ολοκληρωθούν το συντομότερο δυνατόν.

Σύμφωνα με άλλες πληροφορίες από κυπριακά μέσα, η Nexans συμφώνησε να λάβει την τελική εντολή από την ελληνική πλευρά για για να συνεχίσει την παραγωγή του καλωδίου, (Full Notice To Proceed) έως τις 19 Σεπτεμβρίου. Αν αυτό ισχύει, οι ρυθμιστικές εκκρεμότητες θα πρέπει να έχουν κλείσει μέχρι τη μεθεπόμενη Πέμπτη.

Αδιευκρίνιστο παραμένει πάντως μετά τη χθεσινή σύσκεψη, τι τύχη είχε η καταρχήν συμφωνία της περασμένης εβδομάδας, που δεν τηρήθηκε, να ανακτήσει ο ΑΔΜΗΕ κατά τη φάση κατασκευής του έργου, συνολικά 125 εκατ ευρώ (25 εκατ) ευρώ, μέσω των λογαριασμών των κυπρίων καταναλωτών, οι οποίοι θα επιδοτηθούν ισόποσα από τη Λευκωσία μέσω του Ταμείου Ρύπων. Οπως και ότι το έργο θα έχει εγγυημένη απόδοση 8,3%.

Ούτε και είναι σαφές αν στο σενάριο εξεύρεσης κοινής συνισταμένης, το θέμα θα οδηγηθεί απευθείας στο υπουργικό Συμβούλιο για τη λήψη της τελικής πολιτικής απόφασης ή όπως γράφει η «Καθημερινή της Κύπρου» θα απαιτηθεί περισσότερος χρόνος για νομική μελέτη της όποιας απόφασης ληφθεί.

Η στάση της Αθήνας

Στην ουσία, Αθήνα και Λευκωσία ξεκινούν σε πολιτικό και τεχνικό επίπεδο ένα νέο γύρο συζητήσεων, όπου σύμφωνα με χθεσινά πρωινά κυπριακά δημοσιεύματα, τα οποία δεν έχουν επιβεβαιωθεί, η κυπριακή πλευρά θέτει νέα θέματα στο τραπέζι, όπως έγραφε ο «Πολίτης». Από το ενδεχόμενο υποβολής αιτήματος προς τη Κομισιόν (εκπρόσωπος της οποίας συμμετείχε στη σύσκεψη), για επιπλέον επιδοτήσεις ύψους μέχρι και 200 εκατ. ευρώ, μέχρι και αλλαγές στη κατεύθυνση του καλωδίου, ώστε να παρακαμφθούν τυχόν αντιδράσεις του τουρκικού παράγοντα, που κάνει ό,τι μπορεί για να παγιωθεί το τουρκολυβικό μνημόνιο.

Δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι η ελληνική πλευρά, η οποία έχει τις τελευταίες μέρες ξεκαθαρίσει ότι απαιτεί να τηρηθούν τα συμφωνηθέντα, δια στόματος Μητσοτάκη στη ΔΕΘ, αλλά και του Θ.Σκυλακάκη, είναι διατεθειμένη να προσθέσει στη συζήτηση και νέα θέματα.

Σύμφωνα μάλιστα με πληροφορίες που επικαλούνται κυπριακά μέσα, η ελληνική πλευρά φαίνεται να ζήτησε απαντήσεις για τη συμμετοχή της Λευκωσίας στο ηλεκτρικό καλώδιο χωρίς να λάβει ξεκάθαρη τοποθέτηση.

Τα πολλά αναπάντητα ερωτήματα συνδέονται με την κοινή απαίτηση, σύμφωνα με πληροφορίες, από τους Κυρ. Μητσοτάκη και Ν. Χριστοδουλίδη, να μην υπάρξει η παραμικρή διαρροή, κίνηση που δείχνει και την ανησυχία μη τυχόν οι όποιες δηλώσεις δυναμιτίσουν την ύστατη αυτή προσπάθεια που καταβάλλεται για να βρεθεί η χρυσή τομή.

Σημειωτέον ότι η σύσκεψη έγινε στον απόηχο μιας ακόμη δήλωσης από πλευράς των ΗΠΑ για τη στρατηγική σημασία της διασύνδεσης και της ευκαιρίας που δεν πρέπει να χάσει η Λευκωσία. Επαναλαμβάνοντας τα όσα είχε πει από τη ΔΕΘ, χθες η αμερικανίδα πρέσβειρα στην Κύπρο, Τζούλι Φίσερ, ανέφερε ότι η ηλεκτρική διασύνδεση αποτελεί σημαντική ευκαιρία για την Κύπρο, για τον εφοδιασμό της με ηλεκτρική ενέργεια και για να μπει τέλος στην ενεργειακή της απομόνωση.

Νέος γύρος ερευνών

Σε ένα άλλο κεφάλαιο που άπτεται της διασύνδεσης, εδώ και μερικές μέρες, το ιταλικό σκάφος Ievoli Relume, που το καλοκαίρι είχε παρεμποδιστεί από τουρκικά πολεμικά, όταν έκανε έρευνες βυθού στα νότια της Κάσου, με το επιχείρημα ότι πλέει εκτός των ελληνικών χωρικών υδάτων, διεξάγει νέες έρευνες στο Καρπάθιο Πέλαγος. Αφορούν περιοχές εντός των 6 ναυτικών μιλίων,  εντός δηλαδή των ελληνικών χωρικών υδάτων νοτίως της Κάσου και της Καρπάθου.

Η υπαρκτή γεωπολιτική πτυχή της υπόθεσης είναι κάτι που «χρησιμοποιείται» αρκετά στο πλαίσιο της ελληνο-κυπριακής διαπραγμάτευσης, ωστόσο η Αθήνα έχει ξεκαθαρίσει στη Λευκωσία ότι θα συζητηθεί σε ένα μεταγενέστερο στάδιο, αφού πρώτα κλείσει το οικονομικό σκέλος.