Με έτοιμα προϊόντα θα ξεχρεώσουν τα ΕΛΠΕ τους Ιρανούς τουλάχιστον για το 40% των οφειλών τους

Με έτοιμα προϊόντα θα αποπληρώσουν τα ΕΛΠΕ τους Ιρανούς για το 40% τουλάχιστον των οφειλών τους. Πρόκειται για μια από τις πιο σημαντικές πτυχές του ντιλ που έκλεισε τη Παρασκευή ανάμεσα στις δύο πλευρές, καθώς εκτός από οικονομική διευκόλυνη στον ελληνικό όμιλο, του ανοίγει και μια σημαντική "πόρτα" εισόδου του στην πολλά υποσχόμενη περσική αγορά των 80 εκατομμυρίων κατοίκων.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες του "Energypress", η συμφωνία μεταξύ ΕΛΠΕ και National Iranian Oil Company, (NIOC) προβλέπει ότι ο ελληνικός όμιλος, θα ξεχρεώσει τους Ιρανούς για το 40% του χρέους των περίπου 600 εκατ. ευρώ με ισοδύναμης αξίας εξαγωγές διυλισμένων προιόντων (όπως ντίζελ κίνησης, κλπ). Η πληρωμή μέρους της οφειλής σε έτοιμα προιόντα είναι στην ουσία το "κρυφό χαρτί" της ελληνο-ιρανικής συμφωνίας.

Το σκεπτικό βολεύει και τις δύο πλευρές. Οι πολυετείς διεθνείς οικονομικές κυρώσεις σε βάρος της Τεχεράνης είχαν σαν αποτέλεσμα να απαρχαιωθούν κρίσιμες υποδομές, μεταξύ των οποίων και τα Ιρανικά διυλιστήρια. Ταυτόχρονα, η χώρα, ο πληθυσμός της οποίας είναι σε ποσοστό 70% κάτω των 35 ετών, "διψά" για καταναλωτικά αγαθά, με τις εκτιμήσεις να μιλούν για σημαντική αύξηση το αμέσως επόμενο διάστημα στις πωλήσεις αυτοκινήτων, που με τη σειρά τους θα εκτινάξει τη ζήτηση για καύσιμα.

Μέρος του κενού θα καλύψει ο ελληνικός όμιλος. Με όπλο του τη τεχνογνωσία που διαθέτει σε καύσιμα όπως το ντίζελ κίνησης, φιλοδοξεί να βάλει "πόδι" ως πωλητής έτοιμων διυλισμένων προιόντων στην τεράστια περσική αγορά.

Επισήμως πάντως, λεπτομέρειες της συμφωνίας για την αποπληρωμή του χρέους δεν δόθηκαν. Το γιατί οφείλεται, όπως μαθαίνει το “Energypress” σε παράκληση των ίδιων των Ιρανών. Κι αυτό καθώς η NIOC βρίσκεται σε ανάλογες συζητήσεις με Γαλλικές, όπως και Βρετανικές εταιρείες (BP, Shell), που επίσης της χρωστούν σημαντικά ποσά από το 2011, τη προ εμπάργκο εποχή, τότε που ο παγκόσμιος τραπεζικός κλάδος μπλόκαρε κάθε είδους συναλλαγή με τη Τεχεράνη. Δεδομένου ότι οι συζητήσεις με τις άλλες ευρωπαικές εταρείες βρίσκονται σε εξέλιξη, και ακριβώς για να μη δεσμευθεί από το ελληνικό "προηγούμενο", η NIOC φέρεται να ζήτησε να μην δημοσιοποιηθούν οι λεπτομέρειες της πρώτης συμφωνίας της Τεχεράνης με δυτική εταιρεία μετά την άρση του εμπάργκο.

Σε κάθε περίπτωση, είναι σαφές ότι σε πρώτο τουλάχιστον πλάνο, τα οφέλη του ντιλ για τα ΕΛΠΕ είναι επιχειρηματικά και σε πολύ μικρότερο βαθμό τιμολογιακά. 

