Συνέδριο ΙΕΝΕ: Σε σταυροδρόμι τομών και ρήξεων η ενέργεια σήμερα στην Ελλάδα

Με τη συμμετοχή πλέον των 300 συνέδρων ξεκίνησαν  οι εργασίες του διήμερου εθνικού συνεδρίου για την ενέργεια, που διοργανώνει το ΙΕΝΕ. Η φετινή 16η διοργάνωση έχει ως αντικείμενο δύο συμβατές έννοιες, την Ενέργεια και την Ανάπτυξη, υπό τη σκιά της κρίσιμης οικονομικής συγκυρίας, που βιώνει η χώρα.

Στην εναρκτήρια ομιλία του συνεδρίου ο υφυπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Γιάννης Μανιάτης ανακοίνωσε ότι στο πρώτο 15θήμερο του Δεκεμβρίου θα προκηρυχθεί δημόσιος διεθνής διαγωνισμός για την ανάθεση εκμετάλλευσης του κοιτάσματος χρυσού-χαλκού Βάθης Γερακαρίου Κιλκίς. Η αξία των δυναμικά εκμεταλλεύσιμων αποθεμάτων υπολογίζεται σε 7 δισ. ευρώ. Παράλληλα, θα γίνει έρευνα από το ΙΓΜΕ για το γειτονικό κοίτασμα της Ποντοκερασιάς, αξίας 4 δισ. ευρώ. Ο κ. Μανιάτης διευκρίνισε ότι στόχος είναι η ανάθεση εκμετάλλευσης του συνόλου των βεβαιωμένων αποθεμάτων, με όρους καθετοποιημένης δραστηριότητας. Ανάλογες κινήσεις θα γίνουν και σε άλλους μεταλλευτικούς χώρους.

Εξάλλου, ο κ. Μανιάτης ανέφερε ότι σύντομα θα δημοσιοποιηθούν οι λεπτομέρειες για την πώληση συγκεκριμένων μονάδων της ΔΕΗ, σε συνδυασμό με ανταλλαγή ισχύος (swaps), ενώ προχωρούν, είπε, οι αποκρατικοποιήσεις της ΔΕΠΑ, του ΔΕΣΦΑ και της ΕΛ.ΠΕ. για να ακολουθήσει και η ΔΕΗ. Ακόμη, έκανε γνωστό ότι σύντομα θα ανακοινωθούν αποφάσεις για χρηματοδότηση των ΑΠΕ, ενώ χαρακτήρισε mega-project τη διασύνδεση των νησιών, εκτιμώμενου προϋπολογισμού 8-12 δισ. ευρώ.

Τον κ. Μανιάτη καλωσόρισε στο συνέδριο ο πρόεδρος του ΙΕΝΕ Γιάννης Δεσύπρης, ο οποίος υπογράμμισε ότι το πρωτόγνωρο σκηνικό που έχει διαμορφωθεί για την Ελλάδα, η νέα οικονομική πραγματικότητα, απαιτεί την εφαρμογή θεσμικών, σε ό,τι αφορά την πολιτεία, και ρυθμιστικών κανόνων, συμβατών με τα ισχύοντα στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. «Τόσο σήμερα, όσο και στην προοπτική της τρέχουσας δεκαετίας», υπογράμμισε ο κ. Δεσύπρης, «οι προκλήσεις για τον τομέα της ενέργειας της χώρας είναι μεγάλες. Οι στόχοι είναι φιλόδοξοι τόσο στην Ελλάδα, όσο και στην Ευρωπαϊκή Ένωση προς το στόχο των target models και της ενιαίας εσωτερικής αγοράς. Η ελπίδα για την ανάκαμψη είναι εντοπισμένη στον ευρύτερο χώρο της ενέργειας. Η Ελλάδα πρέπει να τρέξει ένα μαραθώνιο σε χρόνους που αντιστοιχούν σε αγώνες ταχύτητας».

Ό,τι δεν πράξαμε χρόνια τώρα, πρέπει να το κάνουμε μέσα σε πολύ σύντομο χρόνο, τόνισε από την πλευρά του ο γενικός διευθυντής του ΙΕΝΕ Κωστής Σταμπολής. «Απαιτείται τόλμη και αποφασιστικότητα. Η σύγκρουση με τις δυνάμεις του παρελθόντος θα είναι αναπόφευκτη».

