Κομισιόν: Να γιατί η Ελλάδα έχει από τις υψηλότερες τιμές στο φυσικό αέριο

Ανοίξτε την αγορά φυσικού αερίου, που συνεχίζει να λειτουργεί με μια απαράδεκτη μονοπωλιακή δομή, γεγονός στο οποίο οφείλεται σε μεγάλο βαθμό ότι οι Έλληνες εξακολουθούν να πληρώνουν το συγκεκριμένο καύσιμο ακριβότερα από την πλειοψηφία των υπόλοιπων Ευρωπαίων.

Αυτό είναι το μήνυμα που στέλνει προς την Ελλάδα η Κομισιόν, που όπως και στην περίπτωση του ηλεκτρισμού μιλά για "πρωτόγνωρο έλλειμμα ανταγωνισμού". Δεν είναι τυχαίο άλλωστε όπως επισήμανε σε μελέτη που παρουσίασε χθες το ΙΟΒΕ ότι η τιμή προ φόρων του φυσικού αερίου για τους μεγάλους καταναλωτές είναι 24% υψηλότερη του μέσου όρου της ΕΕ, ενώ η τελική τιμή (χωρίς ΦΠΑ και άλλους ανακτώμενους φόρους) είναι υψηλότερη κατά 33%.

Απόδειξη των παραπάνω είναι τα όσα ανέφερε την Τρίτη στέλεχος της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού, κατά τη διάρκεια ενημερωτικού σεμιναρίου που έγινε στις Βρυξέλλες πάνω σε θέματα ανταγωνισμού.

"Οι αιτίες που οι τιμές στην ελληνική αγορά φυσικού αερίου είναι από τις υψηλότερες στην Ευρώπη σχετίζονται και με τη κλειστή δομή της αγοράς. Είχαμε συμφωνήσει με τη προηγούμενη κυβέρνηση να σπάσει το μονοπώλιο των τριών ΕΠΑ, το νομοσχέδιο εκείνο δεν ψηφίστηκε λόγω των εκλογών, και δεν έχουμε καμία ενημέρωση επ’ αυτού από τη καινούργια. Για εμάς η υπόθεση παραμένει ανοικτή”, σχολίασε η κοινοτική αξιωματούχος. Θυμίζουμε ότι η ΔΕΠΑ ελέγχει το 90% της χονδρικής αγοράς και το 51% της λιανικής ως βασικός μέτοχος των τριών ΕΠΑ. 

Κύκλοι της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού προσέθεταν ότι:

1. Κατ’ εξαίρεση από την κοινοτική νομοθεσία, οι τρεις εταιρείες ΕΠΑ Αττικής, Θεσσαλονίκης, Θεσσαλίας, διατηρούν μονοπωλιακό δικαίωμα στην προμήθεια και διανομή αερίου.

2. Αν θέλει να εναρμονιστεί με το κοινοτικό δίκαιο, η κυβέρνηση πρέπει να προχωρήσει σε ιδιοκτησιακό διαχωρισμό δραστηριοτήτων των τριών ΕΠΑ και σε πρόσβαση τρίτων στον τομέα της προμήθειας, όπως είχε συμφωνηθεί με την προηγούμενη.

Μεγάλο μερίδιο στην ευθύνη έχει φυσικά η προηγούμενη κυβέρνηση που παρ' όει είχε έτοιμο το σχετικό νομοσχέδιο, κωλυσιέργησε να το καταθέσει στη Βουλή, με αποτέλεσμα να την προλάβουν οι εκλογές.

Οι φόροι που καίνε

Με βάση περυσινά στοιχεία Eurostat, οι τιμές προ φόρων για τα νοικοκυριά ήταν 58,3 ευρώ/μεγαβατώρα (7η πίσω από Ισπανία) και για τις βιομηχανίες 43,6 ευρώ/μεγαβατώρα (1η). Φυσικά μια άλλη παράμετρος που συνδέεται με τις υψηλές τιμές είναι η υψηλή φορολογία που επιβαρύνει τις τελικές τιμές. Πρόκειται για τον υψηλότερο φορολογικό συντελεστή. Για τις βιομηχανίες φτάνει τα 5,4 ευρώ/ μεγαβατώρα, όταν ο μέσος όρος στην ΕΕ είναι 0,5 ευρώ.

Εξάλλου όπως διαπίστωσε χθες και το ΙΟΒΕ, η τιμή προ φόρων του φυσικού αερίου για τους μεγάλους καταναλωτές είναι 24% υψηλότερη του μέσου όρου της ΕΕ, ενώ η τελική τιμή (χωρίς ΦΠΑ και άλλους ανακτώμενους φόρους) είναι υψηλότερη κατά 33%. Σε σχέση με τη γειτονική Βουλγαρία οι τιμές στην Ελλάδα για τις επιχειρήσεις είναι κατά 42% υψηλότερες, ενώ η διαφορά έναντι της Τουρκίας φτάνει στο 72%.

Η επιβολή του ΕΦΚ στο φυσικό αέριο έγινε σε μια περίοδο κατά την οποία οι επιπτώσεις της κρίσης ήταν ιδιαίτερα δυσμενείς για την ελληνική βιομηχανία και πολύ περισσότερο για τις βιομηχανίες εντάσεως ενέργειας, οι οποίες συνολικά παρουσιάζουν κατακόρυφη πτώση των πωλήσεων και μεγάλες ζημιές. 

Στη μελέτη εκτιμάται η επίδραση που θα είχε στην ελληνική οικονομία καταρχήν η μείωση του ΕΦΚ για θερμική επιχειρηματική χρήση στο ελάχιστο επίπεδο που ορίζει η Οδηγία 2003/96/ΕΚ, δηλαδή από 1,5 σε 0,15 €/GJ GCV. Μεγάλη θετική επίδραση θα είχε και η απαλλαγή του ΕΦΚ στο φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται στην ηλεκτροπαραγωγή, όπως ορίζεται στο άρθρο 14 παρ. 1 της ίδιας Οδηγίας.

Η προσαρμογή του ΕΦΚ στο φυσικό αέριο εκτιμάται ότι θα μπορούσε να αυξήσει το ΑΕΠ κατά 754 εκατ. ευρώ και την απασχόληση κατά 12.500 θέσεις εργασίας, σύμφωνα με το ΙΟΒΕ.