Ενα βήμα πιο κοντά στο πλαφόν οι 27 - Τι θα σήμαινε για χρηματιστήρια και προμηθευτες ένα limit up για… μελλοντικές ακραίες καταστάσεις

Σε νέες ακραίες μελλοντικές διακυμάνσεις, ενεργοποιώντας ένα είδοςlimitup, όπως ακριβώς στα χρηματιστήρια μετοχών, επιχειρεί να απαντήσει το πλαφόν, στο οποίο οι 27 φαίνεται ότι βρίσκονται κοντά, μετά και το χθεσινό Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας, παρ’ ότι οι διαφωνίες παραμένουν.

Η πρόταση Σκρέκα, που δείχνει να έχει κερδίσει αρκετούς ευρωπαϊκούς πόντους, για δυναμικό πλαφόν στα 200 ευρώ ή και κάτω από αυτό, με εφαρμογή σε όλα τα hubs, και με τη συνοδεία ενός μηχανισμού αναστολής, εφόσον τελικά υιοθετηθεί, στοχεύει στην τιθάσευση της άκρατης κερδοσκοπίας, δηλαδή να μην επαναληφθούν ξανά οι τρομακτικές αποκλίσεις του περασμένου Αυγούστου.

Ρεαλιστικό ή ευσεβείς πόθοι; Θα το δείξει η πράξη όταν και εφόσον, οι «27» συμφωνήσουν. Το θέμα του πλαφόν και των σχετικών μηχανισμών θα συζητηθεί σε πολιτικό (και όχι τεχνικό) επίπεδο στην αυριανή Σύνοδο Κορυφής των ηγετών της Ε.Ε. Σε αυτή την περίπτωση, εάν εκεί υπάρξει συμφωνία, τότε θα κληθούν οι υπουργοί να καταλήξουν στην τελική φόρμουλα τη Δευτέρα, κατά το Συμβούλιο της 19ης Δεκεμβρίου.

Αυτή πάντως είναι η σωστή διάσταση της συζήτησης γύρω από το πλαφόν, πέρα από τις συμμαχίες, τις κόντρες και τους όποιους συμβιβασμούς επιτεύχθηκαν ανάμεσα στα δύο «στρατόπεδα» κατά το χθεσινό συμβούλιο υπουργών. Αν οι 27 καταφέρουν τελικά να συμφωνήσουν και να υιοθετήσουν πλαφόν, για παράδειγμα στα 200 ευρώ η μεγαβατώρα, όπως ζητούν η Ελλάδα και άλλες 11 χώρες (Βέλγιο, Βουλγαρία, Ισπανία, Ιταλία, Κροατία, Λιθουανία, Μάλτα, Πολωνία, Ρουμανία και Σλοβακία), αυτό δεν θα έχει άμεση επίπτωση στις τιμές, για όσο αυτές παραμένουν στα τρέχοντα επίπεδα.

Το πραγματικό διακύβευμα

Το πραγματικό ωστόσο διακύβευμα δεν είναι να πέσουν άμεσα οι τιμές, παρά να αποφευχθεί μια νέα έκρηξη στο φυσικό αέριο, όπως αυτή που προβλέπουν ότι θα συμβεί γύρω στο Μάρτιο του 2023 μεγάλοι διεθνείς χρηματοοικονομικοί οίκοι, ενώ θα έχει προηγηθεί ένας χειμώνας με αυξημένη ζήτηση, μετά το τέλος του οποίου, οι χώρες θα πρέπει να εφοδιαστούν ξανά και να γεμίσουν τις αποθήκες τους για το 2023.

Τυχόν συμφωνία για επιβολή ενόςlimitupαφορά μελλοντικές κρίσεις - όπως αυτές που γνώστες της αγοράς, όπως πρόσφατα ο Ευ.Μυτιληναίος, εκτιμούν ότι θα ζήσουμε, μην αποκλείοντας μια νέα άνοδο τιμών στον TTF την Άνοιξη - και όχι τις παρούσες τιμές των 135-140 ευρώ, την επίπτωση των οποίων στο ρεύμα, οι κυβερνήσεις θα συνεχίσουν να διαχειρίζονται μέσω επιδοτήσεων.

Ο μοναδικός λόγος που η Αθήνα και άλλες κυβερνήσεις, επιμένουν στην επιβολή του πλαφόν, είναι γιατί εκτιμούν ότι ένα πλαφόν στα 200 ευρώ η μεγαβατώρα, θα μπορούσε να στείλει σήμα στις αγορές και να αποθαρρύνει την κερδοσκοπία.