Τις θέσεις της αξιωματικής αντιπολίτευσης για τον τομέα της ενέργειας ανέπτυξε ο βουλευτής της Ν. Δ. Σταύρος Καλαφάτης. Όπως ανέφερε, η εσωτερική αγορά ενέργειας θα πρέπει να λειτουργεί με βάση τους κανόνες της Ε.Ε., με αρχές διαφάνειας και υγιούς ανταγωνισμού. Υπογράμμισε την ανάγκη εκσυγχρονισμού της χονδρεμπορικής αγοράς ενέργειας, η οποία, όπως είπε, δεινοπαθεί τα τελευταία χρόνια. Τάχθηκε υπέρ της σταδιακής απεξάρτησης από το λιγνίτη, χωρίς απώλεια θέσεων εργασίας, υποστήριξε την ανάπτυξη των ΑΠΕ σε συνδυασμό με την ύπαρξη αναγκαίων μονάδων βάσης και μίλησε για «φωτοβολταϊκή φρενίτιδα», η οποία είχε πολλά θύματα, με πρώτους τους αγρότες.

Τις δυνατότητες χρηματοδότησης ενεργειακών επενδύσεων συζήτησαν οι συμμετέχοντες στο πάνελ της πρώτης συνεδρίας. Ο πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής του ΙΕΝΕ, καθηγητής Παντελής Κάπρος επισήμανε ότι οι ΑΠΕ χρειάζονται επενδύσεις σε δίκτυα. Χρειάζονται, όπως είπε, δισεκατομμύρια για διασυνδέσεις, δίκτυο, smart grids. Ο ίδιος διατύπωσε το ερώτημα, μήπως η Ελλάδα κινδυνεύει να μην προλάβει.

Από την Energean Oil & Gas ο Κώστας Νικολάου μίλησε για την έρευνα και παραγωγή υδρογονανθράκων και ανέφερε ότι μετά από μήνες εξαγγελιών δεν έχει έρθει ακόμη το effective day, για να ξεκινήσουν οι σεισιμικές έρευνες σε Ιόνιο και Πατραϊκό Κόλπο. Ο ίδιος χαρακτήρισε προβληματικό το επενδυτικό περιβάλλον και εξέφρασε την άποψη ότι θα πρέπει να υπάρχει ένας αξιόπιστος συνομιλητής στο κράτος. Ο κ. Νικολάου χαρακτήρισε απαράδεκτη την ένταξη της υπόγειας αποθήκης στη Νότια Καβάλα στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων. «Είμαστε η χώρα που κατήργησε τις εταιρίες πετρελαίου και κάνουμε έρευνες στα τηλεοπτικά κανάλια», υποστήριξε.

Ο γενικός διευθυντής της Ήρων Δημήτρης Γεωργαντώνης περιέγραψε το δυσμενές κλίμα για τη χρηματοδότηση επενδύσεων από τράπεζες. Οι ξένοι δεν χρηματοδοτούν, είπε, όταν βλέπουν εγγυητικές επιστολές από ελληνικές τράπεζες.

Ο Λ. Ντόλκας από την Κάντορ επισήμανε ότι ποτέ δεν υπήρξε τόσο μεγάλη ένδεια επενδυτικών κεφαλαίων, ενώ ο Μ. Ζωζωνάκης, από την Εμπορική Τράπεζα ανέφερε ότι από το 2009 ως σήμερα υπάρχει μείωση καταθέσεων στις ελληνικές τράπεζες κατά 70 δισ. ευρώ. Ο ίδιος υποστήριξε ότι ο στόχος για το 20% ΑΠΕ ως το 2020 προϋποθέτει κεφάλαια 25 δισ. ευρώ.

Επίσημος ομιλητής στο γεύμα που δόθηκε το μεσημέρι της πρώτης ημέρας ήταν ο υπουργός Εσωτερικών και πρώην πρόεδρος της ΕΛ.ΠΕ. Τάσος Γιαννίτσης. Σήμερα, υπογράμμισε, διαφαίνεται μια απολύτως τελευταία ελπίδα, για την αντιμετώπιση της ελληνικής κρίσης, που προκύπτει από τη σιωπηρή στήριξη της κοινωνίας στην κυβέρνηση Παπαδήμου. Ο κ. Γιαννίτσης εξέφρασε την πεποίθηση ότι μπορεί η χώρα να περάσει σε ανοδική τροχιά, αλλά με δυσκολίες, με αναζήτηση νέων επιλογών, με υπομονή και σκληρή δουλειά.

