Aquila: Οι επενδύσεις στην καθαρή ενέργεια και το τοπίο για τα έργα ΑΠΕ στην ελληνική αγορά

Το δικό της στίγμα για τις πράσινες ενεργειακές επενδύσεις έδωσε η Angela Wiebeck, Chief Sustainability Officer του Ομίλου Aquila στο συνέδριο Large Scale Solar Greece.

Όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση, στον Όμιλο Aquila, οι επιχειρήσεις συνεργάζονται για την ανάπτυξη, την κατασκευή και τη λειτουργία βασικών έργων για λογαριασμό θεσμικών πελατών.

Ορίζουμε ως βασικά έργα εκείνα που εστιάζουν στην επέκταση και την αναδόμηση της παγκόσμιας υποδομής χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα - φωτοβολταϊκά, αιολικά πάρκα,  υδροηλεκτρική ενέργεια, αποθήκευση σε μπαταρίες, πράσινη εφοδιαστική, «πράσινα» κέντρα δεδομένων, ενεργειακή απόδοση και βιώσιμη διαχείριση των δασών.

Στο τέλος του 2022, η δραστηριότητά μας στον τομέα της καθαρής ενέργειας στην Ευρώπη (Aquila Clean Energy EMEA) είχε εγκατεστημένη και ανεπτυγμένη ισχύ 13,9 GW και ιστορικό 19 GW.

Η Aquila Clean Energy Europe εισήλθε στην ελληνική αγορά πριν από τρία χρόνια και σήμερα διαθέτει ένα χαρτοφυλάκιο αιολικών, φωτοβολταϊκών και έργων αποθήκευσης σε μπαταρίες περίπου 2 GW σε διάφορα στάδια αδειοδότησης.

ΟΙ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΕΣ ΤΟΥ ΟΜΙΛΟΥ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑΣ

• Εντοπισμός, αποφυγή, μετριασμός των περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων των έργων μέσω στοχευμένων εργαλείων, διαδικασιών και ανθρώπινων πόρων.
• Σημαντικές ενέργειες για τους επενδυτές και τις ρυθμιστικές αρχές για τη δραστηριότητα του Ομίλου – πχ. περιβαλλοντικό αποτύπωμα, ευημερία και ανάπτυξη εργαζομένων.
• Ενέργειες για να διασφαλιστεί η διαφάνεια - δεσμεύσεις για τη βιωσιμότητα, ετήσια έκθεση βιωσιμότητας, εταιρική πολιτική για τον τρόπο διαχείρισης των παραγόντων ESG σε όλη την αλυσίδα αξίας.

AQUILA CLEAN ENERGY EMEA: ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΣΕ ΒΙΩΣΙΜΑ ΕΡΓΑ ΑΠΕ | ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ 

Στην ACE EMEA έχουμε εστιάσει σε πιο ώριμες αγορές που είναι περισσότερο ελκυστικές και ασφαλείς για επενδύσεις και ανάπτυξη έργων ΑΠΕ. Για παράδειγμα, στην Ισπανία και την Πορτογαλία η δυναμική εστιάζει σε μια ανοικτή αγορά με εγχώριους και διεθνείς τραπεζικούς συμμετέχοντες, μια σχετικά καλά ανεπτυγμένη αγορά PPA και σχετικά καλά καθορισμένες διαδικασίες για τη λήψη των απαιτούμενων αδειών για την κατασκευή των έργων ΑΠΕ. Η Ελλάδα και η Ιταλία ακολουθούν.

Η Ελλάδα ανοίγεται και έχει περισσότερους διεθνείς χρηματοοικονομικούς συμμετέχοντες (ΕΤΕ και ελληνικές τράπεζες). Έχει καθορίσει ένα καλό χρηματοδοτικό πλαίσιο για να επωφεληθεί από τα πακέτα στήριξης της ΕΕ, όπως ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (RRF). Επιπλέον, μέσω του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ), έχει θέσει φιλόδοξους στόχους για τα φωτοβολταϊκά με στόχο να φτάσει τα 14,1 GW ηλιακής ισχύος έως το 2030, υπερδιπλάσια από τα 5 GW που ήταν το αρχικό σχέδιο. Έτσι, είναι σαφές ότι η Ελλάδα έχει δεσμευτεί για την επέκταση της ηλιακής ενέργειας στο ενεργειακό της μείγμα και διαθέτει σταθερό ιστορικό με πλήθος έμπειρων τοπικών στελεχών.

