Ταχύτερη και με χαμηλότερο κόστος η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στο μπαλκόνι - Μέχρι 31 Οκτωβρίου οι προδιαγραφές του ΔΕΔΔΗΕ, έως τέλη Δεκέμβρη η ειδική πλατφόρμα

Απλούστερες διαδικασίες, λιγότερα δικαιολογητικά και χαμηλότερο κόστος σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις φέρνει η εγκατάσταση των φωτοβολταϊκών στο μπαλκόνι, με την αγορά να ανοίγει βηματισμό προς το τελευταίο δίμηνο του έτους, αφού πρώτα ο ΔΕΔΔΗΕ θα έχει ανακοινώσει τις σχετικές τεχνικές προδιαγραφές.

Αυτή είναι η ουσία των διατάξεων για τα plug & play συστήματα, που σε μια περίοδο ολοένα και υψηλότερου ενεργειακού κόστους, υπόσχονται ετήσια εξοικονόμηση της τάξης του 20% και περιλαμβάνονται στην απόφαση για την αυτοκατανάλωση την οποία, έπειτα από πολύμηνες καθυστερήσεις, εξέδωσε χθες το ΥΠΕΝ.

Στην απόφαση με την οποία ανοίγει ο δρόμος για να μπουν στην πρίζα και στην Ελλάδα τα δημοφιλή στο εξωτερικό φωτοβολταϊκά μπαλκονιού, καταργούνται όλες εκείνες οι υποχρεώσεις - από την έκδοση νέας Υπεύθυνης Δήλωσης Εγκαταστάτη (ΥΔΕ) από ηλεκτρολόγο, μέχρι την τοποθέτηση αισθητήρα για να εμποδίζει την επιστροφή ενέργειας στο δίκτυο - οι οποίες αύξαναν επικίνδυνα τα κόστη, ανέβαζαν την τελική δαπάνη μέχρι και στα 1.500 ευρώ και κατέληγαν να ακυρώνουν την λογική «do it yourself».

Αρκεί η ισχύουσα ΥΔΕ

Σε συνέχεια του μπαράζ από αρνητικά σχόλια που υποβλήθηκαν στη διαβούλευση, η απόφαση δέχεται ότι για την τοποθέτηση αρκεί η ισχύουσα ΥΔΕ, αρκεί να είναι ενεργή, με την προσθήκη μιας υπεύθυνης δήλωσης του υπεύθυνου εγκατάσταση (προφανώς του ηλεκτρολόγου) ή μηχανικού κατάλληλης ειδικότητας, ότι τηρούνται οι προδιαγραφές που θα έχει ανακοινώσει στην ιστοσελίδα του ο ΔΕΔΔΗΕ, το αργότερο μέχρι τις 31 Οκτωβρίου.

Στην πράξη, αυτό σημαίνει όπως λένε πηγές της αγοράς ότι το συνολικό κόστος για ένα σύστημα μέγιστης ισχύος παραγωγής έως 800 Watt (2 πάνελ, microinverter και βάση στήριξης) συγκρατείται στα 600-700 ευρώ, ακόμη και μαζί με την αμοιβή του ηλεκτρολόγου (π.χ. 100 ευρώ), διατηρώντας την ελκυστικότητα του μέτρου και περιορίζοντας το χρόνο απόσβεσης.

Απόσβεση στην 4ετία

Στην περίπτωση για παράδειγμα ενός τυπικού ελληνικού νοικοκυριού με κατανάλωση 300 KWh και μέσο ενεργειακό κόστος τα 24 λεπτά/ KWh (όσο τα στοιχεία Eurostat για το α’ εξάμηνο), η μηνιαία δαπάνη υπολογίζεται σε 72 ευρώ το μήνα ή 864 ευρώ το χρόνο.

Εφόσον το νοικοκυριό αυτό πετύχει με ένα plug & play σύστημα εξοικονόμηση 20%, δηλαδή 173 ευρώ το χρόνο, τότε η επένδυση, αξίας 700 ευρω, αποσβένεται μέσα σε 4 χρόνια.

Και δεδομένου ότι τα συστήματα αυτά έχουν διάρκεια ζωής τουλάχιστον μια 20ετία, μετά την πρώτη τετραετία, η όποια εξοικονόμηση είναι καθαρό όφελος. Σε γενικές γραμμές το κέρδος από ένα τέτοιο σύστημα υπολογίζεται μεταξύ 100-200 ευρώ το χρόνο, αναλόγως με το προσανατολισμό του μπαλκονιού, αν θα τοποθετηθεί κατακόρυφα ή με κλίση, κ.ό.κ.

Σημειωτέον ότι στο αρχικό κείμενο προβλέπονταν ότι τα συστήματα αυτά θα εχουν μέγιστη ισχύ παραγωγής έως 800 Watt και εγκατεστημένη ισχύ έως και 900 Watt, η οποία στην χθεσινή απόφαση έχει αυξηθεί μέχρι και τα 1.000 Watt, με το ΥΠΕΝ να αποδέχεται το αίτημα της αγοράς.

Τι συμβαίνει σε περίπτωση διακοπής ρεύματος

Επί της ουσίας το υπουργείο, εισακούοντας τα αιτήματα της αγοράς και περιορίζοντας όσο το δυνατόν τα κόστη και τα δικαιολογητικά, επιτυγχάνει να διατηρήσει τη λογική "κάν’ το μόνος σου", όπως αναγνωρίζουν άνθρωποι του χώρου, καθώς για την τοποθέτηση αρκεί η σύνδεση με μια πρίζα σουκο εντός της κατοικία.