«Συλλογικά φθάσαμε στη σημερινή πραγματικότητα, συλλογικά θα μπορέσουμε να την ξεπεράσουμε», τόνισε. Ωστόσο, στην προσπάθεια αυτή ανασχετικοί παράγοντες είναι φαινόμενα εκρηκτικού βολονταρισμού, που παίρνουν μορφή υπερφίαλου και παραπλανητικού βερμπαλισμού. «Μέσα στην κοινωνία μας έχουν ιδεολογικοποιηθεί αυτοκαταστροφικές εμμονές, έχει ιδεολογικοποιηθεί ένα ολόκληρο πλέγμα πολιτικών, οι οποίες δήθεν ωφελούν ευρύτατα στρώματα, ενώ έχουν στραφεί εναντίον του απλού κόσμου και της χώρας. Παράδειγμα, το ασφαλιστικό. Αντί να δίνουμε μάχες για ένα στρατηγικό σχέδιο εξόδου από τη χειρότερη στιγμή των τελευταίων πολλών δεκαετιών, υπάρχουν φωνές που μας οδηγούν 1300 χρόνια πίσω, επαναλαμβάνοντας το βυζαντινό διχασμό με το μανδύα του μνημονομάχου και του μνημονολάγνου».

Ο κ. Γιαννίτσης τόνισε ότι «φερθήκαμε ακόμη πιο άπληστα από ό,τι οι άπληστες αγορές που καταγγέλλουμε με πάθος». Δεν θυμάμαι, είπε, ούτε μία χρονιά που στη συζήτηση για τον προϋπολογισμό πολιτικές δυνάμεις, κοινωνικές οργανώσεις και πολλοί άλλοι, να μην καταγγέλλουν την εκάστοτε κυβέρνηση, γιατί δεν κάνει περισσότερες δαπάνες για το κράτος, δηλαδή, γιατί δεν χρεωνόταν κι άλλο, γιατί δεν οδηγούσε πιο γρήγορα στο σημείο που φθάσαμε».

Στις άμεσες προτεραιότητες, σύμφωνα με τον κ. Γιαννίτση, θα πρέπει να είναι, η αποκατάσταση των μακροοικονομικών ισορροπιών στην οικονομία, ως βασική προϋπόθεση για την ενίσχυση του παραγωγικού συστήματος της χώρας. Αυτό είναι και η κεντρική προϋπόθεση για να στηριχθούμε από την Ευρώπη και να παραμείνουμε στην Ευρωζώνη. Επίσης, θα πρέπει να διασφαλισθεί η ευρωπαϊκή ταυτότητα μας, γιατί συνδέεται με τα κεντρικά εθνικά συμφέροντα της χώρας. Όμως και η Ευρώπη διέρχεται μεταβατική φάση, είπε. ‘Η θα προκύψουν νέες μορφές συνεργασίας και διακυβέρνησης, ή θα παραμένει η κρίση με όλες τις αρνητικές συνέπειες.

Η τρίτη προτεραιότητα που έθεσε ο υπουργός ήταν η αναστροφή της αποδυνάμωσης της χώρας, που διέρχεται από τον επαναπροσδιορισμό της θέσης μας μέσα στην Ευρώπη, ώστε να διασφαλισθούν, τόσο η έξοδος από την κρίση, όσο και η προσδοκώμενη ανάπτυξη. Αυτή αποτελεί και την τέταρτη προτεραιότητα που έθεσε ο κ. Γιαννίτσης, για την υλοποίηση της οποίας απαιτούνται, όπως είπε, αύξηση της παραγωγικότητας και αναδιάρθρωση της παραγωγικής βάσης, στόχοι οι οποίοι δεν εξαντλούνται μόνο στον ιδιωτικό τομέα, αλλά αφορούν πρώτιστα στη δημόσια διοίκηση.

«Η κρίση στην Ελλάδα», κατέληξε ο κ. Γιαννίτσης, «ζητά μια απάντηση αναπτυξιακή. Όμως, η ανάπτυξη θα έρθει, αν υπάρξουν πολύ σοβαρές τομές σε ό,τι αφορά αντιλήψεις, συμπεριφορές και επιλογές που καλλιεργήσαμε στο παρελθόν».