Απειλή για την ηλεκτροδότηση των Βαλκανίων η ξηρασία

Σε απειλή για την ομαλή ηλεκτροδότηση των Βαλκανίων εξελίσσεται η εκτεταμένη ξηρασία που σημειώνεται τους τελευταίους μήνες στην περιοχή, καθώς έχει οδηγήσει σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα την παραγωγή υδροηλεκτρικής ενέργειας, στην οποία στηρίζεται το 40% περίπου της ηλεκτροπαραγωγής των βαλκανικών εθνών

Σύμφωνα με το Ομοσπονδιακό Υδρομετεωρολογικό Ινστιτούτο Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, ο μέσος όρος βροχόπτωσης στην περιοχή των Βαλκανίων, ήταν περίπου 44% κάτω από το φυσιολογικό και αποτελεί τη χειρότερη ξηρασία που έχει σημειωθεί τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Μαυροβουνίου, το οποίο γνώρισε φέτος τις χαμηλότερες βροχοπτώσεις που έχουν καταγραφεί ποτέ στην ιστορία του, με αποτέλεσμα τα υδροηλεκτρικά εργοστάσια της χώρας στις αρχές Δεκεμβρίου να δουλεύουν μόνο με το 5% της δυναμικότητάς τους, ενώ ο μοναδικός θερμοηλεκτρικός σταθμός της χώρας είναι σε θέση να καλύψει μόλις το 1/3 της ζήτησης. Στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, η παραγωγή υδροηλεκτρικής ενέργειας της Elektroprivreda ήταν γύρω στο 35% της συνήθους παραγωγής της το Δεκέμβριο Δεκεμβρίου, όπως δήλωσε ο εκπρόσωπος της εταιρίας.

Ως αποτέλεσμα, οι κρατικές επιχειρήσεις ηλεκτρισμού, προκειμένου να καλύψουν τη ζήτηση σε ενέργεια, αναγκάζονται να εισάγουν ηλεκτρικό ρεύμα, καθώς, ελλείψει οικονομικών πόρων, αδυνατούν να προσθέσουν άμεσα εγκαταστάσεις και να βελτιώσουν τα δίκτυα. Όπως δήλωσε ο εκπρόσωπος της σερβικής κρατικής εταιρίας ηλεκτρισμού, η εταιρία αναγκάστηκε να καταβάλει 1 εκατ. ευρώ ημερησίως τον περασμένο μήνα για την εισαγωγή 18 εκατ. kWh, η οποία αντιστοιχεί στο 15% της εθνικής κατανάλωσης.

Αναλυτές του κλάδου της ενέργειας προβλέπουν ότι, σε περίπτωση που δεν υπάρξουν άμεσα επενδύσεις, αναμένεται να σημειωθούν ακόμη εντονότερες ελλείψεις ενέργειας στην περιοχή εξαιτίας φαινομένων ξηρασίας, σε μια εποχή, μάλιστα, που η περιοχή αναπτύσσεται και η ζήτηση ενέργειας αυξάνεται με σημαντικούς ρυθμούς ετησίως.

Όπως σημειώνει ο Nikola Rajakovic, λέκτορας του τομέα της Ενέργειας της Σχολής Ηλεκτρολόγων Μηχανικών του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου και πρώην αναπληρωτής υπουργός ενέργειας της Σερβίας, είναι απαραίτητη η άμεση λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση υφιστάμενων και μελλοντικών προβλημάτων τροφοδοσίας. Τα αποτελέσματα της εκτεταμένης ξηρασίας δείχνουν ότι οι επενδύσεις στον τομέα της ενέργειας αποδεικνύονται ανεπαρκή, τονίζει.

Σημειώνεται ότι ήδη έχει αυξηθεί η παραγωγή από συμβατικές μονάδες παραγωγής ενώ έχουν δρομολογηθεί και νέες επενδύσεις, προκειμένου να μειωθεί ο κίνδυνος από τις ασταθείς καιρικές συνθήκες, με το 55% των επενδύσεων να αφορά εγκαταστάσεις άνθρακα, ενώ σε κάποιο βαθμό η ομαλή τροφοδοσία στηρίζεται και στους πυρηνικούς σταθμούς που έχουν προγραμματιστεί, πχ ο Μπέλενε στη Βουλγαρία, η κατασκευή των οποίων, ωστόσο, φαίνεται να καθυστερεί.

Την ίδια στιγμή, τα δίκτυα αποτελούν άλλο ένα πρόβλημα, το οποίο απειλεί την ομαλή λειτουργία του συστήματος, καθιστώντας αναγκαία την υλοποίηση επενδύσεων και στο συγκεκριμένο τομέα. Ο φορέας εκμετάλλευσης του δικτύου της Σερβίας εκτιμά ότι απαιτούνται επενδύσεις ύψους τουλάχιστον 300 εκατ. ευρώ για την κατασκευή νέων γραμμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, προκειμένου να μειωθεί ο κίνδυνος διακοπών ρεύματος που προέκυψαν πέρυσι, όταν η ξαφνική πτώση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας δημιούργησε την ανάγκη εισαγωγών.

Κοινή πεποίθηση των αναλυτών πάντως αποτελεί η ανάγκη άμεσης δρομολόγησης μιας μακροπρόθεσμης ενεργειακής στρατηγικής για τα Βαλκάνια, καθώς ο κίνδυνος ενεργειακής αστάθειας είναι πλέον εμφανής.