Παπαλεξόπουλος: Η κομβική τιμολόγηση ηλεκτρισμού, όπως στις ΗΠΑ, είναι η βέλτιστη λύση για την ενεργειακή μετάβαση

Σημαντικές προκλήσεις παρατηρούνται στην ενεργειακή μετάβαση, ενώ δεν είναι όλες οι λύσεις ίδιες, τόνισε ο Δρ. Αλέξης Παπαλεξόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος και Ιδρυτής της ECCO International, μιλώντας σήμερα στο Power & Gas Forum.

Χαρακτηριστικό είναι ότι έχουν δαπανηθεί 10 τρισ. δολάρια στις ΑΠΕ τα τελευταία 20 χρόνια, αλλά μόλις το 4% της παγκόσμιας ενεργειακής ζήτησης καλύπτεται από φ/β και αιολικά.

Από την άλλη, η παραγωγή αερίου αυξήθηκε 70% αυτό τον αιώνα, ενώ το ποσοστό των υδρογονανθράκων στο μείγμα μειώθηκε μόλις από το 83% σε 80%.

Αξιοσημείωτο είναι ότι η ενεργειακή αποδοτικότητα τα τελευταία 15 χρόνια μείωσε τη ζήτηση κατά 90 εκατ. ισοδύναμα βαρέλια πετρελαίου ανά ημέρα, ενώ οι ΑΠΕ συνέβαλαν σε μείωση 15 εκατ. βαρελιών ανά ημέρα.

"Θα ήταν λάθος να προσπαθήσουμε να κάνουμε τα πάντα, παντού ταυτόχρονα και να οδηγήσουμε τη μετάβαση με ρυθμίσεις και επιδοτήσεις. Οι κυβερνήσεις πρέπει να επικεντρωθούν στην ανταγωνιστικότητα των ΑΠΕ και να λάβουν υπόψη τα υψηλά κόστη των αυστηρών μέτρων", ανέφερε ο κ. Παπαλεξόπουλος.

Οι λύσεις πρέπει να είναι παγκόσμιες, ενώ οι δαπάνες για τη μετάβαση ως το 2050 κυμαίνονται από 84-275 τρισ. ρολάρια και τα κράτη δεν μπορούν να τα πληρώσουν.

Ως εκ τούτου, τα κράτη πρέπει να στηρίξουν δύο συγκεκριμένες οδεύσεις: Να επιταχύνουν τις ώριμες τεχνολογίες ώστε να πετύχουν κλίμακες. Για τις πιο ανώριμες τεχνολογίες, να σταματήσουν να επιβάλουν την υιοθέτησή τους και να προτιμήσουν άλλες.

Για παράδειγμα, το μπλε υδρογόνο μπορεί να μη φτάσει ποτέ να είναι ανταγωνιστικό. Ακόμα και αν μειωθεί το κόστος της ηλεκτρόλυσης δεν θα κάνει μεγάλη διαφορά. Αντίστοιχα, το συνολικό κόστος του πράσινου υδρογόνου θα πέσει σημαντικά μόνο αν η πράσινη ενέργεια γίνει πολύ φθηνότερη.

Ως εκ τούτου, η χρήση της υπερβάλουσας παραγωγής ΑΠΕ για αυτό το σκοπό δεν είναι ρεαλιστική διότι είναι πολύ περιορισμένη και η διανομή της είναι επίσης προβληματική. Αντιθέτως, η αποθήκευση με μπαταρίες είναι που θα μειώσει τις περικοπές των ΑΠΕ.

Ως βασικές προκλήσεις σήμερα για τον ηλεκτρισμό, ο κ. Παπαλεξόπουλος εντοπίζει τις μεταρρυθμίσεις των μηχανισμών ισχύος για να υπάρχουν επαρκείς εφεδρείες, την απόσυρση μονάδων και το σχεδιασμό του δικτύου.

Το σύστημα είναι πλέον πιο ευαίσθητο στις μετεωρολογικές συνθήκες και σε απρόβλεπτα γεγονότα, άρα η ευελιξία είναι απολύτως απαραίτητη. 

Ανάμεσα στις απαραίτητες λύσεις περιλαμβάνονται η επάρκεια πηγών, η μεταρρύθμιση των αγορών, η τιμολόγηση σπανίων πόρων όπως η μεταφορά, μακροπρόθεσμες λύσεις (ΡΡΑ, προθεσμιακά, CfD), σχεδιασμοί επιτάχυνσης των ΑΠΕ, μηχανισμοί για τη ζήτηση και καλύτερη προστασία των καταναλωτών.

Κατ' επέκταση, η χρυσή τομή για τη χονδρική του ηλεκτρισμού περιλαμβάνει τα εξής στοιχεία: 

- Η οριακή τιμολόγηση πρέπει να διατηρηθεί. 

- Η διαχείριση της ζήτησης και η αποδοτικότητα είναι ο καλύτερος ενεργειακός πόρος και δεν τον εκμεταλλευόμαστε αρκετά. 

- Το ενεργειακό μοντέλο πρέπει να είναι ίδιο για όλες τις διαδοχικές αγορές χονδρικής. 

Η βέλτιστη εφαρμογή είναι η κομβική τιμολόγηση (nodal pricing) που εφαρμόζεται στις αμερικανικές αγορές, ενώ περιλαμβάνει και τις υποδομές του δικτύου.

Η Ε.Ε. προτιμά να αποφεύγει τη συγκεκριμένη λύση για λανθασμένους λόγους, υπογράμμισε ο κ. Παπαλεξόπουλος.