Τι δείχνουν τα στοιχεία για την εξέλιξη του ενεργειακού μίγματος κατά τον τελευταίο μήνα στην Ελλάδα

Σε αυτό το άρθρο παρουσιάζεται ανάλυση των πραγματικών δεδομένων της Ευρωπαϊκής αγοράς, όπως συλλέγονται στην πλατφόρμα DIEM του ΕΜΠ. Σκοπός του άρθρου είναι να συμβάλλει στη συζήτηση σχετικά με το ενεργειακό μίγμα της ηλεκτροπαραγωγής της χώρας μας σε σύγκριση με το ενεργειακό μίγμα άλλων Ευρωπαϊκών χωρών, καθώς και αναφορικά με την επίδρασή του στις τιμές της αγοράς ηλεκτρισμού. 

Στο Σχήμα 1 βλέπουμε τη συμμετοχή των διαφόρων πηγών ενέργειας στην ημερήσια παραγωγή. Οι τιμές αντιπροσωπεύουν τον μέσο όρο κάθε μήνα. Στο κυκλικό διάγραμμα απεικονίζεται το μέσο ποσοστό συμμετοχής σε αυτό το διάστημα.

Σχήμα 1. Μέση συμμετοχή των διαφόρων πηγών ενέργειας στην ημερήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, και τιμές DAM

Παρατηρούμε ενδεικτικά ότι το φυσικό αέριο συμμετέχει με ποσοστό 49.3%, η αιολική παραγωγή κατά 20.4%, ο λιγνίτης κατά 11.6%, τα υδροηλεκτρικά κατά 9% και τα φωτοβολταικά κατά 8.5%.

Ενδιαφέρον έχει να δούμε πώς έχει μεταβληθεί το ενεργειακό μίγμα και ιδιαίτερα πώς έχει επηρεασθεί τον τελευταίο μήνα λόγω της αύξησης των τιμών των καυσίμων εξαιτίας της εισβολής στην Ουκρανία. Παρατηρούμε ότι η συμβολή του ΦΑ, μετά από μια μείωση τους πρώτους μήνες του έτους στα 2235 MW, βρίσκεται και πάλι σε υψηλά επίπεδα στα 2982 MW, ενώ παρατηρείται μια αύξηση του λιγνίτη στο ίδιο διάστημα από 630 ΜW το Φεβρουάριο σε 1050 MW το Μάρτιο. Ας σημειωθεί ότι η συνολική εγκατεστημένη ισχύς των  λιγνιτικών μονάδων σε λειτουργία είναι 2100 MW.    

Μια καλλίτερη εικόνα δίνεται από το ποσοστό συμμετοχής των διαφόρων πηγών στο ενεργειακό μίγμα παραγωγής. Στο Σχήμα 2 φαίνεται η διείσδυση των 3 επικρατέστερων πηγών εκφρασμένη σε ποσοστό της συνολικής παραγωγής από την αρχή του 2021.  

Σχήμα 2. Ποσοστό συμμετοχής των διαφόρων πηγών στο μίγμα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, και τιμές DAM

Είναι προφανές ότι το ΦΑ κατέχει δεσπόζουσα θέση στο ενεργειακό μίγμα της ηλεκτροπαραγωγής και έχει ενδιαφέρον να το συγκρίνουμε με το ποσοστό συμμετοχής του ΦΑ σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες. Στο Σχήμα 3, φαίνεται το ποσοστό διείσδυσης του Φυσικού αερίου στο μίγμα παραγωγής της Ελλάδας, Γερμανίας, Ιταλίας, Βουλγαρίας και Ουγγαρίας. 

Σχήμα 3. Εξέλιξη του ποσοστού διείσδυσης του φυσικού αερίου στο μίγμα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας διαφόρων χωρών

Παρατηρούμε ότι η συμμετοχή του ΦΑ στην Ελλάδα είναι υψηλότερη από όλες τις χώρες, σταθερά πάνω από 30% τον τελευταίο χρόνο, ενώ φτάνει κοντά στο 50% τους φθινοπωρινούς μήνες, όπως και τον τρέχοντα μήνα. Δεύτερη με επίσης υψηλά ποσοστά συμμετοχής είναι η Ιταλία, ενώ ακολουθούν χαμηλότερα η Ουγγαρία και αρκετά χαμηλότερα η Γερμανία και η Βουλγαρία. Είναι φυσικό λοιπόν οι όποιες μεταβολές των τιμών του ΦΑ να επιβαρύνουν και τις τιμές ηλεκτρισμού, αν και όπως συζητήσαμε στο προηγούμενο άρθρο μας (Ανάλυση: Περί της συσχέτισης των τιμών στις αγορές φυσικού αερίου και ηλεκτρισμού - Η διαχείριση ρίσκων από μεγάλους καταναλωτές και προμηθευτές (energypress.gr), η σχέση αυτή είναι πολύ πιο περίπλοκη γιατί επηρεάζεται από το συνολικό ενεργειακό μίγμα και διαμορφώνεται εκτός από τις τιμές spot του ΦΑ  και από τις τιμές μελλοντικής παράδοσης (futures).

Στο Σχήμα 4 συγκρίνονται οι τιμές ηλεκτρισμού DAM για αυτές τις χώρες με τις spot τιμές TTF του ΦΑ. 

Σχήμα 4. Τιμές DAM στις διάφορες χώρες και τιμές φυσικού αερίου (TTF)

Τέλος ενδιαφέρον έχει να συγκρίνουμε την επίδραση της συμμετοχής των ΑΠΕ στις τιμές επόμενης μέρας.  Παρατηρούμε σαφώς την αρνητική συσχέτιση των τιμών με την παραγωγή των αιολικών, αν και όχι τόσο έντονη όσο είχαμε παρατηρήσει στο αντίστοιχο διάγραμμα της Γερμανίας στο προηγούμενο άρθρο μας. 

Σχήμα 5. Τιμές DAM και αιολική παραγωγή στην Ελλάδα.

- Νίκος Χατζηαργυρίου, Αρης Δημέας, Γιώργος Πεπόνης