Ο χαρακτήρας της ενεργειακής κρίσης αλλάζει - Ανοικτό το ενδεχόμενο για ντόμινο στην αγορα ηλεκτρισμού της Ευρώπης λόγω Γαλλίας

Το πλήγμα που δέχτηκε απρόσμενα το σύστημα ηλεκτρισμού της Γαλλίας ως αποτέλεσμα της απώλειας τεσσάρων πυρηνικών μονάδων σε μια άκρως ευαίσθητη στιγμή αλλάζει τα δεδομένα στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας και δημιουργεί την πιθανότητα ενός νέου ντόμινο βραχυπρόθεσμα, αντίστοιχου με αυτό που είχε σημειωθεί το χειμώνα του 2016-17.

Η Γαλλία παραδοσιακά αποτελεί στυλοβάτη της ευρωπαϊκής αγοράς, καθώς εξάγει ποσότητες ηλεκτρισμού στις γειτονικές χώρες και εξομαλύνει τις τιμολογιακές διακυμάνσεις. Πλέον η χώρα έχασε για ένα χρονικό διάστημα αρκετά γιγαβάτ πυρηνικής παραγωγής που αντιστοιχούν σχεδόν στο ένα τέταρτο του συνόλου, πράγμα που σημαίνει ότι ο εξαγωγικός χαρακτήρας αλλάζει και γίνεται μάλλον εισαγωγικός. Χαρακτηριστικό είναι ότι σύμφωνα με το γαλλικό διαχειριστή RTE, τη Δευτέρα το απόγευμα η χώρα εισήγαγε 11,8 γιγαβάτ από τη Γερμανία και το Βέλγιο, ενώ η κορύφωση της ζήτησης για αυτή την εβδομάδα αναμένεται σήμερα Τρίτη.

Η υπουργός ενέργειας, Μπάρμπαρα Πομπιλί, δήλωσε ότι αν και αποκλείονται εκτεταμμένες διακοπές ρεύματος το φετινό χειμώνα, εντούτοις είναι πιθανό να σημειωθούν μικρότερης κλίμακας διακοπές ώστε να αντιμετωπιστούν τυχόν ελλείψεις.

Η ίδια ζήτησε από την EDF να εργαστεί πυρετωδώς ώστε να επιστρέψουν νωρίτερα σε λειτουργία ορισμένοι αντιδραστήρες που κανονικά θα βρίσκονταν σε συντήρηση ως τα μέσα Ιανουαρίου προκειμένου να αντιμετωπιστεί η έλλειψη.

Το πρόβλημα είναι ότι αυτή τη φορά ένα ενδεχόμενο ντόμινο θα είχε διαφορετικά χαρακτηριστικά από εκείνο του 2016-17. Τότε η ελληνική ΟΤΣ είχε κορυφωθεί στα 114 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ σήμερα βρίσκεται πάνω από τα 300. Τότε η τιμή των ρύπων και του αερίου βρίσκονταν σε πολύ πιο χαμηλά επίπεδα (7 και 20 ευρώ αντίστοιχα), ενώ και το ευρωπαϊκό σύστημα είχε πολύ διαφορετικά χαρακτηριστικά σε όρους ευστάθειας και επάρκειας. Επίσης, εκείνο το χειμώνα, είχαν τεθεί εκτός λειτουργίας 13 γαλλικές πυρηνικές μονάδες το Δεκέμβριο και εννέα τον Ιανουάριο, ενώ τώρα είναι λιγότερες, αλλά σε ένα πιο "σφιχτό" περιβάλλον.

Επίσης, αξίζει να σημειώσουμε ότι ως τα τέλη του έτους αναμένεται να αποσυρθούν τρεις πυρηνικές μονάδες της Γερμανίας, μια απόφαση προγραμματισμένη εδώ και χρόνια, που όμως αφαιρεί από το σύστημα 4 γιγαβάτ.

"Φωτιά" οι τιμές για Ιανουάριο και Φεβρουάριο

Όσον αφορά την κατάσταση στις τιμές του ηλεκτρισμού, η αγορά φαίνεται να προεξοφλεί ένα "καυτό" Ιανουάριο και ιδίως Φεβρουάριο, αν λάβουμε υπόψη τα προθεσμιακά συμβόλαια στο χρηματιστήριο ΕΕΧ.

Για αυτή την εβδομάδα, οι τιμές στη Γαλλία και τη Γερμανία προβλέπεται να ξεπεράσουν τα 400 ευρώ. Στη Γερμανία οι τιμές για τα συμβόλαια Ιανουαρίου βρίσκονται κοντά στα 380 ευρώ και στη Γαλλία στα 630, ενώ για το Φεβρουάριο της πρώτης είναι στα 410 ευρώ και της δεύτερης στα 700. Αξιοσημείωτο είναι ότι χθες υπήρξε τιμή στα 1.350 ευρώ για την αιχμιακή τιμή το Φεβρουάριο στη Γαλλία. Στην περίπτωση της Ιταλίας, η τιμή Ιανουαρίου βρίσκεται στα 350-360 ευρώ και του Φεβρουαρίου στα 370-385 ευρώ. 

Όπως προκύπτει από τα παραπάνω, οι παίκτες της αγοράς δείχνουν να προετοιμάζονται για ένα δύσκολο Φεβρουάριο, προφανώς και ως αποτέλεσμα της απομείωσης των ευρωπαϊκών αποθεμάτων φυσικού αερίου σε επίπεδα κοντά στο τεχνικό ελάχιστο. Σύμφωνα με ειδικούς του κλάδου, η στάθμη στις αποθήκες προβλέπεται να φτάσει κάτω από το 15% ως τα τέλη Μαρτίου (από 59% σήμερα), όμως ήδη από πριν η δυνατότητα άντλησης θα έχει αρχίσει να περιορίζεται σημαντικά με ότι συνεπάγεται αυτό.

Επίσης, αξίζει να σημειωθεί ότι με τις τωρινές τιμές, αρκετές βιομηχανίες ανά την Ευρώπη έχουν κίνητρο να διακόψουν την παραγωγή τους, άρα ενδιαφέρουσες θα είναι οι εξελίξεις και στο συγκεκριμένο μέτωπο.