Οι τρεις εκλογικές αναμετρήσεις που θα καθορίσουν το ενεργειακό παιχνίδι το 2024

Εκτός από τα πολεμικά μέτωπα που μαίνονται στην Ουκρανία και τη Γάζα και την αναταραχή στην Ερυθρά Θάλασσα από τις επιθέσεις των Χούθι, καταλυτικό ρόλο στην παγκόσμια αγορά ενέργειας αναμένεται να παίξουν τρεις εκλογικές αναμετρήσεις του 2024: σε ΗΠΑ, Ρωσία και Βενεζουέλα.

Οι αγορές παρακολουθούν με αγωνία τις αναμετρήσεις στις ΗΠΑ, σταθμίζοντας τις πιθανότητες επανεκλογής του Ντόναλντ Τραμπ, στη Βενεζουέλα, όπου ο Μαδούρο προσπαθεί να εμποδίσει τη συμμετοχή της αντιπολίτευσης στις εκλογές του 2024 και στη Ρωσία, με τον Πούτιν -ήδη στην εξουσία από το 1999–  να ετοιμάζεται για μία ακόμα θητεία χάρη στις συνταγματικές τροποποιήσεις.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες - 5 Νοεμβρίου 2024

Υπήρξε μια σημαντική αλλαγή στην ενεργειακή πολιτική των ΗΠΑ υπό την κυβέρνηση Μπάιντεν , με μια αξιοσημείωτη απουσία έμφασης στην ενεργειακή ασφάλεια. Αναλυτές εκτιμούν ότι αυτή η μετατόπιση αποδεικνύεται από την έλλειψη ενός αξιωματούχου σε επίπεδο υπουργικού συμβουλίου που να καθοδηγεί τις διεθνείς ενεργειακές πολιτικές και την υποβάθμιση του ρόλου της ενεργειακής ασφάλειας στην εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ.

Η κυβέρνηση Μπάιντεν έχει επίσης αποσυρθεί από έργα που σχετίζονται με έργα ορυκτών καυσίμων στο εξωτερικό.  Ο τομέας των ορυκτών καυσίμων εξακολουθεί να κυριαρχεί στην εγχώρια και παγκόσμια κατανάλωση ενέργειας.

Κι ενώ η διεθνής ενεργειακή πολιτική δεν είναι στο ψηφοδέλτιο στις αμερικανικές εκλογές του 2024, το εκλογικό αποτέλεσμα θα επηρεάσει βαθιά τον ρόλο των ΗΠΑ στις διεθνείς ενεργειακές εξελίξεις. Οι τρέχουσες ενεργειακές πολιτικές των ΗΠΑ έχουν καθορίσει νέους κανόνες αμερικανικής δέσμευσης στη διεθνή σκηνή. Παρά το γεγονός ότι αυτοί οι νέοι κανόνες έτυχαν ελάχιστης προσοχής στο εσωτερικό της χώρας, είχαν τεράστιο αντίκτυπο στη δραστηριότητα των ΗΠΑ στο εξωτερικό.

Ενδεικτικό είναι ότι στη Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας του Οκτωβρίου 2022 , δεν υπάρχει ειδικό κεφάλαιο για την ενεργειακή ασφάλεια.

Η Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ αναφέρει την «ενέργεια» 50 φορές αλλά περισσότερες από τις μισές φορές σε συνδυασμό με «καθαρή ενέργεια», «ανανεώσιμες πηγές ενέργειας» ή «ενεργειακή μετάβαση». Όλες οι αναφορές για ορυκτά καύσιμα στη στρατηγική είναι αρνητικές, ενώ δεν υπάρχε ούτε μία αναφορά στο φυσικό αέριο.

Ο Λευκός Οίκος έχει μετατρέψει την ενεργειακή πολιτική σε υποσύνολο της κλιματικής πολιτικής. 

Ως μέρος της προσπάθειάς της για μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα, η κυβέρνηση Μπάιντεν εξέδωσε στα τέλη του 2021 οδηγίες σε όλες τις κρατικές υπηρεσίες των ΗΠΑ να απέχουν από τη χρηματοδότηση, την προώθηση, τη συζήτηση, την παροχή συμβουλών ή ακόμη και την προσφορά τεχνικής βοήθειας σχετικά με την παραγωγή ή το εμπόριο ορυκτών καυσίμων. Ως εκ τούτου, το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ έστειλε τηλεγράφημα σε όλες τις πρεσβείες των ΗΠΑ στο εξωτερικό, δίνοντάς τους εντολή να απόσχουν να συζητήσουν για τα ορυκτά καύσιμα με ομολόγους τους στο εξωτερικό. 

Επιπλέον, τον Δεκέμβριο του 2021, η κυβέρνηση ανακοίνωσε επίσημα το τέλος της αμερικανικής δημόσιας χρηματοδότησης για έργα στο εξωτερικό που παράγουν ή μεταφέρουν ορυκτά καύσιμα. 

Αυτές οι πολιτικές απαγορεύσεις επεκτάθηκαν και στο φυσικό αέριο, πέρνοντας αποστάσεις από τις πολιτικές Ομπάμα, ο οποίος αντιμετώπισε το φυσικό αέριο διαφορετικά από τον άνθρακα και το πετρέλαιο και προώθησε έργα φυσικού αερίου. 

Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι ο Λευκός Οίκος επί Ομπάμα υπερασπίστηκε νέα έργα προμήθειας φυσικού αερίου, όπως ο Νότιος Διάδρομος Φυσικού Αερίου που παραδίδει αέριο από την Κασπία στην Ευρώπη, προκειμένου να μειωθεί η εξάρτηση της Ευρώπης από τις προμήθειες ρωσικού φυσικού αερίου και να βελτιωθεί έτσι η ενεργειακή ασφάλεια των συμμάχων των ΗΠΑ.