Δεδομένης της στρατηγικής μας να εστιάζουμε πρώτα στις ώριμες αγορές και των σημαντικών μας  έργων στην Ιβηρική, την Ελλάδα και την Ιταλία, χρησιμοποιούμε  επί του παρόντος αρκετούς πόρους για να διασφαλίσουμε ότι τα έργα μας βασίζονται στην κοινωνική άδεια λειτουργίας.

Αυτό σημαίνει ότι προσπαθούμε να συνεργαστούμε με όλα τα εμπλεκόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών κοινοτήτων, ώστε να αυξήσουμε το θετικό μας αποτύπωμα στις περιοχές που δραστηριοποιούμαστε. 

Θέλουμε να διασφαλίσουμε ότι τα έργα καθαρής ενέργειας όχι μόνο συμβάλλουν ουσιαστικά στον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής, αλλά και ότι δημιουργείται κοινή αξία για τις τοπικές περιοχές στις οποίες κατασκευάζονται αυτά τα έργα.
 

ΟΛΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΕ ΕΡΓΑ ΚΑΘΑΡΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Η συνεισφορά στην επίτευξη μηδενικών αποβλήτων άνθρακα μέσω της παραγωγής καθαρής ενέργειας και της αποφυγής του CO2 δεν είναι πλέον αρκετή.

Οι περισσότερες πηγές χρηματοδότησης για φωτοβολταϊκά έργα, ανεξάρτητα από το αν προέρχονται από θεσμικούς επενδυτές ή τράπεζες, απαιτούν αποδείξεις ότι τα έργα καθαρής ενέργειας δεν δημιουργούνται εις βάρος του περιβάλλοντος ή της κοινωνίας.

Αυτό οφείλεται σε 3 πράγματα:

Νομοθεσία - σε επίπεδο fund και έργου. Για παράδειγμα, σε επίπεδο fund πρέπει να τηρούμε την ταξινομία SFDR /EU της ΕΕ, η οποία περιγράφει αυστηρούς κανόνες για την επισήμανση των fund. Σε επίπεδο έργου υπάρχουν απαιτήσεις όσον αφορά την αποφυγή CO2, τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και τις θέσεις εργασίας που δημιουργούνται. Αυτό συνέβη στην περίπτωση μίας κατασκευαστικής μονάδας ύψους 1 δισ. ευρώ που εξασφαλίσαμε με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και επτά εμπορικές τράπεζες το προηγούμενο έτος για τη στήριξη της κατασκευής περισσότερων από 50 έργων ΑΠΕ στην Ιβηρική. 

Δέσμευση θεσμικών επενδυτών. Είμαστε σε διαρκή επικοινωνία με τους επενδυτές μας για να συζητήσουμε θέματα σχετικά με τη βιωσιμότητα. Οι επενδυτές θέλουν να κατανοήσουν τις διαδικασίες, τις πολιτικές και τα εργαλεία που χρησιμοποιούμε για την ελαχιστοποίηση των αρνητικών περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων.  Και μερικές φορές ζητούν πληροφορίες για συγκεκριμένες πρακτικές - για παράδειγμα στον τομέα της ανακύκλωσης, τι κάνουμε στην εταιρεία για να μειώσουμε το περιβαλλοντικό μας αποτύπωμα, πώς υποστηρίζουμε τους εργαζόμενους κλπ.

Κοινωνική αντίδραση. Για να γίνουν τα έργα ΑΠΕ πιο ελκυστικά, οι εταιρείες πρέπει να διασφαλίσουν ότι διαθέτουν τα κατάλληλα εργαλεία, διαδικασίες και ανθρώπους για να διαχειριστούν τις επιπτώσεις των δραστηριοτήτων τους στο περιβάλλον και την κοινωνία καθώς και να είναι σε θέση να διατηρήσουν την κοινωνική άδεια λειτουργίας, τον μετριασμό των αντιδράσεων από τις τοπικές κοινότητες. 

Στον Όμιλο Aquila, η συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων μερών είναι θεμελιώδης και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο δημιουργήσαμε ένα σχέδιο που μας επέτρεψε να εντοπίσουμε, να αξιολογήσουμε και να μετριάσουμε τους κοινωνικούς και περιβαλλοντικούς κινδύνους. Το σχέδιό μας περιλάμβανε μια συστηματική προσέγγιση για τη δέσμευση των εμπλεκόμενων μερών, ώστε να διασφαλίσουμε ότι κατανοούμε πλήρως και είμαστε έτοιμοι να απαντήσουμε στις τοπικές ανησυχίες. Στόχος της δέσμευσης των εμπλεκόμενων μερών είναι η δημιουργία κοινής αξίας, ώστε οι τοπικές κοινότητες να μπορούν να επωφεληθούν από τα φωτοβολταϊκά μας έργα όπως και οι επενδυτές, οι μέτοχοι και οι εργαζόμενοί μας. 