Και ο προμηθευτές;

Στο ερώτημα τι στάση θα τηρήσουν οι προμηθευτές, άνθρωποι με γνώση της αγοράς, απαντούν κατηγορηματικά ότι αυτοί είναι εντελώς αρνητικοί στην επιβολή πλαφόν. Οι Νορβηγοί, ο μεγαλύτερος προμηθευτής της ΕΕ, το έχουν κάνει σαφές εδώ και καιρό. Υπάρχει περίπτωση οι Νορβηγοί ή άλλοι προμηθευτές να στραφούν σε άλλες αγορές σε περίπτωση επιβολής πλαφόν; Μένει να φανεί. Το ίδιο ισχύει και για τους υπόλοιπους εισαγωγείς αερίου στην ΕΕ.

Επομένως, ούτε η τιμή πρόκειται άμεσα να μειωθεί, ούτε πολύ περισσότερο έχουν πάρει διαβεβαιώσεις οι Ευρωπαίοι από τους προμηθευτές LNG ότι θα συνεχίσουν να τους πωλούν στις τιμές που θα επιλέξουν να βάλουν πλαφόν. Ο μόνος τρόπος να υποχωρήσουν οι τιμές είναι να υποχωρήσει η ζήτηση για αέριο.

Ο μηχανισμός αναστολής και οι αντιστάσεις των Γερμανών

Όσον αφορά το ερώτημα πως θα καμφθούν οι αντιρρήσεις της Γερμανίας - «υπάρχει σύγκλιση κατά 90-95% αλλά «τα μεγάλα ζητήματα δεν έχουν επιλυθεί», δήλωσε χθες ο υπ. Ενέργειας Ρ. Χάμπεκ- ίσως η απάντηση να βρίσκεται στην συμφωνία για μηχανισμό αναστολής του πλαφόν, εάν βεβαίως αποφασιστεί τέτοιο μέτρο.

Οι 27 υπουργοί φέρονται να έχουν συμφωνήσει ότι σε περίπτωση που κάποια χώρα δεν έχει τη δυνατότητα να εξασφαλίσει φυσικό αέριο με την τιμή του πλαφόν, τότε θα κινητοποιείται μηχανισμός υποστήριξής της από άλλες ευρωπαϊκές χώρες και εάν δεν καρποφορήσουν οι προσπάθειες θα αναστέλλεται η εφαρμογή του πλαφόν για μια ευρύτερη περιοχή της Ευρώπης και όχι για όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση ή για μια μόνο χώρα. Εάν π.χ. διαφωνήσει η Ισπανία, η ενεργοποίηση του πλαφόν θα αναστέλλεται για την Ιβηρική. Εάν διαφωνήσει η Ελλάδα, η αναστολή θα αφορά τα Βαλκάνια.

Το μέτρο αυτό εκτιμάται ότι στερεί επιχειρήματα από τη Γερμανία και τις υπόλοιπες χώρες που ανησυχούν ότι ένα πλαφόν θα στρέψει μεγάλους προμηθευτές να αναζητήσουν αγοραστές εκτός της ΕΕ. Και υπό αυτή την έννοια, σύμφωνα πάντα με την παραπάνω ερμηνεία, οι Γερμανοί θα μπορούσαν να δώσουν την έγκρισή τους σε ένα πλαφόν στα επίπεδα των 200 ευρώ η μεγαβατώρα.

Θυμίζουμε ότι τα τρία σημεία που προτάθηκαν από τον Έλληνα υπουργό Περιβάλλοντος κι Ενέργειας και τελικά συμφωνήθηκαν από όσους συμμετείχαν στις διαβουλεύσεις είναι:

1. Ένα δυναμικό πλαφόν συνδεδεμένο με ξένους δείκτες,

2. Το πλαφόν αυτό θα εφαρμόζεται σε όλα τα hubs και

3. Μηχανισμός αναστολής του πλαφόν όπως αυτός που προτείνει η προεδρία και όπως διαμορφώθηκε μετά από την Ολλανδία.

Η αυριανή Σύνοδος Κορυφής και οι συζητήσεις σε επίπεδο ηγετών θα δείξουν κατά πόσο είμαστε κοντά στην πιθανολογούμενη συμφωνία ή όχι, προκειμένου τη Δευτέρα οι υπουργοί να συμφωνήσουν στην τελική φόρμουλα.