«Ακούνε» το πλαφόν στο αέριο οι Γερμανοί αλλά με υποχρεωτική μείωση κατανάλωσης - Συνέχεια… ζυμώσεων με Χάμπεκ την Τρίτη 11 Οκτωβρίου σε νέο Συμβούλιο Υπ.Ενέργειας

Μικρά βήματα προόδου ως προς την αποδοχή από πλευράς των Γερμανών της κοινοτικής πρότασης για πλαφόν στο φυσικό αέριο, φαίνεται ότι γίνονται τις τελευταίες ώρες ενόψει και της αυριανής άτυπης Συνόδου Κορυφής.

Στον απόηχο της επιστολής Φον Ντερ Λάινεν προς τους 27 ηγέτες, το Βερολίνο δείχνει να «ακούει» πλέον μια ιδέα για δυναμικό πλαφόν, αλλά υπό συγκεκριμένους όρους. Ποιοί είναι αυτοί; Το πλαφόν να συνοδεύεται από υποχρεωτική και σημαντική μείωση της κατανάλωσης αερίου σε όλη την Ε.Ε.

Κατά τη χθεσινή τηλεδιάσκεψη που είχαν οι υπ. Ενέργειας της Ελλάδας, του Βελγίου, της Ιταλίας και της Πολωνίας με τον γερμανό ομόλογό τους Ρόμπερτ Χάμπεκ, οι πληροφορίες λένε πως ο τελευταίος έθεσε ως όρο για να συναινέσει το Βερολίνο στο πλαφόν, να καταστούν υποχρεωτικοί οι στόχοι για εθελοντική μείωση της κατανάλωσης, τους οποίους προβλέπει η πρόταση της Κομισιόν.

Το θέμα φαίνεται πως έχει δρόμο ακόμη μπροστά του και φυσικά δεν τελειώνει στην αυριανή Σύνοδο Κορυφής, η οποία ως άτυπη δεν πρόκειται να πάρει αποφάσεις. Η προσπάθεια να μετακινηθεί η Γερμανία προς τις θέσεις της Κομισιόν, αναμένεται να συνεχιστεί στο επίσης άτυπο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας της επόμενης Τρίτης 11 Οκτωβρίου στην Πράγα.

Αποκωδικοποιώντας πάντως την πλούσια σε ειδήσεις αλλά και παρασκηνιακές διαβουλεύσεις, χθεσινή ημέρα, προκύπτει ότι το «παραθυρο» για πλαφόν στο φυσικό αέριο που άνοιξε η Φον Ντερ Λάινεν με τον οδικό χάρτη που απέστειλε στους 27, βάζει νέα δεδομένα στο τραπέζι, πυροδοτεί κινητικότητα από πλευράς Βερολίνου αλλά και γεννά ερωτήματα για το κόστος χρηματοδότησης της κοινοτικής πρότασης.

Στο επίμαχο σημείο της επιστολής, αναφέρεται ότι «εν αναμονή της δημιουργίας ενός νέου benchmark στο φυσικό αέριο, πρέπει να επιβληθεί περιορισμός των τιμών που έχουν ως αναφορά το χρηματιστήριο του TTF, κατά τρόπο που να συνεχίζει να εξασφαλίζει την ασφαλή προμήθεια στην Ευρώπη και σε όλα τα κράτη μέλη».

Στην ουσία, η Κομισιόν, παίρνει αποστάσεις από τη γερμανική ακαμψία και μιλά για την ανάγκη ύπαρξης ενός συμπληρωματικού και πιο αντιπροσωπευτικού δείκτη αναφοράς που θα αντικατοπτρίζει καλυτερα την νέα ευρωπαϊκή ενεργειακή πραγματικότητα στην οποία κυριαρχεί πλέον το LNG και όχι οι αγωγοί. Και τονίζει ότι έως ότου ετοιμαστεί αυτός ο νέος benchmark, θα πρέπει να επιβληθούν περιορισμοί τιμών στο εισαγόμενο φυσικό αέριο, θέτοντας το θέμα ενώπιον της Συνόδου Κορυφής (στις 20 Οκτωβρίου η τακτική), όπου προς το παρόν όμως δεν υπάρχει ομοφωνία.

Από πλευράς των Γερμανών, των Ολλανδών και των άλλων χωρών του Βορρά που συνασπίζονται στο ίδιο στρατόπεδο, η διαφωνία τους σε μια κοινή ευρωπαϊκή λύση δεν αφορά τόσο σε αυτό καθ’ εαυτό το πλαφόν, όσο στον τρόπο χρηματοδότησης της όποιας κοινής στρατηγικής επιλεγεί. Της αποζημίωσης δηλαδή που θα πρέπει να καταβληθεί σε περίπτωση επιβολής πλαφόν, μέσω κάποιου Ταμείου προς τους προμηθευτές LNG για τη διαφορά ανάμεσα στην ανώτατη τιμή βάσει της οποίας θα πωλούν φυσικό αέριο στην Ευρώπη και τη τιμή του στις διεθνείς αγορές.

Αν και η δημόσια συζήτηση είναι στραμμένη στις προτάσεις της επιστολής Φον Ντερ Λάιεν, το πραγματικό ερώτημα είναι πως θα εξασφαλιστούν τα εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ που θα χρειαστούν για να καλυφθεί η διαφορά. Στο κείμενο της προέδρου της Κομισιόν προς τους 27 απουσιάζει η οποιαδήποτε αναφορά ως προς το κόστος της πρότασης, πιθανότατα για να αποφευχθούν αντιδράσεις από το γερμανικό και ολλανδικό στρατόπεδο. Η πρόταση ωστόσο των Επιτρόπων Τζεντιλόνι και Μπρετόν για κοινή έκδοση χρέους, μέσω του προχθεσινού τους άρθρου, προφανώς και δεν έγινε τυχαία. Η δημοσιονομική ευρωπαϊκή απάντηση, παρ΄ότι σύμφωνα με πηγές συγκεντρώνει μικρές πιθανότητες, είναι ο μόνος τρόπος για να χρηματοδοτηθεί ένα πλαφόν ή μια οποιαδήποτε κοινή λύση. Στο τραπέζι βρίσκεται και η ιδέα να αξιοποιηθούν τα αδιάθετα 230 δισ ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης, τα οποία ωστόσο θεωρούνται λίγα για να καλύψουν τις ανάγκες προμήθειας αερίου 27 χωρών-μελών σε τιμές με ανώτατο όριο.

Συνοψίζοντας το σκεπτικό του οδικού χάρτη της Κομισιόν, προτείνεται η κοινή προμήθεια φυσικού αερίου, κατά το μοντέλο της αγοράς εμβολίων το 2020, ειδικές συμφωνίες με προμηθευτές, όπως η Νορβηγία στο πλαίσιο μιας μακροπρόθεσμης ενεργειακής εταιρικής σχέσης με την ΕΕ, ενώ γίνονται βήματα για την αποσύνδεση της τιμής του ρεύματος από εκείνη του φυσικού αερίου (decoupling). Και αυτό καθώς η Επιτροπή προτείνει την επιβολή πλαφόν στο φυσικό αέριο που προορίζεται για την ηλεκτροπαραγωγή.