Παράδειγμα στην Πορτογαλία

Πέρυσι εφαρμόσαμε τη διαδικασία των εμπλεκόμενων μερών σε ένα από τα φωτοβολταϊκά μας έργα στην Πορτογαλία με στόχο να ενημερωθούμε πρώτοι σχετικά με τη γνώμη όλων των stakeholders για το έργο. Οι πληροφορίες αυτές μας βοήθησαν να δημιουργήσουμε αυτό που ονομάζουμε Πλάνο "EcoSolar", το οποίο περιλαμβάνει μέτρα στους τομείς του περιβάλλοντος, της γνώσης και της κοινωνικής δέσμευσης, αυξάνοντας τα οφέλη του έργου στην περιοχή.

Οι Δεσμεύσεις μας για το έργο στην Πορτογαλία:

• συνεργασία με το Πανεπιστήμιο της Λισαβόνας για τη διεξαγωγή μελετών θερμοκρασίας και βιοποικιλότητας
• μελέτη έρευνας και ανάπτυξης με το Πανεπιστήμιο της Évora για τον προσδιορισμό των καλύτερων γεωργικών πρακτικών και ειδών που μπορούν να καλλιεργηθούν μεταξύ των φωτοβολταϊκών panels και την παρακολούθηση των ιδιοτήτων του εδάφους για τη δημιουργία στρατηγικών μετριασμού της διάβρωσης 
• μελέτη σχετικά με τις επιλογές ανακύκλωσης του ηλιακού φωτοβολταϊκού εξοπλισμού 
• ενεργειακή κοινότητα που επιτρέπει στην τοπική κοινωνία να αποκτήσει πρόσβαση στην ηλιακή ενέργεια και να επωφεληθεί από το μειωμένο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας 

ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΕΝΔΥΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ 

• Να διασφαλίσουν τους κατάλληλους πόρους και να σχεδιάσουν ένα πλάνο για την ελαχιστοποίηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων των έργων. 
• Να εφαρμόσουν τις κατάλληλες διαδικασίες για την αποτελεσματική υλοποίηση του πλάνου.

Με τον κατάλληλο σχεδιασμό για την ελαχιστοποίηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων των έργων και τις απαιτούμενες διαδικασίες, οι επενδυτές θα μπορέσουν να διατηρήσουν την τοπική κοινωνική άδεια λειτουργίας, ανεξάρτητα από τις πολιτικές εξελίξεις στην περιοχή δραστηριότητάς τους.

ΤΟ ΤΟΠΙΟ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΑΣ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ

Σύμφωνα με τoν Όμιλο Aquila:

• Το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) της Ελλάδας στοχεύει στη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα κατά 55% έως το 2030 (σε σχέση με τα επίπεδα του 2005). Αυτό σημαίνει ότι το 80% του μείγματος ηλεκτρικής ενέργειας θα προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Η ηλιακή ενέργεια θα αποτελέσει τη ραχοκοκαλιά αυτής της μετάβασης με τουλάχιστον 14,1 GW εγκατεστημένης και προγραμματισμένης ισχύος.
• Η ελληνική κυβέρνηση έχει δεσμευτεί σε μεγάλο βαθμό στο ΕΣΕΚ και συνεργάζεται με τον κλάδο για να διασφαλίσει ότι όλες οι πολιτικές και η χρηματοδότηση στοχεύουν στη μείωση των σημερινών εμποδίων, όπως η πρόσβαση στο δίκτυο.
• Η ανάπτυξη συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρίες (BESS) παράλληλα με τα ηλιακά φωτοβολταϊκά και τα αιολικά έργα είναι ένας πολλά υποσχόμενος τρόπος βελτιστοποίησης της πρόσβασης στο δίκτυο και των εδαφικών περιορισμών.
• Αν και τα έργα ΑΠΕ δεν έχουν αντιμετωπίσει μεγάλη κοινωνική αντίδραση στην Ελλάδα μέχρι στιγμής, οι επενδυτές θα χρειαστεί να προετοιμαστούν γι' αυτό. Απαιτούνται πόροι προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα έργα καθαρής ενέργειας εμπλέκουν την τοπική κοινότητα και δεν έχουν αρνητικό αντίκτυπο στο περιβάλλον και την κοινωνία.