Η συμφωνία, αφορά τη κάλυψη του 25% των αναγκών του ελληνικού ομίλου από περσικό αργό. Στην πράξη αυτό σημαίνει πως από το Φεβρουάριο ή Μάρτιο, οπότε και αναμένεται να ξεκινήσουν οι πρώτες παραδόσεις περσικού αργού, 75.000-80.000 βαρέλια πετρελαίου καθημερινά θα προέρχονται από το Ιράν. Η ποσότητα αυτή ισοδυναμεί με το 25% περίπου των 300.000 βαρελιών που διΰλισαν πέρυσι σε ημερήσια βάση τα ΕΛΠΕ από άλλους προορισμούς στις τρεις τους εγκαταστάσεις (Ασπρόπυργος, Ελευσίνα και Θεσσαλονίκη).

Στην ουσία τα ΕΛΠΕ, μέσω ενός συμβολαίου "μακράς πνοής" ενισχύουν την ενεργειακή τους ασφάλεια καθώς αποκτούν μια νέα, σταθερή πηγή εφοδιασμού, γνωρίζοντας ότι "βρέξει- χιονίσει" έχουν εξασφαλισμένο το 25% των αναγκών τους, αντί να καταφεύγουν σε traders. Σήμερα, αντίστοιχη συμφωνία "μακράς πνοής" τα ΕΛΠΕ έχουν μόνο με τη Σαουδική Αραβία, καθώς τις υπόλοιπες ανάγκες τους καλύπτουν μέσω traders από Ιράκ, Ρωσία, Λιβυή, Καζακστάν, και Αίγυπτο.

Λογικό και αναμενόμενο είναι, αντίστοιχη συμφωνία με τη Τεχεράνη να επιδιώξει και η Motor Oil.

Σε επίπεδο τιμών πάντως, τα οφέλη θα είναι μάλλον μικρά. Σε μια προσπάθεια να κερδίσει γρήγορα μερίδια με την επάνοδό της στην αγορά, η Τεχεράνη δεσμεύτηκε ότι θα μειώσει τις τιμές της κατά 0,6 δολάρια το βαρέλι για τις παραδόσεις Φεβρουαρίου. Αλλά η μείωση αυτή αφενός είναι μικρή, αφετέρου ουδείς γνωρίζει αν θα συνεχιστεί και για τις παραδόσεις Μαρτίου.

Ούτως ή άλλως, η όποια επίπτωση για τον καταναλωτή είναι μικρή, αφού οι διακυμάνσεις του αργού επηρεάζουν μόνο το 23% της τελικής τιμής στη βενζίνη. Το υπόλοιπο 76% είναι φόροι, οι οποίοι παραμένουν σταθεροί. Πάνω-κάτω, το ίδιο ισχύει και με τα υπόλοιπα καύσιμα. Επομένως, η όποια μείωση τιμών, εφόσον υπάρξει, θα είναι ελάχιστη. Αλλωστε, οι Ιρανοί δεν έχουν ακόμη καθορίσει τη τιμολογιακή τους πολιτική, αφού περιμένουν να δουν πως θα αντιδράσει η Σαουδική Αραβία και οι υπόλοιπες χώρες του Κόλπου. Απέναντι στον κίνδυνο απώλειας μεριδίων, δεν αποκλείεται οι αραβικές χώρες να επιδοθούν σε ένα νέο πόλεμο τιμών.

Τα βασικά σημεία της συμφωνίας

------------------------------------------

-3 και πλέον εκατομμύρια τόνους πετρελαίου το χρόνο, εκτιμάται ότι θα εισάγουν φέτος τα ΕΛΠΕ από το Ιράν.

-13 εκατομμύρια τόνους, το σύνολο του αργού που διύλισαν πέρυσι τα ΕΛΠΕ, από Σ.Αραβία, Ιράκ, Ρωσία, Λιβυή, Καζακστάν, Αίγυπτο.

-75.000-80.000 βαρέλια πετρελαίου καθημερινά θα προέρχονται από το Ιράν, επί ενός συνόλου 300.000 βαρελιών που διύλισαν πέρυσι σε ημερήσια βάση τα ΕΛΠΕ από άλλους προορισμούς.

-Φεβρουάριο-Μάρτιο, ξεκινούν οι πρώτες παραδόσεις περσικού αργού.

-Σε βάθος 4ετίας, η εξόφληση των οφειλών ύψους 600 εκατ. ευρώ των ΕΛΠΕ προς τη κρατική εταιρεία του Ιράν NIOC.

 -Σημαντικό μέρος των οφειλών αυτών (τουλάχιστον ένα 40%) θα αποπληρωθεί μέσω της πώλησης από τα ΕΛΠΕ στη Τεχεράνη έτοιμων διυλισμένων προιόντων