Κατ' επέκταση, αυτό που θα τσεκάρει ο εγκαταστάτης, όπως σημειώνει ο συνομιλητής μας, είναι κατά πόσο το σπίτι έχει ρελέ ασφαλείας (το θέμα αφορά παλαιά ακίνητα), έτσι ώστε σε περίπτωση βλάβης και διακοπής ηλεκτροδότησης της συγκεκριμένης παροχής, το plug-and-play φωτοβολταϊκό να σταματά να παράγει ρεύμα και να το εγχέει στο δίκτυο.

Τα περισσότερα από τα συστήματα μικρομετατροπέων που κυκλοφορούν στην αγορά τηρούν αυτές τις προδιαγραφές, δηλαδή έχουν ενσωματωμένα συστήματα ασφαλείας που κόβουν αυτόματα τη παραγωγή του φωτοβολταϊκού σε περίπτωση διακοπής του ρεύματος. Στη συντριπτική τους άλλωστε πλειονότητα οι εταιρείες που παράγουν microinverters είναι ευρωπαϊκές.

Η δήλωση στην πλατφόρμα του ΔΕΔΔΗΕ

Στην απόφαση ορίζεται ότι έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 ο ΔΕΔΔΗΕ θα έχει αναπτύξει μια ειδική πλατφόρμα στην οποία ο κάτοχος ενός τέτοιου φωτοβολταικού έχει περιθώριο ένα μήνα να το δηλώσει, δηλαδή μέχρι και τις 31 Ιανουαρίου 2027. Η δήλωση είναι υποχρεωτική προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος να εγκατασταθούν συστήματα πάνω από 800 Watt ή μη αποδεκτών προδιαγραφών και πρέπει να γίνει πριν την τοποθέτηση, σύνδεση και λειτουργία του συστήματος.

Σύμφωνα με την υπουργική απόφαση, ο ενδιαφερόμενος θα εισέρχεται στην πλατφόρμα με τους κωδικούς του taxis και θα δηλώνει τα στοιχεία του, καθώς επίσης τα στοιχεία του υπεύθυνου εγκαταστάτη ή μηχανικού κατάλληλης ειδικότητας, μαζί με τον αριθμό της παροχής του και τα βασικά χαρακτηριστικά του μοντέλου που αγόρασε, (ισχύς σε Watt και τύπος). Ετσι ώστε ο ΔΕΔΔΗΕ να γνωρίζει τι προδιαγραφές ασφαλείας έχει το κάθε σύστημα.

Τα στοιχεία της παροχής

Σύμφωνα πάντα με την απόφαση, κατά την αγορά, είτε από φυσικό είτε από ηλεκτρονικό κατάστημα, ο καταναλωτής (εφόσον είναι εφικτό) θα δηλώνει στον προμηθευτή του σχετικού συστήματος, τα στοιχεία της παροχής όπου πρόκειται να συνδεθεί το σύστημα. Εν συνεχεία, ο προμηθευτής υποχρεούται να ενημερώσει τον ΔΕΔΔΗΕ.

Ενημέρωση των προμηθευτών

Σε συνέχεια της ενημέρωσης από τον ενδιαφερόμενο, ο ΔΕΔΔΗΕ οφείλει να ενημερώσει τον πάροχο του συγκεκριμένου καταναλωτή για την ύπαρξη του εν λόγω συστήματος και να προβεί σε εγκατάσταση τηλεμέτρησης για την καταγραφή των μετρητικών δεδομένων της παροχής.

Επίσης θα διενεργεί δειγματοληπτικούς ελέγχους προκειμένου να διαπιστωθεί η ορθή τήρηση των προυποθέσεων για την εγκατάσταση, σύνδεση και λειτουργία των συστημάτων.

Κινητικότητα στην αγορά

Ασφαλώς και το νέο πλαίσιο θα δοκιμαστεί στην πράξη, ωστόσο στην αγορά καταγράφεται ήδη κινητικότητα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες αρκετές εταιρείες παίρνουν θέσεις, εκτιμώντας ότι υπάρχουν πλέον οι συνθήκες για να μπει στη πρίζα και στην Ελλάδα η συγκεκριμένη κατηγορία συστημάτων, που κερδίζει έδαφος τόσο στην Ευρώπη, όσο και στις ΗΠΑ, λόγω του αυξανόμενου ενεργεικού κόστους, όπως σημείωνε πρόσφατο δημοσίευμα στους NYT (https://www.nytimes.com/2026/07/31/business/energy-environment/plug-in-balcony-solar.html).

Σήμερα, τόσο σε φυσικά καταστήματα, ηλεκτρολογικές αλυσίδες όσο και σε e-shops, διατίθεται ήδη μια ποικιλία από πλήρη solar kits (πάνελ, inverter, βάση), ωστόσο εκτιμάται ότι το επόμενο διάστημα, αναλόγως και τη ζήτηση, θα υπάρξει είσοδος νέων παικτών στο χώρο.

Τι δείχνει η εμπειρία άλλων χωρών

Τα plug-and-play φωτοβολταϊκά είναι ιδιαίτερα δημοφιλή ειδικά στη Γερμανία, όπου υπάρχουν πλέον κοντά στα 1,2 εκατομμύρια τέτοια συστήματα, τα οποία εξαιρούνται εδώ και χρόνια από τον ΦΠΑ. Μάλιστα ο δήμος του Βερολίνου έχει καθιερώσει γενναιόδωρα προγράμματα επιδοτήσεων, της τάξης των 500 ευρώ σε νοικοκυριά που αγοράζουν τέτοια συστήματα. Στις χώρες με μηδενικό ΦΠΑ, ως κίνητρο για την υιοθέτησή τους συγκαταλέγονται επίσης η Βρετανία, η Κροατία, η Ιρλανδία, και η Ολλανδία.