Από το Τατόι τα πρώτα έργα υπογειοποίησης του εναέριου δικτύου του ΔΕΔΔΗΕ - "Αυτοψία" Σκρέκα και Μάνου - Ποιές περιοχές ακολουθούν
(upd12:15) Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας, και ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΔΕΔΔΗΕ, Τάσος Μάνος, επισκέφθηκαν σήμερα την περιοχή του Τατοΐου, προκειμένου να επιβλέψουν τα πρώτα έργα υπογειοποίησης του ηλεκτρικού δικτύου Μέσης Τάσης, τα οποία ξεκίνησαν στις 23 Απριλίου, σχεδόν δύο μήνες πριν από την αρχικά προγραμματισμένη έναρξή τους.
Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του ΥΠΕΝ, οι εργασίες, με προϋπολογισμό 450.000 ευρώ, αφορούν στην κατάργηση εναέριου δικτύου Μέσης Τάσης, μήκους 3,4 χιλιομέτρων, και αντικατάστασής του από υπόγειο δίκτυο μήκους 4,3 χιλιομέτρων. Με την ολοκλήρωση των εργασιών, η οποία υπολογίζεται μέσα στον Ιούνιο, το εναέριο δίκτυο Μέσης Τάσης επί της Λεωφόρου Τατοΐου, από το ύψος της συμβολής της με την είσοδο των πρώην βασιλικών κτημάτων έως τη συμβολή της με την οδό Αγίου Αντωνίου στον Δήμο Αχαρνών, θα καταργηθεί και θα αντικατασταθεί από υπόγειο.
Το χρονοδιάγραμμα του έργου προβλέπει ότι οι εκσκαπτικές εργασίες στην περιοχή θα ολοκληρωθούν έως το τέλος Μαΐου, ενώ στη συνέχεια θα ακολουθήσουν εργασίες αποξήλωσης του εναέριου δικτύου.
Σύμφωνα με τον προγραμματισμό του ΔΕΔΔΗΕ, την τετραετία 2022-2025 θα υπογειωθούν 2.152 χιλιόμετρα εναέριου δικτύου, με τις σχετικές μελέτες αναφορικά με τις περιοχές στις οποίες θα δοθεί προτεραιότητα να έχουν ήδη ξεκινήσει.
Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας, δήλωσε: «Πιστοί στη δέσμευσή μας, βρισκόμαστε σήμερα στο Τατόι για να παρακολουθήσουμε τις εργασίες για το πρώτο έργο υπογειοποίησης εναέριων καλωδίων μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Είναι ένα έργο, το οποίο καταρχήν προστατεύει τον σημαντικότερο πνεύμονα πρασίνου, που έχει η Αττική, από έναν κίνδυνο πυρκαγιάς. Και, βέβαια, βοηθάμε στο να μετατραπεί αυτό το πολύ σπουδαίο έργο για την ελληνική οικονομία, τα ανάκτορα του Τατοΐου, σε μουσείο. Και συνεχίζουμε την υπογειοποίηση των εναέριων καλωδίων σε όλη την Ελλάδα. Εδώ έχουμε 3,4 χιλ. υπογειοποίησης καλωδίων, με έναν προϋπολογισμό 450.000 ευρώ. Τα επόμενα τέσσερα χρόνια, ο ΔΕΔΔΗΕ θα επενδύσει πάνω από 1,5 δισ. ευρώ στον εκσυγχρονισμό δικτύων μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, μέσης και χαμηλής τάσης, και βέβαια στην υπογειοποίηση των εναέριων καλωδίων, τα οποία φυσικά όλοι ζήσαμε με τη «Μήδεια» τι μπορεί να προκαλέσουν σε ολόκληρη την Ελλάδα. Από το Ταμείο Ανάκαμψης θα αξιοποιήσουμε πόρους οι οποίοι θα ξεπεράσουν τα 200 εκατ. ευρώ για τον εκσυγχρονισμό των δικτύων. Η απρόσκοπτη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας συμβάλλει συνολικά στον μετασχηματισμό του ενεργειακού κλάδου της χώρας. Προχωράμε σε πηγές ενέργειας, οι οποίες δεν παράγουν εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα και με αυτόν τον τρόπο προστατεύουμε το περιβάλλον, την ατμόσφαιρα, τη βιοποικιλότητα και θωρακίζουμε τη χώρα μας απέναντι στις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής».
Ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΔΕΔΔΗΕ, Τάσος Μάνος, δήλωσε: «Με αυτό το έργο επιτυγχάνουμε και προστασία του δάσους και προστασία ενάντια σε καιρικά φαινόμενα και φυσικά σημαντική βελτίωση των χρόνων συντήρησης και άρσης βλαβών. Ο ΔΕΔΔΗΕ, με προνοητικότητα, είχε ήδη από το 2020 δουλέψει στο κομμάτι των υπογειοποιήσεων των καλωδίων. Στην Ελλάδα τα υπόγεια καλώδια είναι μόλις το 11% του δικτύου, όταν στην Ευρώπη ο μέσος όρος είναι 50% και σε αναπτυγμένες ευρωπαϊκές χώρες κυμαίνονται σε ποσοστά 70% ή 80%. Άρα καταλαβαίνετε ότι το κενό που έχουμε να κλείσουμε είναι τεράστιο. Και το ποσό των 20 δισ. ευρώ που θα χρειάζεται με έναν πρόχειρο υπολογισμό είναι επίσης τεράστιο. Το 2021 θα έχουμε 40% αύξηση στις υπογειώσεις των καλωδίων και θα φτάσουμε στα 340 χιλιόμετρα. Για την περίοδο 2022-2025 θα κάνουμε πάνω από 2.150 χιλιόμετρα υπογειώσεις τα οποία θα χρηματοδοτηθούν στο μεγαλύτερο ποσοστό από τα 187 εκατ. ευρώ που έχουμε δεσμεύσει στο Ταμείο Ανάκαμψης, αλλά και σε άλλα προγράμματα ώστε να κλείνουμε το κενό με περίπου 600 χιλιόμετρα τον χρόνο. Το 30% του πλάνου αυτού θα γίνει στην Αττική που υπέφερε το προηγούμενο διάστημα και ένα 28% θα γίνει στα νησιά, στον τουριστικό πυλώνα της χώρας. Για τα έργα αυτά θα χρησιμοποιήσουμε τρία εργαλεία. Στις περιπτώσεις που μας επιτρέπει το θεσμικό πλαίσιο χρησιμοποιούμε ίδιους πόρους του ΔΕΔΔΗΕ, δευτερευόντως τις αιτήσεις για χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ και το Ταμείο Ανάκαμψης τις οποίες ετοιμάσαμε και εγκρίθηκαν και το πλάνο συγχρηματοδότησης 50%-50% με διάφορους δήμους ανά την Ελλάδα. Για την επιλογή των περιοχών έχει γίνει μελέτη που περιέχει 21 κριτήρια, με βάση τα οποία επιλέγονται εκείνες που έχουν τη μεγαλύτερη σημασία, όπως δασικές, περιοχές με μεγάλη πληθυσμιακή πυκνότητα, οικονομική σημασία και ούτω καθεξής».
Στο πρωινό του ρεπορτάζ το energypress έγραφε:
Ένα εξαιρετικά επικίνδυνο για την πρόκληση πυρκαγιών σημείο, το Τατόι, επέλεξε ο ΔΕΔΔΗΕ για να βάλει μπροστά το πρόγραμμα υπογειοποίησης τμήματος του εναέριου δικτύου του.
