Ραδιενεργά

Οι πολιτικοί είναι σαν τους καλλιτέχνες. Χρειάζονται την επιβράβευση... Κάπως έτσι σκεπτόμενοι, υποθέτω, αυτοί που εκπροσωπούν την ενεργοβόρο βιομηχανία, επισημαίνουν παντού τις τελευταίες ημέρες τον καθοριστικό ρόλο που έπαιξαν ο υπουργός ΠΕΚΑ κ. Μανιάτης και ο υφυπουργός, Μάκης Παπαγεωργίου, που αντελήφθηκαν και κατανόησαν την μεγάλη ζημιά που προέκυπτε για 150 μικρές βιομηχανίες από τον αποκλεισμό τους από την ετήσια δημοπρασία αερίου για το 2015 και παρενέβησαν αποφασιστικά καταθέτοντας τη σχετική τροπολογία. "Αυτό στην πράξη σημαίνει εφαρμογή της κυβερνητικής πολιτικής και της εντολής του Πρωθυπουργού για στήριξη της απασχόλησης και της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας" σημειώνουν με νόημα...

Την Παρασκευή όπως όλα δείχνουν θα γίνει η συνάντηση τρόικας με την ηγεσία του ΥΠΕΚΑ, δηλαδή τους Ι.Μανιάτη, και Α.Παπαγεωργίου. Τόπος της συνάντησης το υπ. Οικονομικών, και ατζέντα το νομοσχέδιο για την άρση της αποκλειστικότητας των ΕΠΑ, μαζί με θέματα της χονδρικής στην αγορά ηλεκτρισμού.

Όσον αφορά πάντως το θέμα των χρεών προς τη ΔΕΗ, κύκλοι των βιομηχανικών καταναλωτών υποστηρίζουν ότι οι οφειλές της βιομηχανίας ( εκτός της ΛΑΡΚΟ) είναι αμελητέες και ότι, επιπλέον, η ΔΕΗ υπολογίζει τις οφειλές όχι  βάσει της απόφασης της ΓΣ αλλά με τα τιμολόγια που αξίωνε πριν την απόφαση εφόσον δεν έχει υπογραφεί σύμβαση. Το θέμα πάντως, πρέπει να ξέρετε, αποτελεί παράμετρο των όσων συζητούνται με την τρόικα για τις αλλαγές στη χονδρεμπορική αγορά, το NOME κ.λπ. Υποστηρίζουν δηλαδή, από την πλευρά των βιομηχανιών, ότι αξιοποιείται αυτό το στοιχείο των χρεών, προκειμένου να μην προχωρήσουν τα νέα ρυθμιστικά μέτρα με τα οποία εξασφαλίζεται χαμηλή τιμή ρεύματος στις ενεργοβόρες επιχειρήσεις και μειώνεται το ενεργειακό  κόστος της βιομηχανίας… Διαβάστε το σχετικό ρεπορτάζ για την τρόικα και θα καταλάβετε. Η εξίσωση είναι σίγουρα περίπλοκη…

Παρότι, όπως θα διαβάσατε στο χθεσινό ρεπορτάζ του energypress, το ταμείο της ΔΕΗ είναι άδειο λόγω της εκτόξευσης των απλήρωτων λογαριασμών, η επιχείρηση έδωσε, από τις τρέχουσες χρηματοροές της, κάποιο σημαντικό ποσό στον ΛΑΓΗΕ που του επέτρεψε να πληρώσει τα υπόλοιπα των τιμολογίων Απριλίου και σημαντικό μέρος εκείνων του Μαΐου. Ξέρω ότι η πίεση από την πλευρά του ΛΑΓΗΕ για ομαλοποίηση των πληρωμών είναι μεγάλη σε όλα τα επίπεδα. Δεν ξέρω τι αποτέλεσμα θα έχει εν τέλει, αλλά οφείλω να καταγράψω την αισιοδοξία που μεταφέρουν στελέχη του ότι τα πράγματα θα καλυτερέψουν…

Διάβασα το αφιέρωμα του Oil Barrel και πρέπει να πούμε ότι είναι μια ακόμα ένδειξη του ότι η χώρα μας βρίσκεται πλέον στο διεθνή πετρελαϊκό χάρτη. Αυτό που μου έκανε όμως εντύπωση είναι ότι ο εκπρόσωπος της Petrcoltic, αν και η επίσημη παρουσίασή του περιείχε τη χώρα μας, στον τομέα της έρευνας δεν έκρινε σκόπιμο να κάνει καμία αναφορά στο project του Πατραϊκού όπου συμμετέχει η εταιρεία του στην (υπό τα ΕΛΠΕ) κοινοπραξία που έχει αναλάβει την έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων. Τόσο... σνομπ για τα της Ελλάδος;