Ρωσία: 15-17 Μαρτίου 2024

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν απέσυρε όλα τα εμπόδια για την προεδρική του υποψηφιότητα τον Μάρτιο του επόμενου έτους. Για το σκοπό αυτό, ο βασικός επικριτής του Κρεμλίνου, Αλεξέι Ναβάλνι, είναι φυλακισμένος και ουδείς γνωρίζει πού βρίσκεται τώρα.

Ο Ναβάλνι, ο οποίος εκτίει ποινή φυλάκισης στη φυλακή 1K-6 έξω από τη Μόσχα, δεν εμφανίστηκε σε καμία προγραμματισμένη ακροαματική διαδικασία για τον Δεκέμβριο, σύμφωνα με τους The Moscow Times, και οι δικηγόροι του δεν τον έχουν δει από τις 5 Δεκεμβρίου. 

Τον Αύγουστο, ο Ναβάλνι καταδικάστηκε σε 19 χρόνια φυλάκιση με την κατηγορία του «εξτρεμισμού».

Η Ρωσία το 2024 θα εγκαινιάσει αναμφίβολα μια άλλη νίκη για τον Πούτιν, αλλά οι φίλοι και οι πιστοί του αλλάζουν, και αυτό σημαίνει μια αναδιανομή των περιουσιακών στοιχείων και μια χώρα η οποία δεν δέχεται νέες επενδύσεις. Η νίκη του, φυσικά, δεν θα σοκάρει την αγορά ούτε θα έχει μεγάλο αντίκτυπο στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, οι οποίες έχουν υπολογίσει εδώ και πολύ καιρό κάθε ασφάλιστρο Πούτιν που πρέπει να έχει. Ωστόσο, μια ήττα για τον Πούτιν θα ταράξει τις αγορές λόγω της τεράστιας αβεβαιότητας που θα προκαλούσε. 

Ο 71χρονος Πούτιν δεν φαίνεται να έχει αποδυναμωθεί σημαντικά από την αποτυχημένη ανταρσία του Βάγκνερ στις αρχές του έτους. Η αντεπίθεση της Ουκρανίας έχει δείξει σημάδια στασιμότητας. Και ενώ η οικονομία μπορεί να μην είναι σταθερή λόγω της πολεμικής προσπάθειας, η μηχανή προπαγάνδας εργάζεται δυναμικά και προωθεί ένα διαφορετικό αφήγημα, το οποίο φαίνεται να λειτουργεί. Και οι περισσότεροι αναλυτές ετοιμάζονται για μια τυπική διαδικασία που θα επικυρώσει την παντοκρατορία του Πούτιν.  

Για το πετρέλαιο, αυτό θα σημάνει περισσότερα από το τρέχον status quo του πολέμου στην Ουκρανία και τις κυρώσεις και τα ανώτατα όρια τιμών της Δύσης, που απλώς θα γίνουν ο κανόνας. 

Βενεζουέλα – (προγραμματισμένες για το 2024) 

Ο πρόεδρος της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο κατέληξε σε συμφωνία με την Ουάσιγκτον για προσωρινή χαλάρωση των κυρώσεων στο πετρέλαιο της Βενεζουέλας. Η συμφωνία ήταν για ελεύθερες και δίκαιες εκλογές και ότι δεν θα επιχειρούσε να εμποδίσει τη συμμετοχή της αντιπολίτευσης. 

Η πρώτη του κίνηση ήταν να εκδώσει εντάλματα σύλληψης για κάποια στελέχη της αντιπολίτευσης, συμπεριλαμβανομένου του πρώην αρχηγού της Εθνοσυνέλευσης Χουάν Γκουαϊδό και στελεχών της υποψήφιας για την προεδρία της αντιπολίτευσης Μαρία Κορίνα Ματσάντο. 

Αυτό συνέπεσε με τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος για την προσάρτηση του Essequibo, της πλούσιας σε πετρέλαιο περιοχής της Γουιάνας, που αποτελεί περίπου τα δύο τρίτα της επικράτειας της χώρας. Ενώ η Γουιάνα και η Βενεζουέλα διεξήγαγαν συνομιλίες έκτοτε και ορκίστηκαν να απόσχουν από μια στρατιωτική σύγκρουση για το θέμα, αναλυτές εκτιμούν ότι πρόκειται για είναι παιχνίδι που έχει σχεδιαστεί για να παρακάμψει τις εκλογές κλιμακώνοντας τα πράγματα σε επίπεδο που θα του επέτρεπε να δηλώσει κατάσταση έκτακτης ανάγκης. 

Έτσι κάτω από την πίεση ενός «διεθνούς επεισοδίου», ο Μαδούρο θα βρει τη νομιμότητα που χρειάζεται για να κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης και να ακυρώσει τις εκλογές του 2024 ή τουλάχιστον να τις αναβάλει επ' αόριστον. 

Αυτό θα μπορούσε να εξελιχθεί σε κουτί της Πανδώρας με γεωπολιτικές συνέπειες, επειδή ο Μαδούρο χρησιμοποιείται συχνά ως μαριονέτα για κινεζικούς και ιρανικούς σκοπούς. 

Όπως σημείωσε ο ιστορικός  Gregory Copley  για το Oilprice.com νωρίτερα τον Δεκέμβριο, η Κίνα και το Ιράν συνεργάζονται με τον Μαδούρο για να κλιμακώσουν την κρίση στη Γουιάνα ως τρόπο να αναγκάσουν την Ουάσιγκτον να αποσύρει τις δυνάμεις της.