Το μικρό σκέλος, μήκους περίπου 3 χιλιομέτρων επί της Λεωφόρου Τατοΐου, από την είσοδο των πρώην βασιλικών κτημάτων έως την οδό Αγ. Αντωνίου στο Δ. Αχαρνών, το οποίο επισκέπτονται σήμερα το πρωί ο υπ. ΠΕΝ Κ.Σκρέκας και ο επικεφαλής της επιχείρησης Αν.Μάνος για να επιβλέψουν την έναρξη των εργασιών, δεν επελέγη τυχαία.
Βρίσκεται στην κορυφή της λίστας με τις πιο επικίνδυνες περιοχές στις οποίες πρέπει, κατά προτεραιότητα, να προχωρήσει η υπογειοποίηση των εναέριων καλωδίων, σύμφωνα με μελέτη που παρέλαβε πρόσφατα ο ΔΕΔΔΗΕ. Κι αυτό, καθώς αποτελούν μόνιμη εστία κινδύνου για την πρόκληση είτε πυρκαγιών καθώς τα καλώδια διέρχονται μέσα από υψηλή βλάστηση, είτε ζημιών και διακοπών ηλεκτροδότησης από ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως οι έντονες χιονοπτώσεις λόγω «Μήδειας» τον περασμένο Φεβρουάριο, όταν πολλές περιοχές της Αττικής υπέστησαν πολυήμερα μπλακ άουτ.
«Από τον Ιούνιο που μας έρχεται θα ξεκινήσουν οι μπουλντόζες σε περιοχές που θα είναι σε προτεραιότητα για να σκάβουμε και να υπογειοποιούμε καλώδια. Τέτοια είναι το Τατόι. Μία ακόμα από αυτές τις περιοχές θα είναι και το Πάρκο Τρίτση, όπου εκεί οι γραμμές μεταφοράς μέσης τάσης που διέρχονται μέσα από το Πάρκο είναι δύο χιλιόμετρα περίπου και ένα χιλιόμετρο είναι η χαμηλή τάση. Άρα, είναι γραμμές τις οποίες θα υπογειοποιήσουμε γρήγορα», είχε δηλώσει πρόσφατα ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κώστας Σκρέκας απαντώντας σε ερώτηση βουλευτού για το project του ΔΕΔΔΗΕ.
Ένα project που ξεκινά σήμερα σε τμήμα μήκους 3,1 χιλιομέτρων στο Τατόι, θα συνεχιστεί με το Πάρκο Τρίτση και εν συνεχεία θα συμπεριλάβει δασικές περιοχές από τις οποίες διέρχονται γραμμές μέσης τάσης, (δρυμός Πάρνηθας και βουνά Εύβοιας), οικισμούς και σημεία πόλεων, όπως για παράδειγμα η Βόρεια Αττική και σημεία στην Εύβοια, με πυκνή βλάστηση όπου το δίκτυο είναι ευάλωτο σε ακραία καιρικά φαινόμενα, (χιονοπτώσεις), καθώς επίσης σημεία με παραδοσιακούς και ελκυστικούς στον τουρισμό προορισμούς, όπως σε νησιά του Αιγαίου και του Ιονίου.
Τα διαθέσιμα κεφάλαια δεν είναι πολλά. Χαρακτηριστική είναι η αναφορά που έχει συμπεριληφθεί στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης που θα σταλεί σύντομα στις Βρυξέλλες, όπου για την υπογειοποίηση και θωράκιση του δικτύου διανομής ηλεκτρικής ενέργειας σε αστικές περιοχές έναντι ακραίων καιρικών φαινομένων, προβλέπεται επιδότηση ύψους 60 εκατ. ευρώ. Στόχος, όπως αναφέρει, το κείμενο του σχεδίου, να βελτιωθεί η ανθεκτικότητα του δικτύου, η ποιότητα ζωής και η τουριστική ανάπτυξη.
Τα ασύλληπτα κόστη
Είναι προφανές ότι η υπογειοποίηση του συνολικού μήκους των εναέριων καλωδίων του ΔΕΔΔΗΕ, δηλαδή και των περίπου 200.000 χιλιομέτρων (ένα πολύ μικρό τμήμα του δικτύου έχει ήδη υπογειοποιηθεί), ώστε να ξεμπερδέψουμε δια παντός με τον κίνδυνο των μπλακ άουτ, θα συνεπάγονταν ένα ασύλληπτο κόστος.