Νομίζω ότι αυτό που γίνεται στα ενεργειακά (διαβάστε το σχετικό ρεπορτάζ) είναι χαρακτηριστικό της στάσης που θα έχει συνολικά η τρόικα κατά την τρέχουσα επιθεώρηση του προγράμματος. Δεν θα κάνει πίσω ούτε κατά κεραία σε τεχνικό - τυπικό επίπεδο και θα μένει στην κυβέρνηση να αποφασίσει αν θα προχωρήσει ερήμην των παρατηρήσεων ή αντιρρήσεων της τρόικας. Μην ξεχνάτε ότι είναι η τελευταία επιθεώρηση και ότι σε πολιτικό επίπεδο η κυβέρνηση δίνει την καθοριστικότερη μάχη του βραχέος, όπως όλα δείχνουν, βίου της...

Με την υπόθεση της ρήτρας take or pay στο Ρώσικο αέριο, φαίνεται ότι αγγίξαμε «ευαίσθητες χορδές» πολλών, αν κρίνουμε από τις αντιδράσεις. Μου λέει για παράδειγμα παράγοντας της αγοράς που ξέρει καλά την υπόθεση: Καλά, όταν υπέγραφαν τη συμφωνία τον Μάρτιο δεν έβλεπαν ότι η κατανάλωση καρκινοβατούσε και άρα θα οδηγούμασταν με μαθηματική ακρίβεια στην ενεργοποίηση της ρήτρας; Μου έστειλε μάλιστα και τα στοιχεία του ΔΕΣΦΑ, σύμφωνα με τα οποία τον περασμένο Μάρτιο η κατανάλωση βρισκόταν στα 10 εκατ. MWh όταν τον αντίστοιχο μήνα του 2013 ήταν στις 11,2 εκατ. MWh. Να θυμίσουμε, δε, ότι και το 2013 υπήρχε μείωση στις καταναλώσεις συγκριτικά με το 2012, δηλαδή η αρνητική τάση εκτείνεται ήδη σε βάθος διετίας, με τις προοπτικές να μην δείχνουν ανάκαμψη. Και όχι μόνο αυτό. Με δεδομένο ότι είχε ήδη αποφασιστεί να αλλάξει το καθεστώς λειτουργίας της χονδρεμπορικής αγοράς ηλεκτρισμού με κατάργηση του μηχανισμού cost recovery, αποτελούσε κοινό μυστικό στην αγορά ότι οι καταναλώσεις αερίου των ηλεκτροπαραγωγών θα συνεχίσουν να συρρικνώνονται ακόμη περισσότερο. Πράγματι από το καλοκαίρι όταν και εφαρμόστηκαν οι αλλαγές στη χονδρεμπορική του ηλεκτρισμού , η υποχώρηση της ζήτησης έφτασε στο 20%...

Ένα άλλο σημείο που μου επισημαίνει ο συνομιλητής μου είναι ότι κατά το χρόνο σύναψης της συμφωνίας, το momentum ήταν ιδανικό για την ελληνική πλευρά, αφού τα τελευταία χρόνια η Gazprom έχει δεχθεί έντονες πιέσεις για τις ρήτρες take or pay που επιβάλλει στις συμβάσεις με Ευρωπαίους πελάτες. Λίγους μήνες πριν την ελληνική συμφωνία, τον Οκτώβριο του 2012, η θυγατρική της RWE στην Τσεχία προσέφυγε στη διαιτησία και κέρδισε υπόθεση εναντίον της Gazprom, όταν αρνήθηκε να καταβάλει το ποσό της ρήτρας take or pay. Το διαιτητικό δικαστήριο έκρινε ότι η γερμανική εταιρεία δε θα πληρώσει για το αέριο που δεν είχε καταναλώσει. Οι ρήτρες take or pay, άλλωστε, μαζί με τις φόρμουλες σύνδεσης της τιμής με το πετρέλαιο, αποτέλεσαν και συνεχίζουν να αποτελούν ένα από τα κυριότερα σημεία αιχμής στις διενέξεις που είχε η ρωσική εταιρεία με πελάτες της τα τελευταία χρόνια.

Αν θέλετε την άποψή μου, επειδή επί πολύ ακόμα στη χώρα «λεφτά δεν θα υπάρχουν» και επειδή, ως γνωστόν, η φτώχεια φέρνει γκρίνια, νομίζω ότι το θέμα της συμφωνίας με τους Ρώσους θα βλέπουμε πλέον να επανέρχεται συχνότερα, όπως και τα ερωτήματα για τις λεπτομέρειες και για τους όρους που πραγματικά συμφωνήθηκαν.

