Γαλλική προεδρία: Τι λέει το κείμενο εργασίας για την ενεργειακή κρίση και την ανάγκη αλλαγών στο μοντέλο λειτουργίας της αγοράς

Η χωρίς προηγούμενο ενεργειακή κρίση θέτει εν αμφιβόλω την δυνατότητα όλων των καταναλωτών να έχουν πρόσβαση στην ενέργεια σε λογικές τιμές, θέτει σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα της απανθρακοποίησης των ευρωπαϊκών οικονομικών μέσω του εξηλεκτρισμού της κατανάλωσης και δικαιολογεί την επανεξέταση της επάρκειας της τομεακής ρύθμισης της αγοράς και των στόχων της ενεργειακής ένωσης. Αυτό τονίζει το κείμενο της Γαλλικής προεδρίας που διανεμήθηκε προς τα κράτη μέλη στο πρόσφατο συμβούλιο υπουργών ενέργειας σε σχέση με την ενεργειακή κρίση. Με το κείμενο αυτό, η Γαλλική προεδρία επαναφέρει στο τραπέζι του διαλόγου τις προτάσεις της για αλλαγές στο μοντέλο λειτουργίας της αγοράς, με στόχο τη μείωση των τιμών και τον περιορισμό των συνεπειών της ενεργειακής κρίσης. 

Όπως επισημαίνει η γαλλική προεδρία, οι υψηλές τιμές ενέργειας είναι πολύ πιθανό να επιμείνουν τα επόμενα χρόνια εξαιτίας της χρήσης μονάδων φυσικού αερίου, ως οριακές μονάδες καθώς επίσης και εξαιτίας της αναμενόμενης αύξησης στην τιμή των δικαιωμάτων εκπομπής άνθρακα. 

Τι υποστηρίζει εν πολλοίς η Γαλλική προεδρία;

Το παρόν μοντέλο αγοράς στηρίζεται στις βραχυπρόθεσμες τιμές που διαμορφώνουν οι θερμικές μονάδες ( μονάδες συνδυασμένου κύκλου CCGT) που θα είναι σίγουρα οι οριακές μονάδες παραγωγής  στη όλη τη διάρκεια της πράσινες μετάβασης, δηλαδή μονάδες χαμηλού CAPEX και υψηλού OPEX. Οι μονάδες αυτές θα προσφέρουν στο σύστημα την απαιτούμενη ευελιξία λόγω της αυξανόμενης διείσδυσης των ΑΠΕ, που όμως χαρακτηρίζονται από υψηλή στοχαστικότητα.

Η πράσινη μετάβαση απαιτεί μονάδες μηδενικού αποτυπώματος άνθρακα, επενδύσεις υψηλού CAPEX και χαμηλού OPEX. Οι  μονάδες αυτές παρόλο θα αποτελούν  το μεγαλύτερο ποσοστό στο μείγμα παραγωγής τα επόμενα χρόνια με πολύ χαμηλό μεταβλητό κόστος με σημερινό μοντέλο αγοράς δεν θα επιτρέψουν οι τιμές του καταναλωτή να αντανακλούν την σημαντική αλλαγή στο μείγμα, δηλαδή με άλλα λόγια ο καταναλωτής δεν θα δει το όφελος της πράσινης μετάβασης, μια και οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας θα διαμορφώνονται σε πολύ υψηλά επίπεδα από τις οριακές μονάδες φ.α.

Επίσης, η Γαλλική προεδρία τονίζει ότι υπονομεύεται η ίδια η πράσινη μετάβαση που στηρίζεται στην αντικατάσταση της θερμικής ενέργειας στη βιομηχανία, τα κτίρια και τις μεταφορές με τη χρήση ηλεκτρικής ενέργειας (electricification). Καμία επιχείρηση δεν θα προβαίνει σε υψηλού κόστους επενδύσεις για χρήση ηλεκτρικής ενέργειας εάν οι τιμές της είναι πολύ υψηλές.  

Η Γαλλική πρόταση λοιπόν καταλήγει ότι θα πρέπει :

1. To σημερινό μοντέλο να διατηρηθεί μόνο για τις  τεχνολογίες που θα δίνουν την αναγκαία ευελιξία στο σύστημα, δηλαδή οι τιμές αποζημίωσης τους θα καθορίζονται βάσει του οριακού κόστους ενώ
2. Οι τεχνολογίες μηδενικού αποτυπώματος θα συνάπτουν μακροχρόνιες συμβάσεις υποχρεωτικά, ώστε να εξασφαλίζουν χρηματοδότηση και ταυτόχρονα ο καταναλωτής να τύχει του χαμηλού μεταβλητού κόστους τους.