Σύμφωνα με υπολογισμούς, θα χρειαζόταν ένα μικρό ΕΣΠΑ, δηλαδή κονδύλια κοντά στα 18 δισ ευρώ, γεγονός που καθιστά εξαρχής το εγχείρημα ανέφικτο, καθώς θα μεταφραζόταν σε ένα ετήσιο κόστος 2 δισ ευρώ. Κεφάλαια, τα οποία θα έπρεπε να βρεθούν μέσω προϋπολογισμού, κυρίως όμως θα έπρεπε να τα επωμιστούν οι ίδιοι οι καταναλωτές, κάτι που θα ήταν άκρως απαγορευτικό.
Μικρά ωστόσο τμήματα του δικτύου, της τάξης των 2.000-3.000 χιλιομέτρων, εκεί όπου διαχρονικά παρατηρούνται τα μεγαλύτερα προβλήματα, θα μπορούσαν να υπογειοποιηθούν, παρ' ότι και εδώ το κόστος εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 200 εκατ ευρώ.
Σε αυτή την λογική εντάσσεται και η ανάθεση μελέτης στην οποία προχώρησε προ μηνών ο ΔΕΔΔΗΕ για περιοχές όπου τα ηλεκτρικά δίκτυα είναι άμεση ανάγκη να υπογειοποιηθούν κατά προτεραιότητα. Σήμερα η κατασκευή ενός χιλιομέτρου δικτύου μέσης τάσης στο εναέριο δίκτυο στοιχίζει 30.000 ευρώ. Αν αυτό γίνει υπόγειο, τότε το κόστος εκτινάσσεται στα 100.000 ευρώ. Αντίστοιχα στην χαμηλή τάση, το κόστος κατασκευής ενός χιλιομέτρου στο εναέριο δίκτυο κινείται στα 25.000 ευρώ. Αν αυτό υπογειοποιηθεί, τότε η τιμή εκτοξεύεται στα 70.000 ευρώ.
Τι σημαίνουν όλα τα παραπάνω; Ότι αν αφαιρέσουμε από τα 240.000 χλμ του ΔΕΔΔΗΕ, το περίπου 10% των δικτύων που είναι ήδη υπόγεια, τότε απομένουν 216.000 χλμ. Αν κανείς πολλαπλασίαζε τα 216.000 χλμ με ένα μέσο κόστος 85.000 ευρώ/ χλμ, με βάση την αναλογία των γραμμών μέσης και χαμηλής τάσης, τότε θα προέκυπτε ότι πανελλαδικά η υπογειοποίηση θα κόστιζε 18,3 δισ ευρώ.
Σε αυτή την εντελώς υποθετική άσκηση, τμήμα των κεφαλαίων θα μπορούσε να προέλθει από ευρωπαϊκά προγράμματα, ωστόσο το μόνο βέβαιο είναι ότι το μεγαλύτερο μέρος του κόστους θα έπρεπε να μετακυλιστεί στους καταναλωτές. Διαιρώντας τα 18 δισ. ευρώ με τα περίπου 7 εκατομμύρια ρολόγια της χώρας, προκύπτει στη δεκαετία ένα κόστος γύρω στα 2.600 ευρώ ανά πελάτη ή 260 ευρώ το χρόνο. Αν κατανεμηθεί το ποσό αυτό στους έξι διμηνιαίους λογαριασμούς ρεύματος, αναλογούν επιπλέον 40-45 ευρώ ανά λογαριασμό. Στην πράξη αυτό θα σήμαινε μια επιβάρυνση της τάξεως του 30% για κάθε καταναλωτή, δεδομένου ότι ο μέσος λογαριασμός σήμερα κινείται στα επίπεδα των 150 ευρώ το δίμηνο.