Πρόσφατα το υπ. Ανάπτυξης ανακοίνωσε ότι δόθηκε λύση για την κάλυψη των απαιτήσεων όλων των υπαρχόντων δικαιούχων του προγράμματος, εγκρίνοντας την άμεση χρηματοδότηση του ΕΤΕΑΝ, με ποσό 100 εκατ. ευρώ, για την πλήρη αποπληρωμή περίπου 10.000 νοικοκυριών δικαιούχων του "Εξοικονομώ κατ' Οίκον".

Αλλά όπως έλεγε κορυφαίο στέλεχος του ΥΠΕΚΑ, προκειμένου να τρέξει το νέο "Εξοικονομώ Κατ’ Οίκον", πρέπει να βρεθούν μερικές εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ από το νέο ΕΣΠΑ.

Ακόμη όμως τα ποσά δεν έχουν εξασφαλισθεί. Τα δε, νούμερα που ακούγονται είναι σημαντικά…

Με βάση τα όσα άκουσα, η ηγεσία του ΥΠΕΚΑ δεν είναι και τόσο… ευχαριστημένη από τον τρόπο που έχει χειριστεί το ΤΑΙΠΕΔ το θέμα της υπόγειας αποθήκης αερίου στη Νότια Καβάλα. Για την ακρίβεια πνέει μένεα… Μιλάμε για μια υποδομή στρατηγικού τύπου που μπορεί να παίξει πολύ σοβαρό ρόλο και να αναβαθμίσει τη θέση της χώρας, αλλά οι καθυστερήσεις είναι εξοργιστικές.

Λίγο καθυστερημένο, αλλά τώρα που το έμαθα σας ενημερώνω. Μου λέει λοιπόν πηγή μου στην περιφέρεια, ότι στη συνάντηση που είχε ο Μανιάτης με τους γενικούς γραμματείς των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων πριν από καμιά 10ριά μέρες, μεταξύ των άλλων που τους είπε, τους ζήτησε με μεγάλη έμφαση να τρέξουν τα θέματα της γεωθερμίας που έχουν στις περιφέρειές τους. «Προχωρήστε, τρέξτε, είναι πολύ σημαντικό θέμα, είναι τομέας που έχουμε μείνει πίσω και πρέπει επιτέλους να ξεκουνήσουμε». Αυτό ήταν το νόημα των όσων είπε ο υπουργός. Για να δούμε, θα έχουν αποτέλεσμα οι παροτρύνσεις;

Πότε θα κατατεθεί ο νόμος για την οριστική και πλήρη απελευθέρωση της αγοράς αερίου, ρωτά στέλεχος βιομηχανίας, η οποία βρίσκεται εντός των ορίων των υφιστάμενων ΕΠΑ και ως μη επιλέγων πελάτης, είναι καταδικασμένη σε … μονοψώνιο χωρίς δυνατότητα συμμετοχής στις δημοπρασίες της ΔΕΠΑ. Θέσαμε το ερώτημα αρμοδίως και η απάντηση που πήραμε ήταν ότι το ζήτημα θα διευθετηθεί στο νομοσχέδιο για την αγορά αερίου που θα έρθει μέσα Οκτωβρίου. Θυμίζουμε ότι οι βιομηχανίες εντός των ΕΠΑ δεν είχαν ποτέ δικαίωμα να συμμετάσχουν στις δημοπρασίες, κάτι που θα αλλάξει εφόσον ψηφιστεί ο νόμος και βρεθεί φόρμουλα συμφωνίας με τους μετόχους των ΕΠΑ. Αυτό βεβαίως δεν αλλάζει την πραγματικότητα, ότι δηλαδή οι αλλαγές στην αγορά έπρεπε να είχαν γίνει … χθες και ότι δεν υπάρχει πολυτέλεια αναμονής ούτε … 24ωρο. Και επειδή ακριβώς η κατάσταση βρίσκεται στο απροχώρητο ενώ υποσχέσεις έχουν δοθεί πολλές και κατά κόρον, η αντίδραση αναμένεται ότι θα είναι μεγάλη…

Όπως θα διαβάσατε, η Γενική Διεύθυνση Λιγνιτικού Κέντρου Δυτικής Μακεδονίας της ΔΕΗ σπάει σε τρεις διευθύνσεις. Η επίσημη αιτιολόγηση είναι η ανάγκη βελτίωσης της αποδοτικότητας των ορυχείων. Υπάρχουν όμως ακόμη δύο απόψεις. Η ανεπίσημη που λέει ότι έπρεπε να σπάσουν κάποτε η αυτονομία και ο συγκεντρωτισμός της Γενικής Διεύθυνσης Λιγνιτικού Κέντρου Δ. Μακεδονίας και αφήνει υπόνοιες περί τοπικής διαπλοκής και η συνδικαλιστική που λέει ότι είναι πολιτική επιλογή για να καλυφθούν τα «ψυγεία».

