Με υποστήριξη από ΥΠΕΝ, ΡΑΕ, Αίγυπτο και Βουλγαρία, η παρουσίαση του GREGY στις Βρυξέλλες για την ένταξή του στη λίστα των PCI/PMI
Την πλήρη ελληνική υποστήριξη για την διασύνδεση με την Αίγυπτο συγκεντρώνει το καλώδιο GREGY του ομίλου Κοπελούζου, όπως προκύπτει και από τη παρουσίαση που έγινε την Παρασκευή στις Βρυξέλλες για τα υπό ένταξη έργα στην λίστα των ευρωπαικών PCIs/PMIs της προσεχούς διετίας. Το καλώδιο Ελλάδας - Αιγύπτου, μήκους 950 χλμ και προυπολογισμού 3,5 δισ. ευρώ για τη μεταφορά «πράσινης» ενέργειας στην Ευρώπη, συγκέντρωσε την υποστήριξη των παριστάμενων εκπροσώπων του ΥΠΕΝ και της ΡΑΕ, καθώς επίσης και των υπ. Ηλεκτρισμού της Αιγύπρου, και Ενέργειας της Βουλγαρίας. Σε αντίθεση με το ανταγωνιστικό GAP της Eunice, έγινε σαφές κατά την σχετική παρουσίαση των προτάσεων των χωρών -μέλων, ότι η Ελλάδα προκρίνει το GREGY για τη διασύνδεση με την Αίγυπτο.
Η εκδήλωση της Παρασκευής αφορούσε την παρουσίαση ενώπιον της DG Energy εκατοντάδων υποψηφίων έργων απ’ όλη την Ευρώπη, μεταξύ των οποίων και αρκετά ελληνικά, όπως είχε γράψει το Energypress, και τους λόγους για τους οποίους διεκδικούν να ενταχθούν στην λίστα των PCIs/PMIs
Ενα από τα βασικά θέματα που αξιολογεί η Κομισιόν, είναι η υποστήριξη που έχουν, τόσο από τα αρμόδια υπουργεία και από τη ρυθμιστική αρχή κάθε χώρας, όσο και από τα εμπλεκόμενα κράτη, το κάθε ένα από τα προς ένταξη έργα στην λίστα PCIs/PMIs. Στην περίπτωση του GREGY, το λόγο ενώπιον της DG Energy, προκειμένου να υποστηρίξουν την αναγκαιότητά του, έλαβαν τόσο οι εκπρόσωποι του ΥΠΕΝ και της ΡΑΕ, όσο και εκείνοι της Αιγύπτου και της Βουλγαρίας, ως οι δύο άμεσα εμπλεκόμενες χώρες.
Η μεν Αίγυπτος, καθώς το καλώδιο θα ξεκινάει από τη βορειοαφρικανική χώρα, της οποίας και θα μεταφέρει στην ΕΕ πράσινη ενέργεια. Η δε, Βουλγαρία, καθώς το GREGY έχει λάβει εδώ και πολλούς μήνες επιστολή υποστήριξης από την κυβέρνηση της Σόφιας, με το σκεπτικό ότι μέσω του καλωδίου, θα εξάγεται στην γείτονα πολύτιμη «πράσινη» ενέργεια, προερχόμενη από την Αίγυπτο. Η επιστολή είχε υποβληθεί τον Δεκέμβριο του 2022 στην Κομισιόν, συνοδεύοντας την αίτηση ένταξης του έργου στην λίστα των υπό εξέταση projects.
Η επόμενη φάση αφορά την αξιολόγηση όλων των προς ένταξη στον κατάλογο έργων, μέσα στον Ιούνιο του 2023 αναμένεται να ανακοινωθεί το short list, ενώ ο τελικός κατάλογος πρόκειται να δημοσιοποιηθεί περί τα τέλη της χρονιάς. Σημειώνεται ότι η ισχύς του 1ου Ενωσιακού Καταλόγου με τα εγκεκριμένα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος και Έργα Αμοιβαίου Ενδιαφέροντος ξεκινά από τις αρχές του 2024.
Το GREGY προβλέπει την ανάπτυξη μέχρι το 2035 στην Αίγυπτο αιολικών και φωτοβολταικών, συνολικής ισχύος 61 GW, μέρος της οποίας θα εξάγεται μέσω Ελλάδας προς την Ευρώπη. Το έργο, στο οποίο έχουν δηλώσει συμμετοχή τόσο ο ΑΔΜΗΕ, όσο και ο αντίστοιχος Διαχειριστής της Αιγύπτου, προβλέπει την πόντιση υποθαλάσσιου καλωδίου μήκους 950 χλμ, με χωρητικότητα σε πρώτη φάση 3.000 MW και θα είναι αμφίδρομης ικανότητας. Η διασύνδεση της Αιγύπτου με την Αττική θα γίνεται σε δύο σημεία - προς αποφυγή της τοπικής υπερφόρτωσης δικτύου - δίχως ενδιάμεσους σταθμούς για τεχνικούς, οικονομικούς και περιβαλλοντικούς λόγους. Το project έχει ενταχθεί στο 10ετές Σχέδιο Ανάπτυξης (TYNDP 2022) του Entso-e και έχει ήδη προσελκύσει το ενδιαφέρον αρκετών μεγάλων ελληνικών και ξένων χρηματοδοτικών οργανισμών.
Στο έργο είχε αναφερθεί τον Μάρτιο, μιλώντας στον Σκαι και ο αιγύπτιος ΥΠΕΞ Σάμεχ Σούκρι, ο οποίος είχε βρεθεί στην Αθήνα προσκεκλημένος του ομολόγου του Νίκου Δένδια, κάνοντας λόγο για μια διασύνδεση που θα αποτελέσει «καταλύτη» στην αντιμετώπιση των ζητημάτων ενεργειακής ασφάλειας σε Ελλάδα και Ευρώπη.
Το έτερο έργο, αυτό του Greece Africa Power Interconnector (GAP), της Eunice Group, προβλέπει τη διασύνδεση της Αιγύπτου με την Κρήτη, δηλαδή μια συντομότερη διαδρομή από την περιοχή Mersa Matruh μέχρι τον Αθερινόλακκο Λασιθίου, με πόντιση καλωδίου 450 χιλιομέτρων.
Τον Μάρτιο ωστόσο ο ΑΔΜΗΕ έβαλε «πάγο» στα σχέδια της Eunice. Της διαμήνυσε ότι το σύστημα της Κρήτης είναι κορεσμένο. Δηλαδή ότι με τα καλώδια Κρήτη – Πελοπόννησος και Κρήτη – Αττική του Διαχειριστή, καθώς και με το καλώδιο Κύπρος - Κρήτη της κοινοπραξίας EuroAsia Interconnector, εξαντλείται η δυνατότητα του συστήματος του νησιού να υποδεχθεί νέες ηλεκτρικές διασυνδέσεις. Και ακριβώς επειδή το σύστημα του νησιού είναι, λόγω μεγέθους, ασθενές, συγκριτικά με τα αντίστοιχα ηπειρωτικά, δεν είναι τεχνικά σε θέση να υποστηρίξει μεγάλες διασυνδέσεις με πολλαπλά συστήματα, όπως είχε μεταφέρει τότε στην Eunice, ο Διαχειριστής.