Η διάταξη για δυνατότητα εγκατάστασης ατομικού λέβητα φυσικού αερίου σε πολυκατοικίες με κεντρική θέρμανση πετρελαίου, αναμένεται να λύσει τα χέρια σε πολλούς ιδιοκτήτες.

Μένει φυσικά να τη δούμε ολοκληρωμένη, να διαβάσουμε τους όρους, αν θα υπάρχει έστω κάποια μικρή συμμετοχή των “αυτόνομων” πλέον ιδιοκτητών στα πάγια της θέρμανσης, κ.οκ.

Ενα άλλο ωστόσο κεφάλαιο, που δεν είναι σαφές αν καλύπτει η νέα διατάξη, αφορά όλες εκείνες τις πολυκατοικίες, οι οποίες παρ’ ότι είναι συνδεδεμένες στο δίκτυο του φυσικού αερίου, εντούτοις λόγω διαφωνιών των συνιδιοκτητών, δεν πληρώνουν για το αέριο.

Σαν αποτέλεσμα, η ΕΠΑ διακόπτει πλήρως τη σύνδεση, αφαιρεί το μετρητή, και σε περίπτωση επανασύνδεσης οι συνιδιοκτήτες πρέπει να πληρώοσυν το κόστος από την αρχή.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, για να βάλει κάποιος ατομικό λέβητα φυσικού αερίου απαιτείται επίσης απόφαση του 50% συν 1 των ψήφων ; Και αν ναι, με τη νέα διατάξη, αυτό θα καταργηθεί ;

Μαθαίνω εξ’ εγκύρων πηγών ότι μεγάλα φωτοβολταϊκά πάρκα ή «πακέτα» πάρκων (κάποια Μεγαβάτ και πάνω) αλλάζουν χέρια. Υπάρχουν ξένοι αγοραστές, όχι μόνον (για την ακρίβεια, κυρίως όχι) Ευρωπαίοι που επενδύουν σε ελληνικά φωτοβολταϊκά και υπάρχουν και πωλητές. Το τι έχει κάθε ένας στο μυαλό του δεν μπορείς να το ξέρεις. Πάντως οι πωλητές είναι κατά κανόνα φοβισμένοι για το τι μέλει γενέσθαι στον κλάδο (δεν έχουν πεισθεί ότι έχει τελειώσει το θέμα των παρεμβάσεων από το κράτος), χώρια τα ταμειακά προβλήματα που αντιμετωπίζουν…

Η λιανική αγορά του ρεύματος, είτε έτσι, είτε αλλιώς, θα ανοίξει. Οι δημοπρασίες NOME θα είναι καταλυτικός παράγοντας, εάν βέβαια τα πράγματα πάνε… ευθεία. Σε αυτό το πλαίσιο, διάφοροι όμιλοι χτίζουν θέσεις. Εκτός από τους γνωστούς, μαθαίνω και για τον Όμιλο Χανδρή που έχει στήσει την NRG (Ένερτζι) και έχει αρχίσει, πριν το καλοκαίρι, να κάνει διασυνοριακό trading με Ιταλία αλλά και να… ασκείται, ενόψει εξελίξεων, στην προμήθεια ρεύματος κυρίως προς επαγγελματικούς πελάτες χαμηλής και μέσης τάσης. Ακούω μάλιστα ότι έχει φτιάξει ήδη ένα πελατολόγιο περί τα 2 MW…

Επειδή έχει προηγηθεί μια περίοδος μάλλον… ψυχροπολεμική, μου κάνει εντύπωση η πληροφορία που μου μεταφέρει ο πληροφοριοδότης μου. Με βεβαιώνει όμως ότι είδε ο ίδιος (όχι ότι του το είπε κάποιος) τον πρόεδρο της ΡΑΕ και τον πρόεδρο της ΔΕΗ σε προσωπικό ραντεβού, να πίνουν τον καφέ τους σε γνωστό ξενοδοχείο της Αθήνας (κάπως απόκεντρα) και να τα λένε σε πολύ φιλικό κλίμα… Να γελάστηκε; Είναι και οι δύο χαρακτηριστικές φυσιογνωμίες. Ούτε το μουστάκι του Βασιλάκου το μπερδεύεις εύκολα, ούτε τα μαλλιά του Ζερβού. Μένει να δούμε αν τα αποτελέσματα της συνάντησης θα μεταφραστούν σε αλλαγή του εν γένει κλίματος ανάμεσα στο Ρυθμιστή και τον leader της ηλεκτρικής αγοράς…

«Ο Όμιλος ΔΕΗ διατηρεί μακρόχρονη συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, η οποία αποτελεί στρατηγικό χρηματοδοτικό εταίρο, υποστηρίζοντας το επενδυτικό πρόγραμμα του Ομίλου σε έργα μεγάλης σημασίας για την οικονομία, τους Έλληνες καταναλωτές, την ασφάλεια εφοδιασμού της Χώρας και το περιβάλλον». Αυτό λέει στην ανακοίνωσή της η ΔΕΗ και, ρωτώντας, έμαθα το εξής: Η σχέση της ΔΕΗ με την ΕΤΕπ χρονολογείται από το 1962!

Πολύ μεγάλο το ενδιαφέρον των ξένων επενδυτών και ειδικά για τον τομέα της ενέργειας. Και μάλιστα το θέμα του country risk και εν γένει της πολιτικής αβεβαιότητας δεν φαίνεται να απασχολεί τα στελέχη των ξένων επενδυτικών εταιρειών. Αυτό μου μεταφέρουν τα στελέχη των ελληνικών ενεργειακών εταιρειών που βρίσκονται στο Λονδίνο και συμμετέχουν στο road show του Χρηματιστηρίου Αθηνών. Δεν θέλω να το αναλύσω, αλλά θα συμφωνήσετε φαντάζομαι  ότι  κάτι δείχνει αυτό για την εντύπωση που έχει δημιουργηθεί στην αλλοδαπή για το τι βιολί βαράει κάθε πολιτική δύναμη… Σε γενικές γραμμές τα μηνύματα είναι πολύ καλά…

Μπορεί οι ανάγκες της ΔΕΗ σε ρευστότητα να είναι ξανά αυξημένες, μπορεί να υπάρχει ακόμη προσφορά κεφαλαίων για ελληνικές ομολογιακές εκδόσεις και μπορεί μετά το πρώτο πετυχημένο ομόλογο να υπάρχει πάντα η δυνατότητα για νέα έκδοση, όμως αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει ούτε συζήτηση, ούτε απόφαση. Αυτό τουλάχιστον μου μεταφέρουν οι κεραίες μου. Άλλωστε στο Λονδίνο έχουν πάει για να διαφημίσουν τη μετοχή σε πιθανούς αγοραστές ή να ενημερώσουν τους υφιστάμενους ξένους θεσμικούς. Οι συζητήσεις -εάν υπάρξουν- για νέο ομόλογο θα γίνουν αλλού και όχι στο άμεσο χρονικό διάστημα. Ομίχλη δηλαδή για το ομολογιακό…

Αρκετοί υποβαθμίζουν τη σημασία του κοιτάσματος του Κατακόλου, το οποίο είναι αλήθεια ότι δεν είναι και κάποια γιγαντιαία ανακάλυψη. Όμως η σημασία του εν λόγω κοιτάσματος είναι ανιστρόφως ανάλογη με το μέγεθός του. Αυτό έχουν επισημάνει πολλοί ειδικοί της αγοράς πετρελαίου, τονίζοντας ότι η ύπαρξη ενός επιβεβαιωμένου ενεργού πετρελαϊκού συστήματος αναβαθμίζει την ευρύτερη περιοχή. Αυτό επιβεβαιώθηκε και στην ανακοίνωση των αποτελεσμάτων της εταιρείας Petoceltic η οποία ως γνωστόν συμμετέχει στην κοινοπραξία που κέρδισε την εκμετάλλευση της παραχώρησης στον Πατραϊκό, μαζί με τα ΕΛΠΕ και την Edison. Όπως διαβάζουμε λοιπόν στο σχολιασμό των αποτελεσμάτων της εταιρείας «The concession is potentially oil prospective in the Jurassic, Cretaceous and Eocene formations with a working hydrocarbon system proven by the Katakolon oil discovery wells drilled in 1982 approximately 35 kilometres south of the block». Με απλά λόγια ένας από τους παράγοντες που έπεισε την εταιρεία να συμμετάσχει στις έρευνες στον Πατραϊκό είναι ότι 35 χιλιόμετρα νοτιότερα υπάρχει το κοίτασμα του Κατάκολου. Εντυπωσιακό αν μη τι άλλο…